اسم ماکان به گوش شما و دوستانتان نخورده است!؟
سامانه بومی که با کنترل هوشمند مصرف برق میتواند خاموشی را کم کند
با توجه به ناترازیهای اخیر در تأمین برق کشور، ریشه اصلی مشکلات در قیمتگذاری غیرواقعی انرژی و ساختار دولتی صنعت برق نهفته است. این عوامل مانع از سرمایهگذاری کافی و نوآوری شدهاند. سامانه «پیکوار» با هدف کمک به وزارت نیرو برای مدیریت هوشمند مصرف و جلوگیری از بحرانهای شبکه سراسری طراحی شده است.
سعید روشن، مدیرعامل شرکت دانشبنیان پارسیان افزار فرااندیشان نوین، در گفتوگو با خبرنگار آناتک در تشریح شکلگیری ایده ساخت سامانه «پیکوار»، اظهار کرد: «با توجه به اینکه در صنعت برق فعالیت میکردیم، از سالهای ۹۷ و ۹۸ پیشبینی میکردیم که کشور به سمت مشکلات تأمین برق حرکت خواهد کرد؛ چراکه چند عامل اصلی در این زمینه وجود داشت، از جمله اینکه قیمت انرژی در کشور بسیار پایین است و قیمت واقعی آن دریافت نمیشود، در نتیجه درآمدهای صنعت برق به سطحی نمیرسد که بتواند هزینههای خود را پوشش دهد و توسعه لازم را انجام دهد تا از بروز این کمبودها جلوگیری شود؛ به همین دلیل، با توجه به فعالیت تخصصیمان در این حوزه، به این فکر رسیدیم که یک نرمافزار طراحی کنیم تا بتواند به وزارت نیرو در مدیریت مصرف کمک کند.»
از رصد لحظهای تا تصمیمسازی کلان
وی درباره کارکرد این سامانه توضیح داد و گفت: «در این نرمافزار تلاش کردیم برای مشترکینی که مصرف آنها بهصورت لحظهای قابل رصد است، مانند مشترکان صنعت کشاورزی و مشترکان دیماندی، سازوکاری تعریف کنیم که بتوان با اعمال دستورالعملها، مشوقها و جرایم، رفتار مصرفی آنها را مدیریت کرد؛ بهگونهای که هم این مشترکان بدانند در چه زمانهایی باید مصرف خود را کاهش دهند تا مشمول جریمه نشوند یا پاداش دریافت کنند و هم در سطح کلان، گزارشهای مدیریتی در اختیار شرکتهای توزیع و وزارت نیرو قرار گیرد تا مشخص شود در کدام نقاط و تا چه میزان امکان کاهش مصرف وجود دارد.»
هدف سامانه پیک وار، قطع مصرف یا توقف فعالیتها نیست، بلکه انتقال هوشمندانه بار از ساعات اوج به زمانهای کممصرف برای جلوگیری از بحران شبکه برق است
روشن افزود: «در حال حاضر، مپهای مدیریتی متعددی در این سامانه ایجاد شده که بهصورت استانی، بخشی و حتی در حوزههایی مانند کشاورزی، میزان مصرف و ظرفیت کاهش آن را نشان میدهد و مشخص میکند که چگونه میتوان با جابهجایی ساعات مصرف، مدیریت بار را محقق کرد.»
وی با اشاره به وضعیت پیشین صنعت برق گفت: «در گذشته چنین یکپارچگیای وجود نداشت و امکان تدوین یک برنامه جامع برای کاهش مصرف فراهم نبود، اما اکنون با استفاده از این سامانه، مدیران حوزه مصرف در وزارت نیرو میتوانند حتی مصرف یک واحد مشخص، مانند یک جایگاه سوخت در یک استان را در بازههای زمانی مختلف بررسی کرده و بر اساس آن تصمیمگیری کنند که در چه زمانهایی باید کاهش مصرف اتفاق بیفتد.»
مدیرعامل این شرکت دانش بنیان درباره جایگاه فعلی این محصول تصریح کرد: «اکنون مدیریت پیک بار کشور بدون استفاده از این نرمافزار عملاً امکانپذیر نیست و این سامانه بهصورت انحصاری در اختیار شرکتهای توزیع برق قرار دارد. هدف اصلی ما کاهش مصرفی که منجر به توقف فعالیتها شود، نیست بلکه تمرکز بر جابهجایی بار است؛ به این معنا که مصرفهایی که میتوانند در زمانهای دیگر انجام شوند، از ساعات اوج خارج شوند. لازم به توجه است که در این زمینه به موفقیتی در حدود ۸۰ تا ۹۰ درصد دست یافتهایم.»
سازوکار تشویق و تنبیه مصرفکنندگان
روشن در توضیح مکانیزم پاداش و جریمه بیان کرد: «بر اساس دستورالعملهای موجود، برای بخشهای مختلف مانند کشاورزی و صنعت، قراردادهایی تعریف میشود که اگر مشترک در کاهش مصرف همکاری کند، از مزایایی مانند تخفیف، معافیت یا حتی دریافت وجه برخوردار میشود؛ بهویژه در مورد برخی صنایع بزرگ که دارای دیزل ژنراتور یا توربین هستند و میتوانند برق به شبکه تزریق کنند، این همکاری میتواند به یک منبع درآمد تبدیل شود.»
سامانه پیکوار با ایجاد مپهای مدیریتی استانی و بخشی، امکان تحلیل دقیق مصرف و تعیین ظرفیت واقعی کاهش بار را برای نخستینبار در صنعت برق کشور فراهم کرده است
وی با تأکید بر اهمیت بومی بودن این محصول گفت: «اطلاعات مربوط به مصرف برق مشترکان از جمله دادههای بسیار حساس و امنیتی محسوب میشود و با توجه به شرایط کشور و تهدیدات موجود، استفاده از محصولات خارجی در این حوزه قابل اعتماد نیست؛ بنابراین توسعه یک محصول داخلی در این حوزه، علاوه بر کارکرد فنی، از نظر امنیتی نیز یک ضرورت به شمار میرود.»
موانع توسعه؛ از قیمتگذاری تا ساختار
وی درباره چالشهای توسعه این فناوری اظهار کرد: «یکی از مهمترین موانع، قیمت پایین برق در ایران است که موجب شده در طول سالها، ارزش واقعی این انرژی درک نشود؛ از سوی دیگر، ساختار دولتی صنعت برق نیز باعث شده نوآوریها با سرعت کمتری فراگیر شوند و با حرکت به سمت بخش خصوصی، این فضا میتواند پویاتر شود.»
روشن در پایان درباره برنامههای آینده توسعه این محصول گفت: «یکی از برنامههای اصلی ما این است که این محصول را از انحصار وزارت نیرو خارج کرده و خدمات آن را به مشترکان بزرگ و بخش خصوصی نیز ارائه دهیم تا آنها نیز بتوانند از مزایای مدیریت مصرف بهرهمند شوند و در گامهای بعدی، با توسعه زیرساختهای هوشمندسازی، امکان استفاده گستردهتر از این سامانه در کل شبکه برق فراهم خواهد شد.»
انتهای پیام/
