ترانههایی که آزادی خرمشهر را فریاد زدند/ از «ممد نبودی» تا «خجسته باد این پیروزی»+ قطعه
رضا مهدوی پژوهشگر موسیقی در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری آنا به مناسبت روز آزادسازی خرمشهر عنوان کرد: حماسه آزادسازی خرمشهر نماد ملی و دینی ما و جزئی از تمامیت ارضی ما محسوب میشود که در کنار مسجد جامع خرمشهر با خونهای پاک مردم و رزمندگانی که با جان و تن مبارزه و از آن دفاع کردند، قرار گرفته است. این جنگ تحمیلی به ظاهر آغازگرش صدام تکریتی بود، اما در حقیقت امپریالیسم جهانخوار و متحدانش آن را طراحی و پشتیبانی کردند.
وی در ادامه با بیان اینکه حماسه خرمشهر را میتوان از زوایای گوناگون برای نسل نو روایتگری کرد، افزود: در همان دوران، موسیقی و انواع آن با هنرمندان فن موسیقایی در فرم و قالبهای متنوع همچون رزمندگانی عمل کرد که گویی در جبههها با ابزار و ادوات مختلف جانفشانی کردند، به دفاع پرداختند، ایثار و از خود گذشتگی کردند. انواع موسیقی از جمله نوحه خوانیهایی مثل «ممد نبودی ببینی شهر آزاد گذشته» تا آهنگ «خجسته باد این پیروزی» با دنیایی از نغمه گی و ضرباهنگی برخاسته از مدنیت و دیانت پیوند عمیقی بین مردم شهرو روستا با رزمندگان مخلص در جبههها ایجاد کرد.
مهدوی اظهار داشت: «ممد نبودی» با سروده جاودانه و خالصانه سرشار از عشق و ارادت جواد عزیزی و با صدای حسین فخری اولین بار بر سر مزار محمد جهان آرا در سالگرد آزاد سازی خرمشهر اجرا شد و سپس با اجرای پُر طمطراق و احساس نجیب شولایی وار از سر حماسه با صدای غلام کویتی پور وجهه ملی به خود گرفت و فراگیر شد تا اکنون که در هر پیروزی و نماد سازی برای فخر و عظمت دفاع جانانه کاربردها دارد و شنیدنش سرشار ازلطف و پُر مایگی است.
وی درباره دیگر ترانه نیز گفت: آهنگ ترانه، تصنیف یا بهتر بگوییم سرود واره «خجسته باد این پیروز» با آهنگ زنده یاد محمدعلی راغب و شعر زنده یاد حمید سبزواری و صدای جاودانه محمد گلریز (خاندان گلپایگانی) نیز در هنگام اعلام شکست حصر آبادان و باز پس گیری خرمشهر که نام خونین شهر به خود گرفته بود، حائز اهمیت است. این حماسه آزادسازی با پخش موسیقی با ابعاد متنوع حماسی تعزلی در قامت فاخر رنگی دو چندان پیدا کرد و مردمان ایران را به خیابانها آورد و همگان خیلی زود موسیقی و ترانه آن را زمزمه وار تکرار کردند:
از صلابت ملت و ارتش و سپاه ما / جاودانه شد از فروغ سحر پگاه ما
شعر در همین ابتدا جمع موثران این پیروزی را یک جا به رُخ میکشد و مردم بسیج وار و ارتش و سپاه را در فرایند وحدت ملی یک کاسه میکند و چه چیز بالاتر از این مهم درروزگارسخت آن دوران؟
شعر میگوید:
صبح آرزو دمیده از کرانه ها/ شاخههای زندگی زده جوانهها / این پیروزی خجسته باد این پیروزی
وی همچنین گفت: رزم آوری در کنار حماسه، عشق به میهن، امید به آینده در موسیقی و شعر و در مایه بیات ترک و از حالات معنوی و عرفانی نیز برخوردار است و این حاکی از صلابتی است که امت و امام امت خواهان آن بودند. در ادامه این ترانه اشاره زیبایی به باغبان انقلاب اسلامی دارد که فرمانده کل قواست و گفته است؛ جنگ جنگ تا پیروزی:
خجسته باد این گل افشان دیار/ به باغبان خجسته باد / به بلبلان خجسته باد / همیشه بادا وطن برقرار
واژه خجسته کاملا ایرانی است و حس زیبایی شناسی در کنار تلفظ آن حس غرور ملی را افزایش میدهد، مدام تکرار شده و به برقرای زندگی و آینده میهن خجسته وار ندا میدهد تا اینکه از شهدا و فتح و ظفر در کنار هم بشارت به شجاعت، از خود گذشتگی مردم و رزمندگانی دارد که گویی سازندگان و نوازندگان و خوانندگان این اثر فاخر بودهاند و با تمام وجود مثل یک ارکستر باشکوه از جان و دل اجرایش میکنند که حقیقتا با جرئت میتوان گفت موسیقی و سرودهای تا کنون به این زیبایی برای پیروزی ساخته و اجرا نشده است.
در ادامه شعر میگوید:
نوبهار ما از کران زمین / پُر شکوفه شد شاخه امید / خون هر شهید میدهد نوید / نوبت ظفر این زمان رسید
مهدوی یادآور شد: این موسیقی را نه فقط میتوان برای پیروزی رزمندگان اسلام در ابتدای جنگ تحمیلی هشت ساله تلقی کرد بلکه در پیروزی جنگ تحمیلی دوازده روزه و اکنون جنگ تحمیلی رمضان نیز میتوان هر شب در میدانهای شهرها با حضور امت همیشه در صحنه مدافع از تمامیت عرضی پخش کرد و شنید.
این پژوهشگر موسیقی یادآور شد: این موسیقی از نوع شنیدنی است که با هر تکرارش حس میهن دوستی را در ابعاد وسیع در جان و تن شکوفاتر میکند. در این سبک جدیدی که مداحان و نوحه خوانان آهنگ ـ مداحی به وجود آوردهاند، با تقلید و تکرار آثار موسیقایی جذاب و دلنشینی که مردم با آنها خاطره دارند در حقیقت ضمن حفظ رعایت آهنگ و بخشی از شعر و ترانهها مبادرت به تغییراتی در بخشهایی از اثر با شعر جدید متناسب با اوضاع کنونی همراه با خوانش و تنظیمی متفاوت که فضای شنیداری تازهای را ایجاد میکند این بار نیز «خجسته باد پیروزی» با تنظیمی دوباره با قوّت و کیفیتی مطلوب بماند برای همیشه تا یک اثر بتواند جاودانه در طول تاریخ بهره برداریهای متفاوتی را مهیا کند.
انتهای پیام/
