پیشنهاد سردبیر
فناوری +
برای داشتن خوابی بهتر، درست ورزش کنید
خواب، آینه وضعیت بدن است. آنچه در طول روز در بدن اتفاق میافتد؛ از نوع تحرک گرفته تا شدت فعالیت و حتی زمان آن شب هنگام خود را در کیفیت خواب نشان میدهد. خواب پدیدهای منفعل نیست؛ بلکه نتیجه تعامل پیچیده میان سیستم عصبی، هورمونها و ریتمهای درونی بدن است.
راز گرمای پنهان میان بتن و آسفالت
چرا شهرها بعد از غروب آفتاب هم خنک نمیشوند
وقتی خورشید غروب میکند، انتظار داریم گرمای روز آرامآرام از بین برود؛ اما در شهرها همیشه این اتفاق نمیافتد. خیابانهای آسفالت شده، ساختمانهای بتنی و سطوح تیره شهری مانند مخزنهایی عمل میکنند که انرژی خورشید را در طول روز ذخیره و در شب بهتدریج آزاد میکنند. نتیجه پدیدهای است که دانشمندان آن را «جزیره گرمایی شهری» مینامند؛ پدیدهای که باعث میشود شهرها، بهویژه در شبهای تابستان، گرمتر از مناطق اطراف خود باقی بمانند.
ژنتیک تعیین میکند پیاز را دوست داشته باشید یا نه
باورکردنی نیست؛ بوی پیاز میتواند چیزی فراتر از یک حس ساده باشد. پژوهشی تازه نشان میدهد همین علاقه یا بیعلاقگی معمولی شاید پرده از رازهایی در ژنهای بدن بردارد و به سرنخهایی درباره سلامت آینده اشاره کند.
گفتوگوی آناتک با یک استاد روانشناسی دانشگاه آزاد در بررسی «گفتوگوی درونی»
پشتپرده صدایی در ذهن ما که هیچوقت ساکت نمیشود
تقریباً هیچکس از تجربه حرف زدن با خودش در امان نیست؛ همان صدای آشنایی که در سکوت ذهنمان شکل میگیرد، با ما بحث میکند، تصمیمها را سبکسنگین میکند، گذشته را مرور میکند و آینده را پیشبینی. این صدا گاهی آرام و هدایتگر است و گاهی منتقد و بیرحم. ما با آن زندگی میکنیم، اما بهندرت از خودمان میپرسیم این گفتوگوی درونی دقیقاً چیست و از کجا میآید.
ریتم سیرکادین (Circadian Rhythms) چیست؟
ریتم سیرکادین یک چرخهی زیستی حدوداً ۲۴ ساعته است که بسیاری از فرایندهای بدن را تنظیم میکند.
هوای خانه هم آلوده میشود؛ نقش آشپزی و شویندهها در کیفیت هوای داخل
خانه معمولا جایی است که از آلودگی خیابانها به آن پناه میبریم؛ اما پژوهشها نشان میدهند همیشه اینطور نیست. گاهی همان لحظهای که غذا روی اجاق آماده میشود یا سطح آشپزخانه را با یک شوینده معطر تمیز میکنیم، ترکیباتی وارد هوا میشوند که کیفیت هوای داخل را تغییر میدهند. هوای خانه میتواند میزبان آلایندههایی باشد که منشأ آنها نه کارخانه و خودرو بلکه فعالیتهای معمول زندگی روزمره است.
گفتوگو با پژوهشگر «دانشگاه بن» آلمان درباره راز جهتیابی کبوترها
کبوترها چگونه بدون نقشه راه خانه را پیدا میکنند
توانایی کبوترها برای بازگشت از فاصلههای طولانی به خانه، دهههاست یکی از معماهای جذاب زیستشناسی است. اکنون پژوهشی جدید نشان میدهد که پاسخ این راز ممکن است در اندامی غیرمنتظره یعنی کبد نهفته باشد؛ جایی که سلولهای ایمنی حاوی آهن میتوانند با میدان مغناطیسی زمین تعامل داشته باشند و به جهتیابی این پرندگان کمک کنند.
سبک زندگی امروز ژنهای چاقی را فعالتر کرده است
ژنها تغییر نکردهاند؛ جهان تغییر کرده است. مطالعهای جدید نشان میدهد که تأثیر ژنهای مرتبط با افزایش وزن در نسل امروز، بهطور قابل توجهی قویتر از چند دهه قبل است. این تحقیق با بررسی دادههای چند نسل از افراد نشان میدهد که همان تفاوتهای ژنتیکی که در گذشته اثر محدودی بر وزن داشتند، امروز در محیطهای غذایی جدید میتوانند نقش پررنگتری در افزایش وزن ایفا کنند.
پروفسور «جان ای. ایبل» متخصص زلزلهشناسی «کالج بوستون» در گفتوگو با آناتک:
هیچ نشانه قابلاعتمادی برای پیشبینی زلزله وجود ندارد
زلزله را نمیتوان از روی نشانههای سطحی پیشبینی کرد. با وجود باورهای رایجی از تغییر رفتار حیوانات تا نوسانات آبوهوایی، که بهعنوان هشدارهای پیش از زلزله معرفی میشوند، شواهد علمی هنوز چنین ارتباطی را تأیید نکردهاند. زلزلهها در اعماق زمین و بر اثر انباشت تدریجی تنشها رخ میدهند؛ فرایندی پیچیده که تأثیرات سطحی در آن نقش معناداری ندارند. همین فاصله میان باور عمومی و واقعیت علمی، موضوع پیشبینی زلزله را به یکی از چالشبرانگیزترین حوزههای علوم زمین تبدیل کرده است.
مناظره کارشناسان دانشگاه آزاد درباره بارورسازی ابرها و تغییرات اکولوژیکی
آیا رادارها میتوانند ابرها را جابهجا کنند
نخستین نشست از سلسلهنشستهای مناظره علمی با عنوان «آیندهپژوهی و بازآفرینی سکونتگاههای انسانی با رویکرد فناوری» با محوریت «بارورسازی ابرها و تغییرات اکولوژیکی» به میزبانی معاونت علوم انسانی و هنر دانشگاه آزاد اسلامی برگزار شد.