هرمز، نقطه ضعف راهبردی آمریکا/ اروپا استقلال تصمیمگیری خود را از دست داده است
«میرقاسم مؤمنی» کارشناس مسائل منطقه و بینالملل، در گفتوگو با خبرنگار سیاسی خبرگزاری آنا، در رابطه با وضعیت فعلی تنگه هرمز با توجه به تحولات اخیر اظهار داشت: بحث تنگه هرمز مسئلهای بسیار پیچیده است که حواشی آن بیش از متن موضوع قابل بررسی است.
وی ادامه داد: جمهوری اسلامی ایران در تنگه هرمز مالکیت، اشرافیت، نظارت و حضور داشته و این موضوع سابقهای هزاران ساله دارد. از زمان پیدایش کشوری به نام ایران و امپراتوری ایران، نام تنگه هرمز برگرفته از نام هرمز، پادشاه ایرانی، بوده است و این مسئله مؤید پیشینه تاریخی آن است. این موضوع در کتب علمی و اسناد تاریخی اروپاییها و آمریکاییها نیز مورد اشاره قرار گرفته است.
کارشناس مسائل منطقه با بیان اینکه نقش ایران در تنگه هرمز همچنان حائز اهمیت است، گفت: اگر نقش ایران در این منطقه مهم نبود، آمریکاییها تا این اندازه به دنبال دور زدن تنگه هرمز یا ایجاد مسیرهای جدید در اطراف آن نبودند؛ بنابراین حضور ایران در این منطقه مؤثر و مهم بوده و آنها را وادار به انجام چنین اقداماتی کرده است.
مؤمنی افزود: جمهوری اسلامی ایران در موضوع تنگه هرمز خواستهای خارج از قوانین بینالمللی مطرح نکرده است، بلکه بر اساس مستندات تاریخی و حقوق بینالملل و کنوانسیون ژنو، از حقوق خود بهعنوان کشوری که بخشی از آبهای سرزمینی آن در تنگه هرمز قرار دارد، دفاع میکند.
وی تصریح کرد: مشکل اینجاست که آمریکا و متحدانش نمیخواهند به حقوق ایران احترام بگذارند و تلاش میکنند با گره زدن این موضوع به پروندهها و مسائل دیگر، اصل موضوع و حق ایران در تنگه هرمز را نادیده بگیرند. جمهوری اسلامی از حق خود دفاع میکند و این دفاع میتواند سیاسی، حقوقی، امنیتی و حتی نظامی باشد.
سیاست آمریکا برای ایجاد وابستگی در کشورهای منطقه
مؤمنی در پاسخ به سؤالی درباره ادعاها مبنی بر قصد آمریکا برای هدف قرار دادن کشتیهای ایرانی بیان کرد: هدف قرار دادن کشتیهای تجاری، حتی در زمان جنگ، جرم محسوب میشود. آنچه آمریکاییها انجام میدهند، از نظر حقوق بینالملل جرم آشکاری است؛ زیرا کشتیهای یک کشور دارای پرچم قانونی را در منطقهای که آن کشور در آن مستقر است، بمباران میکنند.
وی با انتقاد از عملکرد سازمانهای بینالمللی در قبال این اقدامات گفت: متأسفانه سازمانهای بینالمللی به نوعی وابسته به آمریکا و تحت نفوذ این کشور هستند و این مسئله باعث شده است از پاسخگویی درباره چنین اقداماتی خودداری کنند، در حالی که چنین اقداماتی نباید انجام شود.
کارشناس مسائل بینالملل با بیان اینکه آمریکا سیاست وابستگی کشورهای عربی را دنبال میکند، ادامه داد: آمریکاییها از راه شبکهسازی اقتصادی و با ادعای تأمین امنیت، کشورهای عرب خلیجفارس را تحت فشار قرار میدهند و یک سیاست بلندمدت برای منطقه دارند که در آن به اعراب به چشم کارگزار نگاه میکنند.
مؤمنی افزود: آمریکاییها این سیاست را در قبال اروپا نیز دنبال میکنند. پس از جنگ جهانی دوم، با اجرای طرح مارشال، اروپا به آمریکا وابسته شد و حتی پس از گذشت دههها، کشورهای اروپایی همچنان از نظر نظامی، اقتصادی و امنیتی وابستگی قابل توجهی به آمریکا دارند.
مسیر جایگزین برای هرمز وجود ندارد
کارشناس مسائل منطقه ادعای برخی مقامات آمریکا و رسانههای غربی مبنی بر یافتن راههای جایگزین برای تنگه هرمز را «بلوف سیاسی» خواند و گفت: هیچ مسیری و هیچ خط لولهای نمیتواند جایگاه تنگه هرمز را بگیرد.
مؤمنی ادامه داد: حرفهایی که این افراد مطرح میکنند، بیشتر برای دلخوشی خودشان یا شرکای تجاریشان است تا اینکه مبتنی بر یک واقعیت باشد؛ زیرا تحقق چنین گزینهای از نظر اقتصادی امکانپذیر نیست.
وی با اشاره به هزینههای ایجاد مسیرهای جایگزین تأکید کرد: تنگه هرمز را میتوان از مسیرهای دیگری دور زد، اما هزینه چنین اقدامی بسیار زیاد خواهد بود و از نظر اقتصادی مقرونه به صرفه نیست؛ بنابراین نمیتوان چنین مسیری را بهعنوان جایگزینی واقعی برای تنگه هرمز در نظر گرفت.
جنگ اوکراین اروپا را در وضعیت انفعالی قرار داده است
مؤمنی در پاسخ به سؤالی درباره پیوستن اروپا به کارزار تروریسم اقتصادی آمریکا علیه ایران و در عین حال ادعای تلاش برای کاهش تنشهای منطقهای تصریح کرد: اتحادیه اروپا در شرایط فعلی، به دلیل جنگ اوکراین و فشار روسیه بر اروپا، در وضعیت انفعالی قرار گرفته است.
وی افزود: اروپاییها بهویژه آلمان و فرانسه، پیش از جنگ اوکراین، تلاش داشتند وابستگی خود به آمریکا را کاهش دهند و در مسائل سیاسی بینالمللی استقلال بیشتری داشته باشند، اما این روند به مذاق آمریکا خوش نیامد.
کارشناس مسائل بینالملل ادامه داد: جنگ اوکراین موجب شد وابستگی اروپا به آمریکا بیش از گذشته افزایش پیدا کند. اکنون اروپا استقلال تصمیمگیری خود را تا حد زیادی از دست داده و چه در حوزه اقتصادی و چه در حوزه امنیتی، بهشدت به آمریکا وابسته است و همین وابستگی بر استقلال فکری سران قاره سبز تأثیر منفی داشته است.
اروپا در برابر آمریکا چارهای جز تبعیت ندارد
مؤمنی در پاسخ به این سؤال که چرا اروپا از رویای استقلال راهبردی فاصله گرفته و بهرغم نادیده انگاشته شدن از سوی واشنگتن، همچنان در مدار تابعیت آمریکا قرار دارد، گفت: آنها چارهای جز این ندارند. آمریکا با توجه به توانمندی اقتصادی و سیاسی و نفوذ ارزی خود در نهادهای بینالمللی و همچنین ضعفی که اروپاییها به دلیل طولانی شدن جنگ اوکراین پیدا کردهاند، از موقعیت برتری برخوردار است.
کارشناس مسائل منطقه با اشاره به هزینههای سنگین جنگ اوکراین ادامه داد: این جنگ نزدیک به پنج سال طول کشیده و اروپا هزینهای بالغ بر ۲۰۰ میلیارد دلار پرداخته و به همین دلیل بهشدت آسیبپذیر شده است.
مؤمنی در نهایت خاطرنشان کرد: ایجاد نگرانی بابت احتمال حمله روسیه به کشورهای بالتیک، یکی دیگر از ابزارهای آمریکا برای افزایش وابستگی کشورهای اروپایی و وادار کردن آنها به همراهی با دولت واشنگتن است.
انتهای پیام/
