با گسترش ابزارهای هوش مصنوعی مانند ChatGPT در دانشگاهها، کارشناسان آموزشی و فناوری تأکید میکنند که نبود سیاستهای شفاف و یکپارچه، میتواند به کاهش کیفیت علمی و بروز نابرابری آموزشی منجر شود. آنان خواستار تدوین دستورالعملهای مشخص برای تفکیک استفاده آموزشی و غیرآموزشی شدند.
با ورود هوش مصنوعی به فضای آموزش عالی، پرسشهای تازهای درباره اصالت علمی، تفکر مستقل و مرزهای اخلاقی مطرح شدهاند. یک استاد دانشگاه در این گفتوگو، از ضرورت شفافسازی استفاده از این فناوری و بازتعریف نقش استاد و دانشجو در عصر الگوریتمها سخن گفت.
استاد دانشگاه علوم تحقیقات با بیان اینکه مشکلات پژوهشی در کشور ارتباطی به تحریمها ندارد، گفت: ضعف در حمایت، نبود مدیریت هوشمند و بیتوجهی به اولویتهای علمی، مانع اصلی پیشرفت تحقیقات دانشگاهی در ایران است.
یک کارشناس حوزه هوش مصنوعی، معتقد است استفاده هوشمندانه از ابزارهایی مانند ChatGPT میتواند به ارتقای کیفیت آموزش در کلاسهای پرجمعیت، بهبود ارزیابیها و افزایش عدالت آموزشی منجر شود. او تأکید میکند که شفافیت، بازآموزی استادان و طراحی تکالیف فرایندمحور، شرط بهرهبرداری درست از هوش مصنوعی در دانشگاهها است.
برای نخستین بار در کشور و در دانشگاه آزاد اسلامی، باکتریهای طبیعی به تولید افزودنی زیستی برای قیر تبدیل شدند؛ مادهای که میتواند دوام جادهها را افزایش و اثرات زیستمحیطی صنعت راهسازی را کاهش دهد. این نوآوری علاوه بر بهبود کیفیت روسازی، میتواند زمینهساز شکلگیری شرکتهای دانشبنیان و کاهش هزینههای نگهداری جادهها شود.
فعال شدن مکانیسم ماشه، فضای علمی و دانشگاهی ایران را با چالشهای تازهای مواجه کرده است؛ اما استادان دانشگاه معتقدند با تقویت انسجام ملی و تکیه بر ظرفیتهای داخلی، علم میتواند به ابزار مقاومت و استقلال کشور در برابر تحریمها تبدیل شود.
پشت بسیاری از کارنامههای درخشان، استعدادهایی خاموش ماندهاند که هیچگاه مجال بروز پیدا نکردهاند؛ نظام نمرهمحور با همه سادگی و ظاهر عادلانهاش، تنها بخشی از تواناییهای دانشآموزان و دانشجویان را به نمایش میگذارد و در سکوت، خلاقیت و مهارتهای واقعی آنان را به حاشیه میراند.
در آیین گشایش هفدهمین کنفرانس ملی بتن و بیستوسومین همایش روز بتن که با حضور جمعی از استادان، متخصصان و پیشکسوتان صنعت بتن کشور در دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، مجتمع سوهانک برگزار شد؛ رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان تهران، با مروری تاریخی بر سیر تحولات صنعت بتن از دوران باستان تا عصر حاضر، بر نقش دانشگاه آزاد اسلامی در پیوند دانش، پژوهش و صنعت تأکید کرد.
در عصر گسترش سریع هوش مصنوعی، نگرانیها از جایگزینی این فناوری با تفکر انسانی در دانشگاهها افزایش یافته است. عضو هیئت علمی دانشگاه، هشدار میدهد که هوش مصنوعی باید بهعنوان دستیار و نه جایگزین ذهن دانشجو عمل کند؛ چرا که واگذاری وظایف تحلیلی و تحقیق به ماشین، نهتنها کیفیت پژوهش را کاهش میدهد، بلکه آیندهٔ علمی و صنعتی کشور را نیز تهدید میکند.
دانشگاه آزاد اسلامی جزئیات مربوط به شرایط بهرهمندی از وامهای دانشجویی در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ و نحوه ثبتنام در سامانه ساجد را منتشر کرد. بر اساس این دستورالعمل، دانشجویان واجد شرایط میتوانند در ابتدای هر نیمسال تحصیلی با مراجعه به نشانی اینترنتی sajed.iau.ir نسبت به ثبتنام و تکمیل پرونده خود اقدام کنند.
نماینده تشکلهای دانشجویی با تأکید بر سخنان مقام معظم رهبری مبنی بر بیمعنایی مذاکره با آمریکا، نقش دانشگاهها را بازوی اصلی کشور در مسیر پیشرفت دانست. او با اشاره به ضرورت اعتماد به جوانان و ایجاد بسترهای خودباوری، مذاکره با ایالات متحده را بیثمر و مضر توصیف کرد.
یکی از کارشناسان تحصیلی معتقد است، موسسات کنکوری نهتنها محدود نشدهاند بلکه با تغییر مسیر، فعالیت خود را از منابع تستی به سمت آزمونها و کتابهای تشریحی سوق دادهاند؛ تغییری که در پی تمرکز بیشتر دانشآموزان بر امتحانات نهایی شکل گرفته و حالا بازار آموزش را دگرگون کرده است.
مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی مبنی بر تأثیر قطعی معدل در کنکور، با واکنشهای متفاوتی از سوی والدین، دانشآموزان و کارشناسان آموزشی روبرو شده است. در حالی که برخی این مصوبه را گامی در جهت ارتقای عدالت آموزشی و سنجش دقیقتر دانشآموزان میدانند، عدهای دیگر نگرانیهایی جدی در خصوص فشار روانی بر دانشآموزان و پیامدهای احتمالی آن برای عدالت آموزشی مطرح میکنند.
تحلیل یک نماینده تشکلهای دانشجویی از بنبست مذاکره با آمریکا
نماینده تشکلهای دانشجویی با تأکید بر اینکه تجربههای گذشته نشان داده مذاکره با آمریکا به نتیجه نمیرسد، معتقد است راه تقویت کشور از مسیر تکیه بر ظرفیتهای داخلی و توان علمی دانشگاهها میگذرد. به باور او، نخبگان و مراکز علمی باید با ارائه راهحلهای عملی و خلاقانه، نقش اصلی خود را در ساختن ایران قوی ایفا کنند.
جزوههای هوشمند و کلاسهای مجازی حالا میتوانند مسیر یادگیری را حتی در نبود استاد ادامه دهند؛ آیندهای که روزگاری تخیل بود، امروز در دست دانشگاهها شکل گرفته است.
دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی معتقد است وقتی نخبگان دیده شوند، حمایت شوند و جایگاه شایستهشان به رسمیت شناخته شود، نهتنها ماندگار میشوند، بلکه به موتور محرک پیشرفت علمی کشور تبدیل خواهند شد.
معاون سابق معاونت علمی و فناوری ریاستجمهوری و مدیرعامل مرکز نوآوری همیار دانشبنیان، با اشاره به بازگشت تحریمها و فعال شدن مکانیسم ماشه، تأکید کرد که این روند نهتنها اقتصاد و سیاست، بلکه آموزش عالی، پژوهش و فناوری کشور را نیز بهشدت تحت تأثیر قرار خواهد داد. وی ضمن محکوم کردن تحریمهای علمی، خواستار اقدامات جدی برای تقویت خوداتکایی علمی، حمایت از شرکتهای دانشبنیان و حفظ تعاملات علمی در سطح ملی و منطقهای شد.
یکی از اساتید فلسفه، کلام و معارف اسلامی مواضع اخیر رهبر انقلاب درباره مذاکره با آمریکا، را حاصل تجربههای تاریخی، عقلانیت راهبردی و نگاه کلان به منافع ملی می داند. این استاد دانشگاه تأکید دارد که مذاکره با طرفی که بهدنبال تحکم و تضعیف ایران است، نه منطقی است و نه شرافتمندانه. او نقش دانشگاهها و نخبگان را در یافتن راهحلهای درونزا برای تقویت کشور حیاتی قلمداد می کند و خواستار جهاد علمی و فکری برای عبور از چالشهای پیشرو میشود.
افزایش سهم معدل در پذیرش دانشگاهی بازار آموزش را دگرگون کرده است؛ یک مشاور تحصیلی معتقد است گرانی کتابها کاهش انتشار منابع تستی را رقم زده و موسسات کنکوری همزمان با این تغییر، مسیر خود را از تستزنی به سمت تولید منابع تشریحی کشاندهاند؛ روندی که به باور او میتواند عدالت آموزشی را با تهدیدی تازه روبهرو کند.
یک مشاور تحصیلی با اشاره به کاهش استقبال دانشآموزان از کتابهای تستی، این تغییر را ناشی از تأثیر معدل در کنکور دانست. به گفته او، علت اصلی این کاهش، وزنی است که امتحانات کتبی نهایی در نتیجه نهایی کنکور دارند. در نتیجه، دانشآموزان امروز بیش از گذشته بر آمادگی برای آزمونهای نهایی و پاسخگویی به سؤالات تشریحی تمرکز کردهاند، و همین امر منجر به کاهش تقاضا برای منابع تستی شده است.