افتتاح پروژه سلامت به ارزش ۳.۸ همت در سیستان و بلوچستان/ تأمین نیروی بومی راهکار بلندمدت رفع کمبود پزشک است

به گزارش خبرنگار آنا؛ نشست تخصصی محمدرضا ظفرقندی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، با روسای دانشگاه‌های علوم پزشکی زاهدان، زابل، ایرانشهر و چابهار و جمعی از نمایندگان استان در مجلس شورای اسلامی، ظهر روز پنجشنبه ۵ شهریور ۱۴۰۵ در محل دانشگاه علوم پزشکی زاهدان برگزار شد.

ظفرقندی در این نشست با تشکر از برگزاری جلسه و تبریک میلاد پیامبر اکرم (ص)، هفته وحدت، روز سیستان و بلوچستان و هفته دولت، اظهار کرد: این ایام فرصت مناسبی است تا مسائل و مشکلات استان از نزدیک بررسی شود و برای رفع آنها تصمیم‌گیری کنیم.

وی با اشاره به انتخاب سیستان و بلوچستان برای سفر هفته دولت گفت: وقتی این اختیار به ما داده شد که به عنوان نماینده دولت یکی از استان‌ها را برای حضور در هفته دولت انتخاب کنیم، خودم سیستان و بلوچستان را انتخاب کردم. فکر می‌کنم دینی داریم و هرچه بتوانیم در محیطی که محروم‌تر است و نیازمندان بیشتری دارد خدمت کنیم، برنده‌ایم.

وزیر بهداشت با قدردانی از استاندار سیستان و بلوچستان و نمایندگان استان در مجلس افزود: مطالبی که نمایندگان محترم مطرح کردند، حرف مردم است و برای ما ارزش دارد که این مطالب منتقل شود. از استاندار نیز تشکر می‌کنم؛ مسیری که در استان طی می‌کنند، مسیر متفاوت و قابل توجهی است.

ظفرقندی همچنین از تلاش کارکنان حوزه سلامت در کشور و به‌ویژه سیستان و بلوچستان در جریان جنگ ۱۲ روزه قدردانی کرد و گفت: من همکاران خودم در حوزه سلامت را تیم ملی سلامت می‌دانم. پرستاری که سه فرزند را زیر بمباران بیرون می‌آورد یا پزشکانی که زیر بمباران کار می‌کردند و صحنه را ترک نمی‌کردند، اعضای تیم ملی سلامت هستند.

وی با اشاره به سابقه شکل‌گیری دانشگاه علوم پزشکی زاهدان گفت: دانشگاه علوم پزشکی زاهدان ۴۰ سال قدمت دارد. زمانی که این دانشگاه راه‌اندازی شد، شاید کسی فکر نمی‌کرد چنین مجموعه‌ای در زاهدان شکل بگیرد، اما با همت مسئولان و کارکنان این مسیر ادامه پیدا کرد.

وزیر بهداشت تأکید کرد: قبل از اینکه مشکلات را ببینیم، باید امید‌ها و خوبی‌ها را ببینیم و کار‌هایی را که انجام شده مورد توجه قرار دهیم. آنچه امروز در بیمارستان علی‌ابن‌ابیطالب زاهدان دیدم، یک مجموعه کامل است که قدم‌به‌قدم از سال ۱۳۶۵ تاکنون توسعه پیدا کرده است.

ظفرقندی اقدامات انجام‌شده در حوزه سلامت را به یک مسابقه امدادی تشبیه کرد و افزود: هر کسی چوب را به نفر بعدی می‌رساند و نفر بعد نیز با همه توان و ظرفیت خود این مسیر را ادامه می‌دهد. از آقای دکتر محمدی تشکر می‌کنم و برای مدیران بعدی نیز آرزوی موفقیت دارم.

وی درباره کمبود تخت بیمارستانی در استان گفت: کمبود تخت نسبت به جمعیت در استان وجود دارد و باید برطرف شود. سند توسعه استان و افتتاح پروژه‌های جدید می‌تواند بخش عمده‌ای از این عقب‌ماندگی را جبران کند.

وزیر بهداشت با اشاره به بیمارستان ۵۴۰ تختخوابی چابهار ادامه داد: اگر فاز نخست این بیمارستان که در سند توسعه استان نیز ذکر شده، به نتیجه برسد، بخش قابل توجهی از نیاز استان را پاسخ خواهد داد.

ظفرقندی با بیان اینکه تأمین همه نیاز‌های حوزه سلامت تنها با بودجه دولتی امکان‌پذیر نیست، اظهار کرد: محال است فقط با یک بودجه دولتی بتوانیم تمام این انتظارات را تأمین کنیم. قاعده کار در سند توسعه نیز بر استفاده از ظرفیت‌هایی مانند مولدسازی، بخش خصوصی و خرید راهبردی تأکید دارد.

وی افزود: ظرفیت بخش خصوصی، مجموعه خیرین، مسئولیت اجتماعی و سایر منابع باید در کنار یکدیگر قرار گیرند تا بتوانیم برای مشکلات اساسی استان یک بسته کامل طراحی کنیم.

وزیر بهداشت درباره استفاده از ظرفیت بخش خصوصی در حوزه درمان گفت: در مرکز رادیوتراپی بیمارستان پارس، مدل خرید راهبردی مورد استفاده قرار گرفته و بخش خصوصی با تعرفه دولتی بخش عمده خدمات مربوط به بیماران سرطانی و رادیوتراپی را ارائه می‌دهد و مابه‌التفاوت تعرفه نیز می‌تواند تأمین و جبران شود.

ظفرقندی در ادامه به بدهی بیمه‌ها به حوزه سلامت اشاره کرد و گفت: بدهکاری بیمه‌ها در کل کشور یکی از مشکلات جدی است. حدود ۷۴ همت بیمه تأمین اجتماعی و ۱۱۰ همت بیمه سلامت به مجموعه حوزه سلامت بدهکار هستند.

وی افزود: این بدهی‌ها عمدتاً در سه بخش پرسنلی، دارو و تجهیزات و پیمانکاران قرار دارد و راهبرد ما از ابتدا این بوده که تأمین مطالبات پرسنلی در اولویت نخست باشد، سپس دارو و تجهیزات و بعد پیمانکاران قرار گیرند.

وزیر بهداشت با اشاره به پیگیری‌های انجام‌شده برای پرداخت مطالبات بیمه سلامت گفت: کارشناسان سازمان برنامه و بودجه نیز قبول کرده‌اند که در سال گذشته حدود ۹۰ همت باید به بیمه سلامت پرداخت می‌شده که پرداخت نشده است. امسال این موضوع در قالب سهام در بودجه قرار گرفته و از ابتدای فروردین پیگیر هستیم تا سهام مشخص شود و بتوان آن را در بورس عرضه کرد.

ظفرقندی ادامه داد: بخشی از مطالبات نیز در قالب اوراق است که می‌توان از آن برای پرداخت دارو و تجهیزات و پیمانکاران استفاده کرد، اما این مسئله باید به صورت ریشه‌ای و هم در قانون بودجه و هم در مسیر اجرایی حل شود.

وی در بخش دیگری از سخنان خود درباره تأمین نیروی انسانی بیمارستان‌ها و مراکز درمانی استان اظهار کرد: نیروی انسانی را به دو شکل می‌توان تأمین کرد. بخشی از نیرو‌های طرحی هستند که در حال آزمون برد هستند و پس از فارغ‌التحصیلی طبق قواعد مشخص توزیع می‌شوند.

وزیر بهداشت افزود: در رشته‌هایی مانند بیهوشی، طب اورژانس، اطفال، جراحی قلب و برخی رشته‌های دیگر، ظرفیت ورودی ما تکمیل نمی‌شود؛ بنابراین باید برای این رشته‌ها مشوق ایجاد کنیم و تعرفه آنها را افزایش دهیم.

ظفرقندی گفت: تعرفه برخی از این رشته‌ها را حتی دو برابر و در بعضی رشته‌ها سه برابر سایر رشته‌ها افزایش داده‌ایم. این اقدام برای ایجاد جذابیت و تشویق پزشکان به فعالیت در رشته‌هایی است که با کمبود نیرو مواجه هستند.

وی درباره راهکار بلندمدت تأمین نیروی متخصص در مناطق محروم گفت: در بلندمدت، راهکار اصلی گرفتن نیروی بومی از بدو ورود است تا فرد در نهایت در همان منطقه خدمت کند. این برنامه چند سال زمان می‌برد تا فرد تحصیل کند و وارد خدمت شود.

وزیر بهداشت با اشاره به اجرای سهمیه‌های بومی‌گزینی در سیستان و بلوچستان اظهار کرد: از سال گذشته این کار را شروع کردیم و امسال نیز در دفترچه کنکور، تأمین نیروی بومی برای مناطق محروم سیستان و بلوچستان را دنبال کرده‌ایم. در حوزه تخصصی نیز باید همین مسیر را دنبال کنیم.

ظفرقندی درباره راهکار کوتاه‌مدت برای تأمین نیروی انسانی گفت: در کوتاه‌مدت باید مشوق‌ها و پرداخت‌های ثابت را تأمین کنیم. با سازمان برنامه نیز صحبت کرده‌ایم و بخش قابل توجهی از پیشنهاد ما مورد قبول قرار گرفته است. یک عدد ثابت باید در اختیار وزارت بهداشت قرار گیرد تا بتوانیم نیروی انسانی مناطق محروم را تأمین کنیم.

وی ادامه داد: اگر این موضوع با کمک نمایندگان دنبال شود، می‌توانیم رقم مناسبی را برای آن در نظر بگیریم و مشکل نیروی انسانی مناطق محروم را تا حد زیادی برطرف کنیم.

وزیر بهداشت با اشاره به سفر معاونان وزارتخانه به نقاط مختلف سیستان و بلوچستان گفت: در هفته دولت تلاش کردیم معاونان وزارتخانه در مناطق مختلف استان حضور پیدا کنند. آقای دکتر جعفریان از یک منطقه، آقای دکتر آخوندزاده از منطقه‌ای دیگر و خانم دکتر چنگیز از منطقه سیستان بازدید کردند و سایر همکاران نیز در مناطق مختلف حضور داشتند.

ظفرقندی افزود: گزارش‌های این بازدید‌ها در تهران جمع‌بندی خواهد شد و مواردی که در اختیار وزارت بهداشت است، در وزارتخانه پیگیری می‌کنیم و مواردی که خارج از حیطه اختیار وزارت بهداشت است نیز باید به دولت منتقل شود.

وی با اشاره به موضوع ناوگان اورژانس استان گفت: یکی از مسائل بزرگ استان، ناوگان اورژانس است و این ناوگان باید کامل شود. در دو سال گذشته ۲۷ آمبولانس در استان توزیع کرده‌ایم و با توافقی که با استاندار داشتیم، قرار است ۵۰ آمبولانس دیگر به صورت مشارکتی وارد استان شود.

وزیر بهداشت ادامه داد: ۵۰ درصد هزینه این طرح را وزارت بهداشت تقبل می‌کند و تاکنون نیز ۱۰۰ میلیارد تومان برای آن اختصاص داده‌ایم. اگر استاندار نیز سهم ۵۰ درصدی استان را تأمین کند، می‌توانیم در مدت کوتاهی ناوگان آمبولانسی استان را تقویت کنیم.

ظفرقندی درباره توسعه شبکه بهداشت استان نیز اظهار کرد: هدف ما این است که تا پایان امسال بخش عمده زیرساخت شبکه بهداشت استان شامل مراکز بهداشت و خانه‌های بهداشت تأمین و تکمیل شود.

وی افزود: ارزیابی ما این است که حدود ۴۰۰ خانه بهداشت در استان مورد نیاز است و در حال حاضر ۴۶ مورد را با همکاری استان آغاز کرده‌ایم. تفاهم‌نامه سه‌ساله‌ای نیز برای تکمیل این شبکه در نظر گرفته شده است.

وزیر بهداشت در ادامه با اشاره به برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع گفت: پزشکی خانواده و نظام ارجاع از برنامه‌های جدی رئیس‌جمهور است و ایشان به صورت مستمر بر اجرای آن تأکید دارند.

ظفرقندی افزود: در برخی مناطق این طرح را اجرا کرده‌ایم و نتیجه آن نشان داده که بیمار از روستا به مرکز هدایت شده، نوبت‌گیری او از قبل انجام شده و با احترام به متخصص مراجعه کرده است. متخصص نیز در صورت نیاز بیمار را بستری می‌کند و در غیر این صورت بیمار را به سطح یک بازمی‌گرداند.

وی با بیان اینکه اجرای این نظام می‌تواند موجب کاهش هزینه‌های اضافی شود، اظهار کرد: این ساختاری است که در بیش از ۱۰۰ کشور دنیا وجود دارد و ما نیز باید آن را ایجاد کنیم تا بتوانیم بخشی از هزینه‌هایی را که به صورت پراکنده و غیرهدفمند مصرف می‌شود، مدیریت کنیم.

وزیر بهداشت درباره انتخاب محل اجرای پایلوت پزشکی خانواده در استان گفت: باید محلی را برای پایلوت انتخاب کنیم که آمادگی بیشتری داشته باشد. نمی‌شود جایی را انتخاب کنیم که زیرساخت الکترونیک آن آماده نیست و بعد اسم آن را پایلوت بگذاریم. باید منطقه‌ای را انتخاب کنیم که زیرساخت‌های لازم را داشته باشد تا بتوانیم این مسیر را راحت‌تر جلو ببریم.

ظفرقندی همچنین درباره انجام آنژیوگرافی تشخیصی در استان گفت: متخصصان قلب باید بتوانند آنژیوگرافی تشخیصی را انجام دهند و برای انجام این کار منع قانونی وجود ندارد. ما مداخلات پیچیده را مطالبه نمی‌کنیم، اما حدود ۷۰ درصد آنژیوگرافی‌های قلب تشخیصی هستند و نباید مردم از این خدمت محروم شوند.

وی ادامه داد: من در بیمارستان سینا در تهران نیز شاهد هستم که روزانه تعداد زیادی آنژیوگرافی و اقدامات قلبی بدون حضور جراح قلب انجام می‌شود. اگر کسی مداخلات پرریسک را نمی‌خواهد انجام دهد، بحث دیگری است، اما در مورد اقدامات تشخیصی باید این موضوع مدیریت شود.

وزیر بهداشت درباره تأمین تجهیزات پزشکی نیز گفت: اگر تجهیزات پیشرفته مورد نیاز باشد، باید منابع تأمین آن مشخص شود. برخی تجهیزات را می‌توان از طریق خیرین یا مسئولیت اجتماعی تأمین کرد، اما باید ضوابط و امکانات قانونی نیز در نظر گرفته شود.

ظفرقندی درباره پرداخت ثابت به پزشکان مناطق محروم اظهار کرد: برای پرداخت ثابت پزشکان، فعلاً تا پایان سال پیشنهاد‌هایی داریم. در برخی مناطق دیگر نیز این کار را انجام داده‌ایم و بخشی از پرداخت ثابت را می‌توانیم تأمین کنیم.

وی افزود: خیرین، مسئولیت اجتماعی و مناطق آزاد نیز می‌توانند در این زمینه مشارکت کنند. سامانه‌ای در حال راه‌اندازی است که در آن تمام مراکزی که با کمبود نیرو مواجه هستند، از جمله مراکزی که پزشک بیهوشی یا طب اورژانس ندارند، ثبت می‌شوند و در مقابل نیز افرادی که حاضرند با پرداخت مناسب در این مناطق خدمت کنند، ساماندهی خواهند شد.

وزیر بهداشت با اشاره به پروژه‌های افتتاح‌شده در هفته دولت گفت: در همین هفته دولت، پروژه‌هایی که همکاران ما در استان افتتاح کرده‌اند، حدود یک همت ارزش دارد.

ظفرقندی افزود: از ابتدای این دولت تاکنون ۸۶ طرح در حوزه سلامت در سیستان و بلوچستان اجرا شده که ارزش آنها ۳.۸ همت است.

وی در ادامه به برخی شاخص‌های سلامت استان اشاره کرد و گفت: یکی از شاخص‌های مثبت استان، میزان موالید است که بالاتر از میانگین کشوری قرار دارد.

وزیر بهداشت درباره فعالیت فیزیکی مردم استان نیز اظهار کرد: میانگین کشوری افرادی که فعالیت فیزیکی کمی دارند حدود ۵۱ درصد است، در حالی که این میزان در سیستان و بلوچستان ۵۸ درصد است و باید علت آن بررسی شود.

ظفرقندی همچنین درباره شاخص‌های چربی خون گفت: میانگین کشوری کلسترول حدود ۳۹ و تری‌گلیسیرید حدود ۳۰ است، در حالی که این ارقام در استان به ترتیب ۲۸ و ۱۸ است که شاخص مناسبی محسوب می‌شود.

وی افزود: البته موضوع تغذیه نیز باید بررسی شود و برخی عوامل ژنتیکی نیز می‌توانند در میزان کلسترول افراد مؤثر باشند.

وزیر بهداشت با اشاره به شاخص مرگ‌ومیر مادران باردار گفت: یکی از شاخص‌های مهم سلامت، مرگ‌ومیر مادران باردار است. میانگین این شاخص در کشور ۳.۷ در هر صد هزار تولد زنده است، در حالی که این رقم در سیستان و بلوچستان ۱۵ است و باید برای کاهش آن اقدام جدی انجام شود.

ظفرقندی درباره شاخص تجهیزات تصویربرداری نیز گفت: شاخص MRI در کشور ۳.۹ به ازای هر یک میلیون نفر است و در سیستان و بلوچستان این رقم حدود ۴ است.

وی در پایان با تأکید بر اهمیت رعایت استاندارد‌ها در حوزه سلامت گفت: بعضی مسائل در حوزه بهداشت و درمان و دانشگاه با دستور حل نمی‌شود و باید زمینه‌های لازم برای آن فراهم شود.

وزیر بهداشت افزود: استاندارد‌ها در حوزه سلامت بسیار مهم هستند. برای مثال، آزمون برد پزشکی یک استاندارد مشخص دارد و نمی‌توان بدون تأیید هیئت برد، صرفاً با دستور نمره افراد را تغییر داد؛ زیرا اگر استاندارد‌ها از بین بروند، کیفیت نظام آموزشی و درمانی آسیب می‌بیند.

ظفرقندی ادامه داد: در مورد ایجاد مراکز آموزشی و درمانی نیز همین موضوع وجود دارد. شورای گسترش براساس شاخص‌های مشخص، نیروی انسانی، تجهیزات و سایر زیرساخت‌ها را بررسی می‌کند.

وی با اشاره به سابقه عضویت خود در هیئت برد جراحی گفت: از سال ۷۴ عضو هیئت برد جراحی هستم و یکی از وظایف این هیئت بازدید از بخش‌های جراحی و بررسی استاندارد‌های آنهاست. برای هر بخش چک‌لیست‌های مشخصی وجود دارد و باید تمام شاخص‌ها بررسی شود.

وزیر بهداشت تأکید کرد: استاندارد‌ها در حوزه سلامت از مهم‌ترین و حساس‌ترین خط قرمز‌ها هستند و باید رعایت شوند؛ زیرا در نهایت موضوع با سلامت و جان مردم ارتباط دارد.