تولید ۸۵ درصد تجهیزات یک پالایشگاه با اتکا به توان داخلی
به گزارش خبرگزاری آنا، وحید قانعیفرد، مدیرعامل شرکت نفت ستاره خلیج فارس، در سومین رویداد جام رسانه امید با اشاره به سهم تولید داخل در تجهیزات این پالایشگاه اظهار کرد: در حالی که در بسیاری از پالایشگاههای کشور حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد قطعات از خارج وارد میشود و وابستگی به کشورهای ثالث وجود دارد، در این شرکت حدود ۸۵ درصد تجهیزات در داخل کشور تولید شده است.
وی افزود: ۱۵ درصد باقیمانده تجهیزات نیز از خارج تأمین شد که بخش عمده آن، پس از خودداری کشورهای اروپایی و آمریکایی از تحویل تجهیزات، از چین تهیه و در نهایت به دست متخصصان ایرانی راهاندازی شد.
قانعیفرد با تشریح روند شکلگیری و راهاندازی این پالایشگاه گفت: مطالعات اولیه برای طراحی پالایشگاه میعانات گازی با هدف تولید محصولات سوختی راهبردی و صادرات و همچنین جلوگیری از خامفروشی نفت خام و میعانات گازی، از سال ۱۳۸۵ آغاز شد.
وی ادامه داد: پس از انجام مطالعات تخصصی و طی مراحل مهندسی، طراحی و فراهمسازی مقدمات اجرایی و سهامداری، عملیات اجرایی اصلی این مجموعه در سال ۱۳۸۷ و در زمینی به وسعت ۷۳۰ هکتار در بندرعباس آغاز شد.
مدیرعامل این شرکت با اشاره به تعریف همزمان سه پروژه برای راهاندازی این مجموعه بیان کرد: علاوه بر ساخت پالایشگاه، پروژه تلمبهخانه خوراک در عسلویه، در فاصله حدود ۴۰۰ کیلومتری از محل پالایشگاه و پروژه آبگیر ستاره خلیج فارس که دومین آبگیر بزرگ ایران محسوب میشود، بهصورت موازی در دستور کار قرار گرفت.
قانعیفرد با اشاره به خروج شرکتهای خارجی از پروژه در دوران تحریم اظهار کرد: سه سال پس از آغاز پروژه و در اوج تحریمها، شرکتهای خارجی ایتالیایی، اندونزیایی و هندی عضو کنسرسیوم ساخت پالایشگاه از ادامه همکاری انصراف دادند، سهام خود را واگذار کردند و از کشور خارج شدند. در این شرایط، متخصصان ایرانی در کنار پروژهای باقی ماندند که مطالعات مهندسی آن انجام شده و بخش محدودی از عملیات عمرانی آن پیش رفته بود.
وی افزود: با ورود قرارگاه خاتمالانبیا بهعنوان پیمانکار اصلی در سال ۱۳۹۰، روند اجرای پروژه با جدیت بیشتری ادامه یافت و سرانجام در سال ۱۳۹۵، نخستین فاز پالایشگاه به بهرهبرداری رسید.
قانعیفرد با تأکید بر نقش متخصصان داخلی در اجرای این پروژه عنوان کرد: طراحی، ساخت و بهرهبرداری این مجموعه با اتکا به توان جوانان متخصص ایرانی انجام شده و حتی یک مشاور خارجی نیز در این پروژه حضور نداشته است.
وی با بیان اینکه این پروژه نمونهای از ظرفیت تخصصی و فنی جوانان ایرانی است، خاطرنشان کرد: اجرای این طرح نشان داد در صورت اعتماد به توان متخصصان داخلی، میتوان دستاوردهایی در سطح صنایع پیشرفته جهانی رقم زد. بر اساس طراحی اولیه نیز مقرر بود یکسوم محصولات پالایشگاه برای تأمین نیاز داخلی مصرف شود.
قانعیفرد با اشاره به تغییر روند مصرف محصولات پالایشگاه پس از آغاز بهرهبرداری اظهار کرد: بر اساس برنامه اولیه قرار بود یکسوم محصولات این پالایشگاه برای مصرف داخلی و دوسوم دیگر با هدف ارزآوری صادر شود؛ اما از سال ۱۳۹۵ به بعد و بهدلیل افزایش مصرف سوخت در کشور، عملاً تمام محصولات این مجموعه به مصرف داخلی اختصاص یافت و برنامه صادراتی نیز منتفی شد.
وی افزود: در حال حاضر تمام محصولات پالایشگاهی از جمله بنزین، نفتگاز و سوخت جت، تقریباً به میزان نیاز داخلی تولید و مصرف میشوند. سال گذشته صادرات نفتگاز بهطور کامل به صفر رسید و امسال نیز برنامه بر این است که صادرات بنزین به صفر برسد تا کشور از نظر سوختهای راهبردی مانند بنزین و نفتگاز به خودکفایی کامل برسد.
مدیرعامل این شرکت ادامه داد: از گذشته در زمینه سوختهایی مانند سوخت جت و گاز مایع، تراز تولید به مصرف کشور مثبت بوده و صادرات این محصولات نیز انجام میشود؛ بنابراین موضوع اصلی در حال حاضر دو فرآورده راهبردی بنزین و نفتگاز است. در این زمینه، ۱۰ پالایشگاه کشور میتوانند در برقراری تعادل میان تولید و مصرف نقش داشته باشند تا نیازی به واردات نباشد و حتی با مدیریت مصرف، زمینه صادرات نیز فراهم شود.
قانعیفرد با اشاره به نخستین صادرات بنزین کشور از طریق این پالایشگاه بیان کرد: نخستین محموله صادراتی بنزین کشور در سال ۱۳۹۸ از طریق پالایشگاه ستاره خلیج فارس و از بندرعباس با یک کشتی صادر شد. امیدواریم با مدیریت مصرف، بار دیگر امکان صادرات بنزین فراهم شود و بتوانیم این محصول باارزش را به بازارهای خارجی عرضه کنیم.
وی با اشاره به ارزش اقتصادی فرآوردههای نفتی گفت: در حال حاضر اختلاف قیمت فرآوردههای نفتی و نفت خام به حدود ۶۰ تا ۷۰ دلار در هر بشکه رسیده است که اهمیت این صنعت و ظرفیت آن برای خلق ارزش اقتصادی چشمگیر در کشور را نشان میدهد.
مدیرعامل این شرکت تصریح کرد: اگر بتوانیم صادرات محصولات این پالایشگاه را بهنحو مطلوب انجام دهیم، تنها پالایشگاه ستاره خلیج فارس این ظرفیت را دارد که سالانه سه تا چهار میلیارد دلار درآمد ارزی برای کشور ایجاد کند؛ البته تحقق این ظرفیت به کنترل و بهینهسازی مصرف وابسته است.
قانعیفرد با اشاره به اجرای برنامههای مدیریت مصرف سوخت در کشور گفت: در حال حاضر طرحهای مدیریت و بهینهسازی مصرف بنزین در ۱۱ استان کشور اجرا شده و مصرف بنزین نیز نسبت به مدت مشابه سال گذشته سه درصد کاهش یافته است؛ کاهشی که در چند سال اخیر بینظیر بوده است.
وی افزود: در صورت تداوم این روند، در آینده نزدیک میتوانیم بهعنوان کشوری صادرکننده بنزین و گاز در منطقه مطرح شویم و از این مسیر نقش قابلتوجهی در رونق اقتصادی کشور ایفا کنیم.
افزایش ظرفیت پالایشگاه به ۴۵۵ هزار بشکه در روز
مدیرعامل این شرکت در ادامه با تشریح روند تکمیل و توسعه پالایشگاه اظهار کرد: پس از افتتاح فاز نخست در سال ۱۳۹۵، طی حدود دو سال هر سه فاز پالایشگاه بهطور کامل در مدار بهرهبرداری قرار گرفتند. در بهمنماه سال ۱۳۹۵، این مجموعه با ظرفیت اسمی پالایش ۳۶۰ هزار بشکه میعانات گازی در روز، معادل حدود ۵۰ میلیون لیتر، به بهرهبرداری کامل رسید و تولید آن تثبیت شد.
قانعیفرد ادامه داد: با توجه به اینکه متخصصان ایرانی مدیریت این پالایشگاه را برعهده داشتند، بلافاصله پس از تثبیت تولید، طرح افزایش ظرفیت آغاز شد. این طرح که نقش تعیینکنندهای در توسعه ظرفیت پالایشگاه داشت، از سال ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۰ اجرا شد و طی این دو سال، ظرفیتی معادل یک فاز دیگر به پالایشگاه اضافه شد.
وی افزود: در نتیجه اجرای این طرح، ظرفیت پالایش میعانات گازی از ۳۶۰ هزار بشکه در روز به ۴۵۵ هزار بشکه رسید و در حال حاضر نیز پالایشگاه با ظرفیتی حدود پنج هزار بشکه کمتر از ظرفیت مذکور، یعنی بهطور میانگین ۴۵۰ هزار بشکه در روز، در مدار فعالیت قرار دارد.
برنامهریزی برای جایگزینی خوراک پالایشگاه با نفت خام
قانعیفرد با اشاره به طرحهای توسعهای و برنامههای بلندمدت این مجموعه عنوان کرد: در حال حاضر بر طرحهای توسعهای و برنامههای آینده با هدف تأمین خوراک در افق بلندمدت متمرکز هستیم. خوراک این پالایشگاه میعانات گازی است که از پارس جنوبی تأمین میشود؛ اما در صورت کاهش این خوراک یا بروز هرگونه مشکل در تأمین آن، باید امکان جایگزینی بخشی از آن با نفت خام فراهم شود.
وی بیان کرد: پروژه جایگزینی بخشی از خوراک پالایشگاه با نفت خام در دست اجراست و امیدواریم در مدتزمان کوتاهی به نتیجه برسد.
راهاندازی تجهیزات خارجی به دست متخصصان جوان ایرانی
مدیرعامل این شرکت با اشاره به دشواریهای راهاندازی کامل پالایشگاه در سالهای اوج تحریم گفت: در فاصله سالهای ۱۳۹۵ تا ۱۳۹۷، کشور با شدیدترین تحریمها مواجه بود.
حتی مستشاران خارجی که قرار بود تجهیزات اروپایی و آمریکایی تأمینشده برای پروژه را راهاندازی کنند، به ایران نیامدند. نمایندگیهای آنها در تهران و جنوب کشور نیز فعالیت خود را متوقف کردند و از ایران خارج شدند.
قانعیفرد با تأکید بر نقش نیروهای متخصص داخلی در راهاندازی تجهیزات این مجموعه اظهار کرد: در آن زمان میانگین سنی کارکنان این پالایشگاه بزرگ حدود ۳۲ سال بود؛ در حالی که اکنون میانگین سنی کارکنان به ۳۸ سال رسیده است. جوانان متخصص ایرانی در کنار یکدیگر توانستند تجهیزات حساسی مانند کمپرسورها را که قلب تپنده واحدهای فرایندی محسوب میشوند، نیروگاههای برق با برند آمریکایی، بویلرهای ایتالیایی و سایر تجهیزاتی را که از خارج از کشور تأمین شده بودند، بهصورت مرحلهبهمرحله و بهدرستی راهاندازی و وارد مدار بهرهبرداری کنند.
وی خاطرنشان کرد: متخصصان ایرانی دستورالعملهای این تجهیزات را بومیسازی و بهروزرسانی کردند و متناسب با شرایط خود پالایشگاه، دستورالعملهای بومی برای آنها تهیه، تدوین و جمعآوری شد که در حال حاضر نیز مورد استفاده قرار میگیرد.
انتهای پیام/