آخرین اخبار:
19:50 15 / 01 /1405
در گفت‌وگو با آناتک بررسی شد

جنگ اقتصادی و نبرد فناورانه؛ سامانه‌ای بومی که آب مخازن نفت را کنترل می‌کند

فشار‌های شدید اقتصادی و محدودیت‌های فزاینده در تأمین تجهیزات حیاتی صنعت نفت، ضرورت توسعه فناوری‌های بومی را بیش از پیش آشکار کرده است. یک شرکت دانش‌بنیان ایرانی با تکیه بر توان داخلی، سامانه‌ای هوشمند مبتنی بر مهندسی حسگر طراحی کرده که قادر به تخلیه دقیق آب از مخازن نفتی است و نقش مؤثری در کاهش هدررفت منابع و کنترل آلودگی‌های زیست‌محیطی ایفا می‌کند.

سامانه ایرانی تخلیه هوشمند آب مخازن نفت، با بهره‌گیری از فناوری غیرتماسی و سنجش دقیق، علاوه بر افزایش بهره‌وری عملیاتی، به‌عنوان پاسخی فناورانه به محدودیت‌های بین‌المللی عمل می‌کند. سیستم هوشمند طراحی‌شده، فرآیند تخلیه آب از مخازن را مکانیزه کرده و خطرات ناشی از خطای انسانی و تأثیرات زیست‌محیطی را کاهش می‌دهد. استفاده از این فناوری، ضمن حفاظت از منابع ملی و تجهیزات ارزشمند، مسیر کاهش آلودگی‌های محیطی و مدیریت بهینه نفت و فرآورده‌های آن را هموار می‌کند.

خطای انسانی و هدررفت میلیاردی

محمدرضا مجیدپور، مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان«کارا فن پرداز مبتکر مانا» در گفت‌و‌گو با خبرنگار آناتک، ضرورت طراحی سامانه هوشمند تخلیه آب از مخازن نفتی را این‌گونه تشریح کرد: «پیش از توسعه این سیستم، فرآیند آب‌گیری از مخازن عمدتاً به‌صورت دستی انجام می‌شد که علاوه بر خطای انسانی، موجب هدررفت مقادیر قابل‌توجهی از فرآورده‌های نفتی و بروز آلودگی‌های زیست‌محیطی و زیرزمینی می‌شد.»

وی افزود: «این مسئله صرفاً یک مشکل عملیاتی نبود، بلکه ابعاد ایمنی نیروی انسانی، حفاظت از محیط‌زیست و صیانت از منابع باارزش نفتی را نیز شامل می‌شد. مکانیزه‌سازی این فرآیند توانسته است تا حد زیادی این مشکلات را برطرف کند.»

حسگر‌های بومی؛ دقت در قلب سامانه

مجیدپور درباره سازوکار عملکرد این سامانه توضیح داد: «مبنای عملکرد این سیستم بر سنجش غیرتماسی استوار است؛ به‌گونه‌ای که با ارسال امواج و تحلیل بازخورد دریافتی از محیط، قادر به تشخیص دقیق نسبت آب و هیدروکربن در مخزن است. این روش به‌دلیل عدم تماس مستقیم حسگر با محیط‌های اسیدی و خورنده، پایداری و دقت بالاتری نسبت به نمونه‌های متداول دارد.»

وی ادامه داد: «با استفاده از این فناوری، به‌محض کاهش سطح آب در مخزن و رسیدن به آستانه مشخص، فرآیند تخلیه به‌صورت خودکار متوقف می‌شود که دقت عملیات را به‌طور چشمگیری افزایش می‌دهد.»

مدیرعامل شرکت تأکید کرد: «هسته اصلی دقت این سامانه به حسگر‌های طراحی‌شده وابسته است که کاملاً بومی بوده و ثبت اختراع بین‌المللی دریافت کرده‌اند؛ درحالی‌که بخش‌های پردازشی و الگوریتمی در اولویت بعدی قرار دارند.»

رقابت با نمونه‌های خارجی؛ مزیت غیرتماسی

مجیدپور در مقایسه محصول با نمونه‌های خارجی تصریح کرد: «مهم‌ترین مزیت رقابتی این سامانه، غیرتماسی بودن آن است؛ درحالی‌که اغلب نمونه‌های خارجی از حسگر‌های تماسی استفاده می‌کنند که در محیط‌های خورنده به‌سرعت دچار افت عملکرد می‌شوند.»

وی همچنین از قابلیت انطباق این سامانه با انواع مخازن نفتی خبر داد و افزود: «این سامانه قابلیت استفاده در تمامی مخازن را دارد و محدودیتی از این نظر وجود ندارد.»

صرفه‌جویی اقتصادی و جلوگیری از خسارت‌ها

وی درباره تأثیر اقتصادی این فناوری توضیح داد: «در یک مخزن با ظرفیت حدود ۱۰۰ هزار بشکه، روش‌های سنتی می‌توانند سالانه بین ۰.۲ تا ۰.۵ درصد از حجم مخزن را به‌دلیل خطا در آب‌گیری هدر دهند؛ این میزان معادل چند هزار بشکه نفت و ده‌ها هزار دلار خسارت برای هر مخزن است که در مقیاس پالایشگاهی به ارقام چند میلیون دلاری می‌رسد.»

مدیرعامل شرکت افزود: «ورود ترکیبات نفتی به پساب‌ها، فرآیند تصفیه را با هزینه‌های بسیار بالا مواجه می‌کند و در مواردی به آلودگی منابع طبیعی و آسیب به اراضی کشاورزی منجر می‌شود. در مقابل، استفاده از این سامانه می‌تواند به‌طور مؤثری از بروز چنین پیامد‌هایی جلوگیری کند.»

ایمنی و حفاظت محیط‌زیست؛ گام بلند بومی‌سازی

وی ادامه داد: «وجود آب اسیدی در مخازن، علاوه بر کاهش عمر تجهیزات، می‌تواند به خوردگی دیواره مخازن و بروز حوادثی نظیر نشست و حتی آتش‌سوزی منجر شود؛ اتفاقی که در برخی موارد در کشور نیز رخ داده است.»

مجیدپور با تأکید بر اهمیت بومی‌سازی گفت: «اگرچه بخش‌هایی از قطعات الکترونیکی به‌دلیل نبود زیرساخت‌های نیمه‌هادی در داخل وارداتی است، اما طراحی حسگر‌ها و هسته اصلی فناوری به‌طور کامل بومی‌سازی شده و همین موضوع امکان ثبت اختراع بین‌المللی را فراهم کرده است.»

وی افزود: «در شرایط محدودیت‌های بین‌المللی، توسعه چنین فناوری‌هایی بیش از هر چیز از منظر زیست‌محیطی اهمیت دارد و می‌تواند نقش قابل‌توجهی در کاهش خسارات و بهبود عملکرد صنعت نفت ایفا کند.»

ضرورت فوری بهره‌برداری؛ پیشگیری از خسارت‌های احتمالی

مدیرعامل این شرکت دانش‌بنیان در پایان با اشاره به پیامد‌های تأخیر در به‌کارگیری این فناوری گفت: «اگر این سامانه چند سال زودتر در صنعت نفت کشور به‌کار گرفته می‌شد، بسیاری از آلودگی‌های زیست‌محیطی، خسارات مالی و حتی برخی حوادث صنعتی قابل پیشگیری بود.»

انتهای پیام/

ارسال نظر