آنتروپیک در آستانه ورود به بورس از زیان ۴۲ میلیارد دلاری خود پرده برداشت

به گزارش خبرگزاری آنا؛ آنتروپیک خود را برای یکی از مهم‌ترین عرضه‌های اولیه صنعت فناوری آماده می‌کند و طبق اسنادی که رویترز بررسی کرده، ممکن است از آبان‌ماه وارد بازار سهام شود و پس از عرضه به ارزش‌گذاری بیش از ۲ تریلیون دلار برسد. چنین رقمی این شرکت تأسیس‌شده در سال ۲۰۲۱ را در مدت تنها چند سال در ردیف باارزش‌ترین شرکت‌های جهان قرار می‌دهد، اما امیدنامه عرضه اولیه هم‌زمان حجم بزرگی از هزینه‌ها، وابستگی به چند مشتری و عدم قطعیت درباره آینده مدل کسب‌وکار را آشکار کرده است. آنتروپیک در سال ۲۰۲۵ حدود ۴.۶ میلیارد دلار درآمد داشته که تقریباً ۱۲ برابر سال قبل است، اما هزینه‌های عملیاتی آن به ۱۲.۶۵ میلیارد دلار رسیده و بیش از نیمی از این مبلغ صرف پردازش و زیرساخت شده است.

درآمد ۱۲ برابر شد، اما هزینه پردازش از درآمد بیشتر بود

رشد سریع استفاده شرکت‌ها از کلود مهم‌ترین عامل افزایش درآمد آنتروپیک بوده و بازار سازمانی بخش بزرگی از کسب‌وکار آن را تشکیل می‌دهد. با این حال هزینه ساخت و اجرای همین مدل‌ها همچنان بسیار سنگین است؛ شرکت در سال گذشته حدود ۷.۳۳ میلیارد دلار برای توان پردازشی و زیرساخت هزینه کرده، رقمی که به‌تنهایی از کل درآمد سالانه آن بیشتر بوده است. آنتروپیک علاوه بر مخارج جاری، قرارداد‌ها و تعهدات بلندمدت مرتبط با مراکز داده، سرویس‌های ابری و زیرساخت محاسباتی دارد که مجموع آن‌ها به حدود ۵۱۸ میلیارد دلار می‌رسد. این رقم قرار نیست یک‌باره پرداخت شود، اما ابعاد سرمایه‌ای را مشخص می‌کند که شرکت برای تأمین تراشه، سرور و توان محاسباتی نسل‌های آینده مدل‌های کلود به آن وابسته است.

زیان خالص ۴۲ میلیارد دلاری نیز بدون توضیح می‌تواند تصویری ناقص ایجاد کند. رویترز گزارش کرده حدود ۳۴ میلیارد دلار از این رقم به هزینه حسابداری ابزار‌های مالی مربوط بوده که قابلیت تبدیل به سهام دارند و تمام زیان ثبت‌شده به خروج نقدی مستقیم از فعالیت روزانه شرکت مربوط نمی‌شود. با این حال آنتروپیک در سطح عملیاتی نیز حدود ۸ میلیارد دلار زیان داشته است؛ بنابراین رشد سریع درآمد هنوز شرکت را به سودآوری نرسانده و عرضه اولیه سهام عملاً در شرایطی انجام می‌شود که سرمایه‌گذاران باید میان رشد بسیار سریع و هزینه‌های بسیار سنگین توسعه هوش مصنوعی تعادل برقرار کنند.

ریسک دیگر به تمرکز درآمد مربوط می‌شود. نزدیک به یک‌چهارم درآمد آنتروپیک در سال ۲۰۲۵ تنها از ۲ مشتری به دست آمده و بخش بزرگی از مشتریان نیز قرارداد‌های بلندمدتی ندارند که پرداخت آن‌ها را برای چند سال تضمین کند. رویترز همچنین گزارش کرده ۸۳ درصد درآمد شرکت در سال گذشته از مصرف اندازه‌گیری‌شده خدمات ایجاد شده است؛ یعنی مشتری به میزان استفاده از مدل‌ها پول می‌پردازد و در صورت کاهش مصرف یا مهاجرت به سرویس رقیب، درآمد آنتروپیک نیز می‌تواند به‌سرعت تحت تأثیر قرار گیرد.

۸۰ صفحه از امیدنامه به خطرات اختصاص یافته است

وجه متفاوت اسناد آنتروپیک زمانی آشکار می‌شود که حجم بخش مربوط به خطرات با توضیحات کسب‌وکار مقایسه شود. طبق گزارش رویترز، از بدنه اصلی ۲۶۱ صفحه‌ای امیدنامه حدود ۴۸ صفحه به معرفی کسب‌وکار اختصاص یافته، در حالی که نزدیک به ۸۰ صفحه انواع ریسک‌ها را تشریح می‌کند. بخشی از این موارد همان خطر‌های معمول یک شرکت فناوری مانند رقابت، هزینه زیرساخت، وابستگی به تأمین‌کنندگان و مشتریان هستند، اما آنتروپیک گروه دیگری از خطر‌ها را مطرح کرده که مستقیماً به ماهیت مدل‌های هوش مصنوعی پیشرفته مربوط می‌شوند.

شرکت در این اسناد هشدار داده پیشرفت هوش مصنوعی ممکن است در شرایط نامناسب به پیامد‌های «فاجعه‌بار یا وجودی برای بشریت» منجر شود. این عبارت به معنای پیش‌بینی قطعی وقوع چنین اتفاقی نیست و آنتروپیک آن را در بخش عوامل خطر برای سرمایه‌گذاران مطرح کرده است؛ بخشی که شرکت‌ها معمولاً در آن سناریو‌های بالقوه‌ای را توضیح می‌دهند که می‌توانند کسب‌وکار یا سهام‌داران را با مشکل مواجه کنند. تفاوت در این است که بعضی سناریو‌های ذکرشده برای یک شرکت هوش مصنوعی بسیار فراتر از ریسک‌های مالی معمول هستند.

مدلی که نخواهد خاموش شود

یکی از نگرانی‌های مطرح‌شده به رفتار‌های «حفظ خود» مربوط است. آنتروپیک نوشته مدل‌های پیشرفته ممکن است در برخی شرایط رفتار‌هایی مانند تلاش برای جلوگیری از خاموش شدن یا تعامل با انسان به شکلی شبیه اخاذی از خود بروز دهند. منظور این نیست که کلود در استفاده روزمره مستقلاً در حال تهدید کاربران است؛ چنین مواردی بیشتر از آزمایش‌های کنترل‌شده‌ای می‌آیند که در آن پژوهشگران عمداً مدل را در سناریو‌های خاص قرار می‌دهند تا ببینند برای رسیدن به هدف تعیین‌شده تا کجا پیش می‌رود. امیدنامه این امکان را به‌عنوان یکی از خطراتی مطرح می‌کند که با افزایش استقلال و توانایی مدل‌ها می‌تواند اهمیت بیشتری پیدا کند.

نگرانی دیگر «بهبود بازگشتی خود» است؛ سناریویی که در آن یک سامانه هوش مصنوعی بتواند به ساخت یا بهبود نسل بعدی خودش کمک کند و این چرخه چند بار تکرار شود. اگر هر نسل در طراحی نسل بعدی مؤثرتر باشد، سرعت افزایش توانایی ممکن است از سرعت ارزیابی و کنترل انسانی جلو بزند. این مفهوم فعلاً بیشتر یک خطر آینده‌نگرانه است تا توصیف وضعیتی که امروز در مدل‌های تجاری وجود داشته باشد، اما آنتروپیک آن را به اندازه‌ای جدی می‌داند که در اسناد عرضه سهام خود برای سرمایه‌گذاران مطرح کرده است.

این هشدار‌ها از شرکتی اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند که از زمان تأسیس خود ایمنی هوش مصنوعی را یکی از نقاط تمایز اصلی‌اش معرفی کرده است. داریو آمودی و شماری دیگر از بنیان‌گذاران آنتروپیک پیش از تأسیس شرکت در اوپن‌ای‌آی فعالیت می‌کردند و آنتروپیک از ابتدا توسعه مسئولانه مدل‌های پیشرفته را بخشی از مأموریت خود قرار داده است. ساختار حقوقی آن نیز به‌صورت شرکت منفعت عمومی تعریف شده تا مدیران از نظر قانونی بتوانند علاوه بر سود سهام‌داران، مأموریت اجتماعی شرکت را نیز در تصمیم‌گیری‌ها در نظر بگیرند.

آنتروپیک هم هشدار می‌دهد و هم مدل‌های جدید را سریع‌تر عرضه می‌کند

همین مسئله یک تناقض مهم را در صنعت هوش مصنوعی برجسته می‌کند. مدیران آنتروپیک بار‌ها درباره سرعت بالای توسعه مدل‌ها و خطر‌های احتمالی نسل‌های آینده هشدار داده‌اند، اما شرکت هم‌زمان برای حفظ جایگاه خود در رقابت با اوپن‌ای‌آی، گوگل و دیگر توسعه‌دهندگان به عرضه سریع مدل‌های جدید ادامه می‌دهد. فشار رقابتی ساده است؛ کند کردن توسعه از سوی یک شرکت الزاماً باعث توقف رقبا نمی‌شود و شرکتی که سرعت خود را کم کند ممکن است مشتریان، توسعه‌دهندگان و جایگاه فنی خود را از دست بدهد. همین تضاد میان احتیاط و رقابت اکنون به یکی از ریسک‌هایی تبدیل شده که سرمایه‌گذاران آنتروپیک نیز باید درباره آن قضاوت کنند.

آنتروپیک حتی برای حفظ کنترل مأموریت خود پس از بورسی‌شدن ساختار حاکمیتی ویژه‌ای در نظر گرفته است. رویترز گزارش کرده مجموعه‌ای با عنوان Founder LLC متشکل از ۷ هم‌بنیان‌گذار، از جمله داریو و دانیلا آمودی، قرار است از طریق یک سهم ویژه ۵۰.۱ درصد قدرت رأی را در اختیار داشته باشد. چنین ساختاری به بنیان‌گذاران اجازه می‌دهد حتی پس از ورود سرمایه‌گذاران عمومی نیز کنترل تصمیم‌های مهم شرکت را حفظ کنند، هرچند از سوی دیگر قدرت سهام‌داران عادی برای اثرگذاری بر مدیریت را کاهش می‌دهد.

ارزش‌گذاری ۲ تریلیون دلاری روی چه چیزی بنا شده است

ارزش‌گذاری احتمالی بیش از ۲ تریلیون دلار بیش از هر چیز بر این فرض استوار است که رشد تقاضا برای هوش مصنوعی سازمانی ادامه پیدا کند و آنتروپیک بتواند درآمد خود را بسیار سریع‌تر از هزینه‌ها افزایش دهد. شرکت طی یک سال درآمدش را تقریباً ۱۲ برابر کرده و اگر چنین روندی حتی با سرعت کمتر ادامه پیدا کند، اندازه کسب‌وکار آن می‌تواند در مدت کوتاهی تغییر کند. در مقابل، هزینه چندصد میلیارد دلاری زیرساخت، زیان عملیاتی، وابستگی به تعداد محدودی مشتری بزرگ و رقابت با شرکت‌هایی که خود منابع مالی و زیرساخت عظیمی دارند، مسیر رسیدن به سودآوری را نامطمئن نگه می‌دارند.

عرضه اولیه آنتروپیک از این جهت فقط آزمونی برای خود شرکت نیست. نتیجه ورود آن به بازار سهام می‌تواند نخستین ارزیابی بزرگ وال‌استریت از این سؤال باشد که سرمایه‌گذاران حاضرند برای شرکت‌های سازنده مدل‌های بنیادی هوش مصنوعی چه ارزشی در نظر بگیرند؛ کسب‌وکار‌هایی که درآمدشان با سرعتی کم‌سابقه رشد می‌کند، اما برای حفظ همین رشد به سرمایه‌گذاری‌هایی در مقیاس صد‌ها میلیارد دلار نیاز دارند. امیدنامه آنتروپیک این دو روی سکه را تقریباً کنار هم قرار داده است؛ شرکتی که انتظار دارد هوش مصنوعی اقتصاد و جامعه را در مقیاسی تاریخی تغییر دهد، در همان سند به سرمایه‌گذاران هشدار می‌دهد فناوری‌ای که پایه همین ارزش‌گذاری ۲ تریلیون دلاری است، در بدترین سناریو‌ها می‌تواند خطر‌هایی بسیار فراتر از زیان مالی ایجاد کند.