پیشنهاد سردبیر
علم و پژوهش
نوبل پزشکی ۲۰۲۶ به «کنترل سلولهای عصبی با نور» رسید
جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی ۲۰۲۶ به «پیتر هگمان»، «گئورگ ناگل» و «کارل دایسروت» برای پژوهشهایی اعطا شد که امکان استفاده از نور برای کنترل فعالیت سلولهای عصبی و بررسی نقش آنها در شکلگیری خاطرات، احساسات و رفتارها را فراهم کرده است.
ناشتا بودن پیش از آزمایش خون همیشه ضروری نیست
همیشه لازم نیست پیش از آزمایش خون ناشتا باشیم. ناشتا بودن پیش از آزمایش خون به عنوان بخشی از آمادهسازی استاندارد برای برخی آزمایشها مورد استفاده قرار میگیرد. هنگامی که پزشک یا آزمایشگاه ناشتایی را ضروری میداند، معمولاً از بیمار خواسته میشود برای مدت مشخصی از دریافت کالری خودداری کند و در بسیاری از موارد تنها مصرف آب ساده مجاز است. دلیل این توصیه آن است که ورود مواد غذایی به بدن میتواند غلظت برخی مواد موجود در خون را تغییر دهد؛ اما شواهد جدید نشان میدهد این اثر برای همه شاخصهای آزمایشگاهی یکسان نیست و ممکن است بخش بزرگی از آزمایشهای معمول به ناشتایی طولانی نیاز نداشته باشند.
نوجوانان فعالتر با مشکلات خواب کمتری مواجه میشوند
پژوهشی جدید نشان میدهد نوجوانانی که فعالیت بدنی بیشتری دارند، ۶ ماه بعد علائم بیخوابی کمتری را تجربه میکنند؛ یافتهای که نشان میدهد ورزش ممکن است با کاهش افکار منفی و نگرانیهای مداوم، به بهبود خواب نوجوانان کمک کند.
طعم دهنده محبوبی که به عامل چاقی متهم شده است
یک تقویتکننده طعم سفیدرنگ و بیبو که در نودل فوری، پیتزای منجمد، سس مایونز و کچاپ، سوسیس و کالباس، سوپهای آماده و کنسرو سبزیجات به کار میرود، سالهاست با اتهام چاقکنندگی روبهروست. «مونوسدیم گلوتامات» (Monosodium glutamate) یا MSG چیست و علم تاکنون درباره ارتباط آن با وزن بدن چه گفته است؟
هسته زمین طول روز را تغییر میدهد
شبانهروز دقیقاً ۲۴ ساعت نیست
یک شبانهروز همیشه دقیقاً ۲۴ ساعت طول نمیکشد؛ سرعت چرخش زمین در طول زمان کمی تغییر میکند. پژوهش تازه دانشمندان نشان میدهد تغییرات بسیار کوچک در هسته داخلی زمین میتواند سرعت چرخش سیاره را تغییر دهد و باعث شود طول شبانهروز در حد چند میلیثانیه کوتاهتر یا بلندتر شود.
دوقلوزایی یک اتفاق نادر است، اما تصادفی نیست
چقدر ممکن است صاحب دوقلو شوید
دوقلو شدن فقط به شانس بستگی ندارد. احتمال اینکه یک بارداری به تولد دوقلو منجر شود، به عوامل مختلفی مانند ژنتیک، سن مادر، سابقه بارداری و حتی روش باردار شدن بستگی دارد. البته این احتمال برای همه افراد یکسان نیست و در جمعیتهای مختلف تفاوت دارد؛ تفاوتی که بیشتر به میزان تولد دوقلوهای غیرهمسان مربوط میشود. در مقابل، دوقلوهای همسان معمولاً با نرخی تقریباً ثابت و مستقل از بسیاری از این عوامل شکل میگیرند.
پارچه مورد استفاده سربازان تولید توت فرنگی را بیش از ۳ برابر افزایش داد
پارچهای که قرار بود به محافظت از سربازان در برابر گزش حشرات کمک کند، حالا به «زره گیاهی» تبدیل شده است؛ پژوهشگران دریافتند این پوشش سهبعدی میتواند بدون محروم کردن بوتههای توت فرنگی از نور و هوا، تولید میوه را تا ۳.۵۶ برابر افزایش دهد.
ناسا به سراغ دالانهای زیرزمینی ماه برای سکونت انسان میرود
اگر قرار باشد انسان روزی برای مدتی طولانی روی ماه زندگی کند، یکی از نخستین پرسشها این خواهد بود که کجا میتواند از محیط خشن این جرم آسمانی در امان بماند. حالا ناسا در یکی از مأموریتهای جدید خود به دنبال پاسخ این پرسش در زیر سطح ماه است؛ جایی که ممکن است بقایای تونلهای طبیعی حاصل از فورانهای آتشفشانی، پناهگاهی در برابر دمای شدید، تابش و ریزشهابسنگها فراهم کرده باشند.
لقاح آزمایشگاهی (IVF) چیست؟
آیویاف (IVF) یا لقاح آزمایشگاهی، یکی از روشهای کمکباروری است که به افرادی که برای بارداری با مشکل روبهرو هستند کمک میکند. در این روش، برخلاف بارداری طبیعی، ترکیب شدن تخمک و اسپرم در داخل بدن اتفاق نمیافتد، بلکه این مرحله در آزمایشگاه انجام میشود. پس از شکلگیری جنین، آن را به رحم منتقل میکنند تا در صورت موفقیت، ادامه روند بارداری در بدن مادر انجام شود.