وضعیت اینترنت بعد از پایان جنگ و تثبیت شکست دشمن به حالت قبل برمیگردد
الیاس حضرتی، رئیس شورای اطلاع رسانی دولت در پاسخ به سوالی درباره وضعیت اینترنت بعد از پایان رسمی جنگ تحمیلی سوم گفت که حتما وضعیت اینترنت به پیش از جنگ بازخواهد گشت، شرایط جنگ همیشه شرایط خاصی دارد و محدودیتهای خاصی هم طبعا اعمال میشود و گرفتاریهای خاص خود را دارد.
وی اضافه کرد: مردم همانطور که همه چالشهای مرتبط با جنگ را همدلانه درک میکنند و همراهی دارند، درباره اینترنت هم شما انشالله همین رویه را در پیش بگیرید و کمی صبر کنید، بعد از پایان قطعی جنگ تثبیت شکست قطعی دشمن انشالله وضعیت به حالت قبل باز خواهد گشت.
حضرتی در واکنش به طرح شبههای مبنی بر اینکه چطور دسترسی عدهای معدود به اینترنت بینالملل مشکل امنیتی درست نمیکند، پاسخ داد: تعداد کمی از خبرنگاران چنین دسترسی دارند؛ چرا که آنها در جبهه رسانه مشغول به نبرد با متجاوزین هستند، بنابراین طبیعی است که امکان خلع سلاح آنها وجود ندارد.
پهنای باند بینالملل و سرویسهای غیرایرانی تحت وب، بعد از شروع جنگ تحمیلی سوم توسط آمریکا و محور عبری ـ عربی علیه خاک ایران از اوایل اسفندماه گذشته به دلیل حفظ نظم اجتماعی و توانمندی زیرساختهای دیجیتال کشور با محدودیتهایی روبرو شده است.
از اتاقهای فرماندهی پنتاگون تا زندگی روزمره مردم
اینترنت که امروز به عنوان یک زیرساخت حیاتی در زندگی بشر شناخته میشود، ریشه در پروژهای صرفاً نظامی و امنیتی دارد. نخستین بار وزارت دفاع ایالات متحده (پنتاگون) در اواخر دهه ۱۹۶۰ پروژهای به نام «آرپانت» (ARPANET) را برای ایجاد ارتباط میان کامپیوترهای مراکز نظامی و تحقیقاتی خود طراحی کرد. هدف اصلی این شبکه، تضمین بقای ارتباطات در صورت وقوع جنگ هستهای بود؛ سیستمی غیرمتمرکز که با از کار افتادن یک گره، مسیرهای ارتباطی دیگر جایگزین شوند .
این فناوری برای چندین دهه به عنوان یک دارایی استراتژیک صرفاً در اختیار نهادهای نظامی و دانشگاهی تحت حمایت پنتاگون باقی ماند و سپس به تدریج وارد زندگی عادی مردم شد. این واقعیت تاریخی نشان میدهد که اینترنت ذاتاً پروژهای با مختصات امنیتی-نظامی آمریکایی بوده است.
نقش سازمان NSA در جنگهای سایبری و جاسوسی صنعتی و نظامی
سازمان امنیت ملی آمریکا (NSA) به عنوان بزرگترین و مجهزترین سازمان جاسوسی الکترونیک جهان، همواره در خط مقدم جنگهای سایبری و عملیات اطلاعاتی ایالات متحده علیه کشورهای مخالف قرار داشته است. اسناد افشا شده توسط ادوارد اسنودن در سال ۲۰۱۳ نشان داد که این سازمان با همکاری شرکتهای فناوری اطلاعات، اقدام به جاسوسی گسترده از رهبران کشورها و شهروندان عادی در سراسر جهان میکرده است.
رسانهها در یکی از تازهترین نمونه از نقش تهاجمی این نهاد، گزارش دادهاند که سازمان NSA علیرغم مخالفت رسمی پنتاگون، از مدل پیشرفته هوش مصنوعی «مایتوس» (Mythos) ساخته شرکت «آنتروپیک» برای عملیات سایبری خود استفاده میکند.
این مدل که به دلیل قابلیتهای تهاجمی برای عموم منتشر نشده، قادر به نفوذ خودکار در سیستمهای رایانهای و کشف آسیبپذیریها به نفع امنیت ملی آمریکاست . این نمونه بارز نشان میدهد که چگونه نهادهای امنیتی آمریکا از بستر اینترنت و فناوریهای نوین برای تأمین منافع راهبردی و جاسوسی علیه دیگر کشورها بهره میبرند.
سلاح اینترنت در اوکراین، سوریه و ایران
شرکتهای بزرگ فناوری اطلاعات آمریکایی به خصوص طی دهههای اخیر به عنوان بازوان اجرایی سیاست خارجی واشنگتن عمل کردهاند. در جریان جنگ اوکراین، شرکت «اسپیسایکس» با فعالسازی سرویس اینترنت ماهوارهای «استارلینک»، زیرساخت ارتباطی ارتش اوکراین را تأمین کرد و عملاً در تصمیمگیریهای میدان نبرد نقش تعیینکنندهای ایفا نمود .
بعد از وقایع و التهابات خیابانی تابستان ۱۴۰۱ و دی ماه ۱۴۰۴ ایران نیز همین شرکت با دور زدن قوانین حاکمیت ملی، اقدام به فعالسازی غیرمجاز پایانههای استارلینک در داخل کشور کرد. گزارشهای تحقیقی نشان میدهد که دولت آمریکا با هماهنگی با اسپیسایکس، معافیتهای تحریمی برای قاچاق این تجهیزات به ایران در نظر گرفت و به گروههای معارض آموزش نحوه پنهانسازی این دستگاهها را ارائه داد .
همچنین سکوهایی مانند تلگرام و اینستاگرام که قوانین ایران را رعایت نمیکنند، بارها بستری برای سازماندهی التهابات خیابانی و انتشار اخبار جعلی علیه امنیت ملی ایران بودهاند.
دفاع برابر سوءاستفاده آمریکا و رژیم صهیونی از اینترنت به عنوان سلاح جنگی
محمدمهدی حبیبی، مدیرعامل سازمان مردم نهاد فمپ، چندی پیش در گفتوگو با خبرنگار آناتک تأکید کرد که «تهدیدی که دربارۀ شبکه سازی دشمن در سکوهای خارجی مطرح میشود، بدون داشتن عقبه جمعیتی محقق نمیگردد». او با اشاره به قدرت شبکه توضیح میدهد: «اگر حضور سی میلیونی جمعیت در شبکه تلگرام قطع شود، عملاً قدرت از آن گرفته میشود.» کارشناسان زیادی معتقدند که مدیریت ارتباطات در جریان التهابات دیماه گذشته و دو جنگ تحمیلی اخیر نقش مهمی در کاهش آسیب به مردم ایران داشت، هرچند دولت باید از آسیبدیدگان محدود شدن اینترنت حمایت جدی داشته باشد، ولی مدیریت صحنه مانع از شکلگیری آسیبهای گستردهتر نیز شد.
بر اساس قوانین بینالمللی، هر کشوری حق حاکمیت کامل بر زیرساختهای مخابراتی و اطلاعاتی خود را دارد. ایران نیز به عنوان قربانی حملات شناختی و عملیاتهای روانی دشمن (جنگ ترکیبی)، ناگزیر از اعمال محدودیتهای موقت و هدفمند برای حفظ امنیت عمومی و جلوگیری از شبکهسازی در داخل کشور توسط سرویسهای جاسوسی است.
چند ترمینال قاچاق دشمن را برای شبکهسازی توانمند نمیکند
برخی بر این باورند که وجود سرویسهایی مانند استارلینک، هر گونه محدودیت اینترنتی را بیاثر میکند. با این حال، تحلیلهای میدانی و منطق علمی خلاف این را ثابت میکند. حبیبی در پاسخ به این شبهه میگوید: «مهمترین استفادههای ضد امنیتی از تلگرام، جذب افراد خاص و رادیکال و ارائه خوراک فکری به آنان، در همین شبکه انجام میشود. تا زمانی که سی میلیون نفر در یک شبکه حضور نداشته باشند، نمیتوان ده هزار نفر آدم رادیکال پیدا کرد و برای آنان مأموریت تعیین کرد.»
اگرچه براساس گمانهزنیهای رسانهای و برخی شواهد موجود تعدادی دستگاه استارلینک به صورت قاچاق در ایران وجود داشته باشد، ولی حتما این تعداد در برابر جمعیت ۹۰ میلیونی ایران ناچیز است و قدرت ایجاد «اثر شبکهای» وسیع برای سازماندهی التهابات گسترده را ندارد.
علاوه بر این، ایران با استفاده از فناوریهای پیشرفته توانسته است کارایی این دستگاهها را کاهش دهد. در نتیجه، استارلینک نه میتواند نیاز ارتباطی عموم مردم را تأمین کند و نه تهدیدی جدی برای امنیت ملی محسوب میشود، بلکه بیشتر ابزاری تبلیغاتی برای القای مقاومت در برابر حاکمیت ملی ایران است.
انتهای پیام/
