آخرین مطالب
راز پنهان در سلول؛ چگونه «آراِن‌اِی» با لباس مبدل خود از دید سیستم ایمنی می‌گریزد؟
در دل سلول‌های ما، یک پیام‌رسان پنهانی زندگی می‌کند: آراِن‌اِی. این مولکول حیاتی، با پوششی از قند به عنوان لباس مخفی؛ مانند یک مامور اطلاعاتی در سایه می‌ماند و از دید سیستم ایمنی پنهان می‌شود. بدون این قند، بدن ما به خودش حمله می‌کرد. اما اکنون دانشمندان راز این پنهان‌کاری را فهمیده‌اند و شاید روزی بتوانند این مکانیسم را برای درمان بیماری‌های خودایمنی بکار گیرند.
دکتر حنیف قلندری، استاد تاریخ علم در گفت‌وگو با آناتک:
نگاهی به عصری که ایران مرکز دنیای ریاضی بود
عصر طلایی ریاضیات در ایران چه دوره‌ای است؟ از چه ملاکی برای تعیین آن می‌توان استفاده کرد؟ در مطالعه تاریخ علم ریاضی به چه مسائلی پرداخته می‌شود؟ در ادامه گفتگو با دکتر حنیف قلندری، استاد تاریخ علم به دنبال پاسخی برای این پرسش‌ها می‌گردیم.
فاجعه‌ای پنهان در دل فضولات باستانی پرنده‌ای کمیاب
در دل فضولاتی باستانی، راز فاجعه‌ای خاموش نهفته است؛ انگل‌هایی که قرن‌ها با طوطی نیوزیلندی زندگی کرده‌اند، بی‌صدا ناپدید شده‌اند .پژوهش‌های تازه نشان می‌دهد که این موجودات کوچک، برخلاف تصور عمومی، ستون‌های پنهان شبکه‌های غذایی و تعادل زیستی‌اند.آیا هنگام نجات گونه‌های جذاب، به‌طور ناخواسته اکوسیستم را از درون تهی می‌کنیم؟
در گفتگوی یک پژوهشگر تاریخ علم با آناتک بررسی شد:
جایگاه ایرانیان در معادله علم ریاضیات
برنده شدن مدال فیلدز از سوی مریم میرزاخانی، ریاضیدان ایرانی نه تنها یک اتفاق تصادفی در تاریخ علم ایران نبوده است بلکه نمادی درخشان از نقش ایرانی‌ها در پیشرفت علم ریاضی است. از خوارزمی و خیام گرفته تا کاشانی و بیرونی، ایرانی‌ها همواره در بنیان‌گذاری و پیشرفت ریاضیات نقشی پررنگ داشته‌اند.
قارچی که می‌تواند ارزش غذایی گندم را چندبرابر کند
هم‌زیستی گندم با نوعی قارچ خاکی می‌تواند دانه‌هایی بزرگ‌تر و سرشار از روی و فسفر تولید کند، تا بشر گامی بزرگ در مسیر کشاورزی پایدار و مقابله با «گرسنگی پنهان» در جهان بردارد.
بهترین زمان برای امتحان و مصاحبه شغلی
حوالی ناهار حتما در امتحان قبول می‌شوید
اگر امتحان شفاهی‌تان حوالی ظهر باشد، خوش‌شانس هستید. پژوهش جدید نشان می‌دهد بیشترین احتمال قبولی در امتحان درست زمانی است که نه شما سیر هستید و نه استاد گرسنه!
فرزند شما در آینده چاق خواهد شد
دانشمندان با طراحی یک آزمایش ژنتیکی جدید، امکان پیش‌بینی خطر چاقی از دوران نوزادی را فراهم کرده‌اند تا گام مهمی در مسیر پیشگیری از عواقب کشنده یک بحران فراگیر برداشته شود.
لوبیا به داد انسان می‌رسد
ویروسی که لوبیای چشم‌بلبلی را آلوده می‌کند، حالا ممکن است به کلید درمان سرطانی تبدیل شود که هر سال جان میلیون‌ها انسان را می‌گیرد.
کشفی جالب درباره درک بدن در بی‌مهرگان
مغز هشت‌پا مانند انسان فریب می‌خورد
پژوهشگران ژاپنی برای نخستین‌بار نشان دادند که هشت‌پاها – موجوداتی با مغزی کاملا متفاوت از پستانداران – نیز می‌توانند در دام «توهم دست لاستیکی» یا همان خطای حسی دست لاستیکی گرفتار شوند و باور کنند که یک بازوی مصنوعی متعلق به خودشان است.
بخش سوم گفتگوی آناتک با دکتر امیرمحمد گمینی، استاد تاریخ علم
ما ناگزیر از دانستن تاریخ علم هستیم
آیا دانستن سرگذشت هوش مصنوعی می‌تواند ما را از ترس‌های بی‌پایه یا امیدهای واهی نجات دهد؟ آیا روایت ساده‌شده‌ای از تاریخ علم می‌تواند به درک پیچیدگی‌های آن کمک کند؟ در سومین و آخرین بخش از گفتگو با دکتر امیرمحمد گمینی، استاد تاریخ علم، تلاش کردیم به این پرسش‌ها بپردازیم.
بخش دوم گفتگوی آناتک با دکتر امیرمحمد گمینی، استاد تاریخ علم
چگونه از عینک ریاضیات برای دیدن جهان استفاده کردیم
آیا جهان همچون ماشین عظیمی عمل می‌کند که با قواعد ریاضی پیش می‌رود؟ این تصور، که زمانی یک ایده انقلابی بود، از قرن هفدهم تاکنون شکل علم را تغییر داده است. در ادامه گفتگو با دکتر امیرمحمد گمینی، استاد تاریخ علم، به خاستگاه‌ها، پیامدها و دگرگونی‌های دیدگاه مکانیکی در تاریخ علم می‌پردازیم.
وقتی بهتر بودن کافی نیست؛ کنترلگری والدین و آینده تحصیلی فرزندان
آیا محبت مشروط، تهدید به تنبیه، یا اجبار برای بهتر بودن نشانه عشق والدین است یا کنترلگری؟ پژوهش‌های جدید نشان می‌دهند والدینی که با فشارهای روانی و احساسی فرزندان خود را هدایت می‌کنند، ناخواسته آن‌ها را از یادگیری علاقه‌مندانه و موفقیت تحصیلی دور می‌سازند، و این اثرات تا دوران دانشگاه ادامه می‌یابد.
در گفتگوی یک استاد تاریخ علم با آناتک بررسی شد:
علم و شبه‌علم کجا از هم جدا شدند
تاریخ علم فقط درباره کشفیات و اختراعات نیست؛ روایت تلاشی است برای جدا کردن مرز علم از شبه‌علم. اگر امروز شاخه‌های علم به نانو، ژن‌درمانی و ماهواره رسیده، ریشه‌های آن در خاکی شکل گرفته که با فلسفه، دین، جادو و تجربه آمیخته بود.
پژوهشگر آلمانی در گفت‌وگو با آنا بررسی کرد
راز زیبایی چشمان مردم شمال غرب ایران در دوران باستان
با کشف جدید باستان‌شناسان، مشخص شد آنچه زیبایی چشمان مردم ساکن شمال غرب ایران را در عصر آهن، دوچندان می‌کرده ترکیبی منحصر به فرد است که پژوهشگران به تازگی به ساختار آن پی برده‌اند.
راه حل انقلابی برای حل بحران کم آبی
اختراع اسفنجی که آب دریا را شیرین می‌کند
در جهشی نوآورانه گروهی از دانشمندان موفق به ساخت نوعی ماده اسفنج‌مانند شده‌اند که تنها با استفاده از نور خورشید و یک پوشش پلاستیکی شفاف، آب شور اقیانوس را به آب آشامیدنی تبدیل می‌کند. این آب‌شیرین‌کن جدید بدون نیاز به برق یا تجهیزات پیچیده در فضای باز آزمایش شده است و نتایج آن، نوید بخش راهی تازه برای دسترسی آسان به آب سالم است.
چرا نوزاد شما زیاد گریه می‌کند؟ چه کسی مقصر است؟
تحقیقات دانشگاه سوئدی نشان می‌دهد ۷۰ درصد گریه نوزادان در ۵ ماهگی تحت تاثیر ژنتیک است. اما والدین چگونه می‌توانند با این واقعیت کنار بیایند؟
دوستی‌های زنانه راز بقای شامپانزه‌های نوزاد
در طبیعت وحشی، زندگی اجتماعی می‌تواند ضامن بقا باشد. برای شامپانزه‌های ماده، پیوند با دیگران تنها به مثابه «چسب عاطفی» عمل نمی‌کند بلکه برای زنده ماندن نوزادان حیاتی است. بررسی این نزدیک‌ترین خویشاوندان زنده انسانی با شباهت ژنتیکی بیش از ۹۸ درصد چه بسا آینه‌ای برای نگاه کردن به زندگی خودمان باشد.
طبیعت الهام بخش؛ از میگوی آخوندکی تا مواد ضدضربه جدید
طبیعت همیشه برای انسان‌ها الهام بخش بوده است و برخی از نوآورانه‌ترین و مفیدترین اختراعات بشر از طبیعت الهام گرفته شده‌اند. در همین راستا دانشمندان به تازگی با ایده گرفتن از ساختار ضربه‌گیر بدن میگوی آخوندکی، مواد مقاوم در برابر ضربه تولید کردند.
وقتی مارها به کمک کشاورزان می‌آیند
پژوهشی جدید نشان می‌دهد که گونه‌ای از مارهای افعی در آفریقا توانایی چشمگیری در کاهش جمعیت جوندگانی دارد که به مزارع آسیب می‌زنند.
وقتی هیچ نوری نبود، زندگی از کجا نیرو گرفت؟
چهار میلیارد سال پیش زمین شرایط حیات نداشت. اما اولین سلول‌ها شروع به ایجاد تغییرات کردند. محققان در جستجوی راز تامین انرژی سلول‌های اولیه بدون فرآیند فتوسنتز، به پاسخی جالب رسیده‌اند که ما را به دل کوه‌ها، اعماق زمین و ترکیب اسرارآمیز آهن و گوگرد می‌برد.
