هوش مصنوعی چگونه میتواند نظارت بر اجرای استانداردها را متحول کند؟
به گزارش خبرگزاری آنا؛ هوش مصنوعی میتواند با تحلیل حجم گستردهای از دادهها، به یکی از ابزارهای مؤثر در ارتقای نظام استاندارد کشور تبدیل شود. استفاده از این فناوری در فرایندهای بازرسی و نظارت بر تولید، امکان شناسایی سریعتر مغایرتها، پیشبینی نواقص و افزایش دقت در کنترل کیفیت محصولات را فراهم میکند.
در حوزه تجهیزات و محصولات صنعتی، الگوریتمهای هوش مصنوعی میتوانند با تحلیل تصاویر، دادههای تولید و نتایج آزمایشگاهی، برخی عیوب و انحرافات از استانداردهای تعیینشده را شناسایی کنند. همچنین این فناوری میتواند با ایجاد سامانههای هوشمند، به اولویتبندی بازرسیها بر اساس میزان ریسک واحدها و محصولات کمک کند.
بهکارگیری هوش مصنوعی در سازمان ملی استاندارد، علاوه بر افزایش سرعت و دقت نظارت، میتواند موجب کاهش خطای انسانی، شفافیت بیشتر فرایندها و حرکت از نظارت سنتی و پسینی به سمت نظارت هوشمند، مستمر و پیشگیرانه شود. البته تحقق این هدف نیازمند توسعه زیرساختهای داده، اتصال سامانهها و تدوین چارچوبهای مشخص برای استفاده قابل اعتماد از هوش مصنوعی است.
علی عبدی، مدیرکل دفتر نظارت بر اجرای استاندارد صنایع فلزی سازمان ملی استاندارد ایران، در گفتوگو با خبرنگار اقتصادی آنا درباره ظرفیتهای هوش مصنوعی در فرآیند نظارت بر اجرای استاندارد محصولات و تجهیزات فلزی، اظهار کرد: هوش مصنوعی میتواند در حوزه تحلیل دادهها و ارزیابی اطلاعاتی که در اختیار سازمان استاندارد قرار دارد، کاربرد داشته باشد و به این سازمان در شناسایی عوامل مؤثر بر بروز حوادث و مشکلات کمک کند.
وی افزود: اگر بخواهیم در حوزهای مانند آسانسور، علت وقوع حوادث را تحلیل کنیم یا در مورد حوادث جادهای و تصادفات به یک تحلیل دقیق برسیم، نخستین الزام این است که دادههای کاملی درباره علت وقوع حوادث در اختیار داشته باشیم. در واقع، بدون وجود یک بانک اطلاعاتی جامع و دقیق، نمیتوان انتظار داشت که ابزارهای هوش مصنوعی بتوانند تحلیل دقیقی ارائه کنند.
مدیرکل دفتر نظارت بر اجرای استاندارد صنایع فلزی سازمان ملی استاندارد ایران ادامه داد: اگر اطلاعات کامل و جامعی درباره حوادث آسانسورها یا تصادفات جادهای و همچنین عوامل مؤثر در وقوع آنها داشته باشیم، میتوان هوش مصنوعی را برای تحلیل این دادهها به کار گرفت تا بتواند علتها و عوامل اصلی وقوع حوادث را شناسایی کند.
عبدی با اشاره به امکان استفاده از این ظرفیت در حوزههای مختلف، تصریح کرد: حتی خارج از حوزههایی که به صورت مستقیم با استاندارد ارتباط دارند نیز اگر بانکهای اطلاعاتی جامعی وجود داشته باشد، هوش مصنوعی میتواند در تحلیل دادهها و استخراج علتها کمک کند. برای مثال، اگر اطلاعات بسیار گستردهای درباره بیماریها و اینکه افراد به چه بیماریهایی مبتلا میشوند در اختیار داشته باشیم، استفاده از هوش مصنوعی میتواند در استخراج و شناسایی عوامل مؤثر بر بروز آنها بسیار کمککننده باشد.
وی با اشاره به اصل پارتو گفت: اگر این موضوع را بر اساس اصل پارتو پیش ببریم، عموماً این اصل صادق است که با رفع ۲۰ درصد عوامل، میتوان از وقوع ۸۰ درصد اتفاقات جلوگیری کرد. بنابراین، شناسایی عوامل اصلی و تمرکز بر آنها میتواند در پیشگیری از بسیاری از حوادث و مشکلات مؤثر باشد.
استانداردها باید متناسب با فناوریهای روز بهروزرسانی شوند
مدیرکل دفتر نظارت بر اجرای استاندارد صنایع فلزی سازمان ملی استاندارد ایران در ادامه درباره یکی از چالشهای مهم حوزه استاندارد، یعنی فاصله میان استانداردهای تدوینشده و فناوریهای روز دنیا، گفت: سازمان ملی استاندارد به صورت روتین استانداردهایی را که تدوین شدهاند، بر اساس استاندارد مرجع آنها مورد بررسی قرار میدهد و موضوع بهروز شدن یا نشدن استاندارد در کمیته برنامهریزی مطرح میشود.
عبدی افزود: در این کمیته، صاحبنظران و متخصصان بررسی میکنند که آیا اساساً نیاز به بهروزرسانی استاندارد وجود دارد یا خیر و در صورت نیاز، فرآیند بهروزرسانی استاندارد انجام میشود.
وی ادامه داد: پس از بهروزرسانی استاندارد نیز اگر کالا یا خدمتی مشمول استاندارد اجباری باشد، دوباره بررسی میشود تا مشخص شود چه فرصت زمانی لازم است تا صنعت یا بخش مرتبط، آزمایشگاهها و شرکتهای بازرسی بتوانند خودشان را با الزامات جدید منطبق کنند.
مدیرکل دفتر نظارت بر اجرای استاندارد صنایع فلزی سازمان ملی استاندارد ایران تأکید کرد: این بهروزرسانی مستمر به صورت متوسط، موضوعاتی را که مطرح شد پوشش میدهد و به همین دلیل در حال حاضر خلأ آنچنانی در این زمینه وجود ندارد و میتوان گفت که سازمان در حال همگام شدن با تحولات فناوری است.بنابراین اگر کمبودی هم در این زمینه وجود داشته باشد، تلاش میشود به سرعت برطرف شود.
وی در تشریح رویکرد سازمان ملی استاندارد نسبت به استانداردهای تدوینشده گفت: استانداردهای ما عموماً حداقل الزاماتی هستند که برای جلوگیری از به خطر افتادن ایمنی مصرفکننده یا به خطر افتادن بهداشت و سلامت جامعه در نظر گرفته شدهاند.
مدیرکل دفتر نظارت بر اجرای استاندارد صنایع فلزی سازمان ملی استاندارد ایران افزود: اگر از این منظر به موضوع نگاه کنیم، چالش زیادی در این زمینه وجود نخواهد داشت؛ مگر اینکه فناوری تغییر کند و یک فناوری جایگزین فناوری دیگری شود و استانداردها و آزمونهایی که پیشبینی کردهایم، دیگر پاسخگوی بررسیهای سازمان استاندارد نباشند.
انتهای پیام/
