شکست استراتژی «دور زدن تنگه هرمز»/ بازگشت اجباری عربستان به خلیج فارس

به گزارش خبرگزاری آنا به نقل از نشریه وال‌استریت ژورنال؛ گزارش‌های بین‌المللی از تغییر مسیر استراتژیک در صادرات نفت عربستان سعودی حکایت دارد. بر اساس گزارش وال‌استریت ژورنال، تلاش‌های گسترده ریاض برای کاهش وابستگی به تنگه هرمز با شکست مواجه شده و این کشور که مدت‌ها در تلاش بود با استفاده از زیرساخت‌های جدید، از این آبراه حیاتی عبور کند، اکنون مجبور است دوباره به مسیر‌های پرریسک خلیج فارس و تنگه هرمز بازگردد.

شرکت دولتی آرامکو پس از ماه‌ها تلاش برای انتقال نفت از طریق خطوط لوله صحرا و ارسال محموله‌ها از پایانه «یَنْبُع» در دریای سرخ، در پی ناامن شدن شدید این مسیر، به استفاده از پایانه «رأس‌تنوره» در خلیج فارس بازگشته است.

این بازگشت اجباری پس از آن صورت گرفت که حملات پهپادی در اوایل ماه جاری بر خط لوله «شرق به غرب» (که از عراق می‌گذرد) منجر به توقف کامل فعالیت‌ها شد. همچنین، تشدید تنش‌ها در دریای سرخ و اعلام محاصره دریایی عربستان توسط انصارالله یمن در اواخر ژوئیه، مسیر‌های جایگزین از طریق مصر و کانال سوئز را از نظر اقتصادی و امنیتی غیرممکن ساخته است.

تغییر مسیر‌های صادراتی، هزینه‌های لجستیک و حمل‌ونقل نفت را به شکلی بی‌سابقه افزایش داده است. گزارش‌های اقتصادی نشان می‌دهد:

افزایش هزینه حمل: هزینه انتقال نفت از بندر «رأس‌تنوره» تا بندر «نینگبو» در چین، از ۴.۵ میلیون دلار به رقم خیره‌کننده ۶۳ میلیون دلار در هر سفر جهش یافته است.

استفاده از ناوگان فرسوده: عربستان برای مدیریت این بحران و انتقال سریع نفت به سواحل عمان، ناچار به بهره‌گیری از نفت‌کش‌های قدیمی و فرسوده (با قدمت حدود ۲۰ سال) شده است که این موضوع ریسک‌های محیط‌زیستی و امنیتی را دوچندان می‌کند.

در حالی که مقامات واشنگتن پیش‌تر مدعی بودند که احداث خطوط لوله جدید می‌تواند ظرف دو سال آینده اهمیت تنگه هرمز را از بین ببرد، کارشناسان منطقه‌ای این ادعا را غیرواقعی می‌دانند. وزیر انرژی قطر در این راستا تأکید کرده است که تنگه هرمز نه تنها یک آبراه نفتی، بلکه شریان حیاتی تجارت جهانی است و هرگونه تلاش برای دور زدن آن، تنها موجب ایجاد اهداف جدید برای حملات نظامی و افزایش بی‌ثباتی می‌شود.

گزارش‌ها حاکی از آن است که محدودیت‌های جغرافیایی و توان عملیاتی نیرو‌های منطقه‌ای، راه را بر سناریو‌های عبور از تنگه هرمز بسته است. بازگشت عربستان به خلیج فارس، نه تنها هزینه‌های تولید نفت این کشور را افزایش داده، بلکه با ناامن شدن مسیر‌های جایگزین، فشار بر بازار جهانی انرژی را تشدید کرده و استراتژی‌های امنیتی غرب در منطقه را با چالشی جدی رو‌به‌رو کرده است.