پیشنهاد سردبیر
علم و پژوهش
پاسخ علمی به یک شایعه قدیمی در گفتوگو با استاد دانشگاه آزاد تهران مرکز
آیا میتوان جلوی بارش در یک کشور را گرفت؟
ادعای ناپدید شدن ابرها در مرز ایران، بار دیگر با دادههای علمی رد شد. مقایسه بارش ۳ دهه اخیر شرق ترکیه و شمالغرب ایران نشان میدهد هر دو منطقه با کاهش مشابه بارش روبهرو بودهاند. کارشناسان تاکید میکنند سیستمهای جوی در مقیاس وسیع عمل میکنند و فناوری دستکاری آبوهوا هنوز در حد ادعا باقی مانده است.
کافئین چه تاثیری بر مورچهها دارد
مورچههایی که خوراکی شیرین حاوی کافئین مصرف میکنند، به طور محسوسی در یافتن مسیر بازگشت به آن عملکرد بهتری پیدا میکنند. پژوهش جدیدی نشان میدهد این مورچهها مسیرهای مستقیمتری را به سوی پاداش طی میکنند، حتی با وجود آنکه سرعت حرکتشان افزایش نمییابد. این موضوع نشان میدهد کافئین توانایی یادگیری و به خاطر سپردن مکانها را در آنها تقویت میکند.
رئیس مدیریت بحران مخاطرات جوی استان تهران در گفتوگو با آناتک:
افزایش بارشها هیچگونه ارتباط علمی تاییدهشدهای با رادارها یا فعالیتهای انسانی ندارد
در ماههای گذشته بسیاری از نقاط ایران و منطقه شاهد افزایش بارشها بودهاند؛ موضوعی که همزمان با انتشار شایعات متعدد درباره نقش فناوریها یا مداخلات انسانی در تغییر الگوهای آبوهوایی، پرسشهای فراوانی را در افکار عمومی ایجاد کرده است. آیا این ادعاها مبنای علمی دارد؟
اگر از دهانشویه قوی استفاده میکنید؛ به زودی سکته خواهید کرد
یک ادعا کافی بود تا تردید در برابر دهانشویه شکل بگیرد. در هفتههای اخیر، انتشار گسترده ویدئوهایی در شبکههای اجتماعی جهانی این نگرانی را مطرح کرده که استفاده از دهانشویه ممکن است خطر افزایش فشار خون را بالا ببرد و حتی به سلامت قلب آسیب برساند. این ادعا که بر پایه تأثیر دهانشویه بر باکتریهای مفید دهان شکل گرفته، توجه بسیاری را به خود جلب کرده است.
خلیج فارس؛ میدان هویت، علم و اقتدار دریایی
بیانیه پژوهشگاه ملی اقیانوسشناسی و علوم جوی به مناسبت روز ملی خلیج فارس
خلیج فارس، این پهنه آبی کهن، همواره نماد تمدن، مقاومت و هویت ایرانی بوده است. روز ملی خلیج فارس، فرصتی مغتنم برای تأکید بر این حقیقت تاریخی است که حفاظت از حریم این آبراه استراتژیک، تنها با ترکیبی از دانش پیشرفته، حضور مقتدرانه علمی و دفاع همهجانبه ممکن میشود. جنگ متجاوزانه اخیر ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران – که بخش مهمی از آن در خلیج فارس و تنگه هرمز متمرکز بود – به روشنی نشان داد که هرگونه کوتاهی در درک عمق راهبردی دریاها، هزینههای سنگینی به همراه خواهد داشت.
زاگرس سامانههای بارشی را بر سر ایران نگه داشته است
آسمان ایران در هفتههای اخیر چیزی شبیه به معجزه دید. تالاب هامون زنده شد، دریاچه ارومیه بالا آمد و خشکسالی مزمن عقب نشست. اما چه شد که ناگهان این همه باران بارید؟ آنچه بر فراز زاگرس گذشت، برخورد ساده دو توده هوا نبود. هوای سرد مدیترانه به رطوبت سنگین دریای عرب رسید و نتیجه، سامانهای بود که هفتهها بر فراز ایران قفل شد. برای فهمیدن راز این بارشها، باید به دل جو سفر کرد.
زمان بازنویسی کتابهای درسی زمینشناسی فرا رسیده است
لایه پنجم زمین در هسته داخلی آن یافت شد
نشانههای لرزهای تازه نشان میدهد که در ژرفترین بخش هسته زمین، شاید لایهای ناشناخته پنهان باشد؛ لایهای که اگر وجود آن تایید شود، میتواند برداشت دیرینه ما از ساختار درونی سیاره را دگرگون و مسیر بازنویسی برخی فصلهای کتابهای درسی زمینشناسی را هموار کند.
خطر ابتلا به وسواس در سال نخست پس از تروما
زخم یک رویداد خشونتآمیز تنها روی پوست نمیماند؛ ذهن هم در ماهها و سالهای پس از آن دچار پیامدهایی نهچندان آشکار میشود. پژوهشی گسترده بر میلیونها نفر نشان میدهد تجربه حمله خشونتآمیز یا قربانی شدن میتواند خطر ابتلا به وسواس فکری–عملی را به ویژه در سال نخست پس از تروما، افزایش دهد.
دانشمندان پشم را به مادهای برای ترمیم استخوان تبدیل کردند
دانشمندان نشان دادهاند که پشم میتواند جایگزینی موثر و پایدار برای موادی باشد که اکنون برای ترمیم استخوان آسیبدیده استفاده میشوند. در پژوهش تازه آنها، کراتین، پروتئین ساختاری طبیعی که از پشم استخراج میشود، توانست فرایند بازسازی استخوان را در یک حیوان زنده پشتیبانی کند و بافت استخوانی ایجاد کند که از نظر ساختار، شباهت بیشتری به استخوان طبیعی و سالم داشت تا به مادهای که امروز به عنوان استاندارد طلایی شناخته میشود.
چرا داروهای محبوب دیابت مانند اوزمپیک برای همه موثر نیستند
میلیونها نفر به امید کنترل دیابت یا کاهش وزن به سراغ اوزمپیک میروند، اما پژوهشها نشان میدهد بخشی از افراد هرگز پاسخ مطلوب به این داروها نخواهند داد. رمز این تفاوت در جایی پنهان شده که کمتر کسی تصورش را میکند؛ جایی میان ژنها، هورمونها و مسیری زیستی که هنوز بهطور کامل شناخته نشده است. دانشمندان حالا سرنخهایی تازه یافتهاند که میتواند نگاه ما را به این دارو دگرگون کند؛ سرنخهایی که نه تنها دلیل ناکارآمدی اوزمپیک برای برخی افراد را توضیح میدهد، بلکه داستان شگفتانگیزی درباره منشأ این دارو نیز فاش میکند.