از کارواش تا قله فوتبال آسیا؛ داستان بیرانوند که رؤیایش را رها نکرد
به گزارش خبرگزاری آنا، علیرضا بیرانوند مرد سال فوتبال آسیا شد. عنوان ارزشمندی که پس از ۲۲ سال به ایران رسید.
داستان بیرانوند، روایت پسری است که برای رسیدن به فوتبال، سختیهای زیادی را تحمل کرد، بارها در آستانه کنار گذاشتن رؤیایش قرار گرفت اما هر بار با انگیزه بیشتری به مسیر خود ادامه داد.
او امروز در جایگاهی قرار گرفته که شاید سالها قبل، زمانی که در تهران برای تأمین هزینههای زندگی کار میکرد و از دور به میدان آزادی نگاه میکرد، تصورش هم دشوار بود. بیرانوند از کار در مشاغل مختلف و روزهای دشوار آغاز زندگی فوتبالیاش به جایی رسید که در بزرگترین رقابت فوتبالی جهان مقابل یکی از مشهورترین ستارههای تاریخ ایستاد و پنالتی او را گرفت.
علیرضا بیرانوند ۳۰ شهریور ۱۳۷۱ در روستای سرابیاس خرمآباد به دنیا آمد. او در خانوادهای پرجمعیت بزرگ شد و از همان دوران کودکی با مشکلات اقتصادی دستوپنجه نرم میکرد. پدرش کارگر بود و با فوتبال بازی کردن او موافقت چندانی نداشت. بیرانوند در سالهای کودکی به چوپانی مشغول بود و برای کمک به خانواده کار میکرد. حتی مخالفت پدر با فوتبال به جایی رسیده بود که لباسهای ورزشی او را پاره میکرد تا پسرش بهجای دنبال کردن رؤیای فوتبالی، به کارگری مشغول شود.
بیرانوند با پسانداز پولهای کارگری و بدون اطلاع خانواده راهی تهران شد. مقصدش شهری بود که قرار بود آیندهاش را در آن بسازد اما تهران برای پسر نوجوان خرمآبادی چندان مهربان نبود. بیرانوند در نخستین روزهای حضور در پایتخت حتی جای خواب مناسبی نداشت. مدتی اطراف میدان آزادی و خیابانهای تهران سرگردان بود و شبها را در شرایط دشواری سپری میکرد. او در مقطعی در یک کارگاه خیاطی مشغول به کار شد و تا ساعت ۲ بامداد کار میکرد و صبح زود دوباره به کار برمیگشت تا بتواند هزینههای زندگی خود را تأمین کند و در کنار آن به تمرین فوتبال برسد.
پس از آن، برای تأمین هزینههای زندگی و پیدا کردن محلی برای خواب، به کارهای دیگری از جمله کار در پیتزافروشی و کارواش روی آورد. یکی از روایتهای معروف زندگی بیرانوند به زمانی برمیگردد که در کارواشی حوالی میدان آزادی مشغول به کار بود.
در همان دوران، خودروی علی دایی برای شستوشو به آن کارواش آورده شد. وقتی به بیرانوند پیشنهاد کردند ماشین اسطوره فوتبال ایران را بشوید، پاسخ داد که روزی قرار است برای علی دایی بازی کند و نمیخواهد خودروی او را بشوید. جملهای که در آن روزها شاید بیشتر شبیه رؤیای یک نوجوان کارگر بود اما سالها بعد به یکی از خاطرات جالب زندگی حرفهای او تبدیل شد.
بیرانوند حتی مدتی در شهرداری تهران بهعنوان رفتگر کار کرد و صبحها برای نظافت پارکی در منطقه خزانه بخارایی به خیابان میرفت. در حالی که همسنوسالهایش در مسیر معمول زندگی نوجوانی بودند، او برای زنده نگه داشتن رؤیای فوتبال مجبور بود چندین ساعت کار کند و سپس خودش را به تمرین برساند.
ورود بیرانوند به فوتبال حرفهای با تیمهای پایه آغاز شد. او در جریان مسابقات فوتبال پایه تهران مورد توجه مربیان قرار گرفت و سرانجام به تیم نفت تهران راه یافت. حضور در نفت برای او اتفاق مهمی بود چراکه علاوه بر فراهم شدن شرایط مناسبتر برای تمرین، امکان ادامه مسیر فوتبالیاش را پیدا کرد.
شرایط بیرانوند در آن مقطع همچنان دشوار بود. باشگاه نفت برای او محلی برای استراحت در نظر گرفت و حتی نمازخانه مجموعه نفت به محل خواب این دروازهبان جوان تبدیل شد. او بعدها از روزهایی گفت که مجبور بود صبح زود از نمازخانه خارج شود تا حضورش برای مجموعه دردسرساز نشود.
بیرانوند بهتدریج از ردههای پایه عبور کرد و به تیم بزرگسالان نفت تهران رسید. ویژگیهای فیزیکی، قد بلند، قدرت واکنش و بهخصوص پرتابهای بلند دستش خیلی زود او را به دروازهبانی متفاوت در فوتبال ایران تبدیل کرد.
نفت تهران همان تیمی بود که بیرانوند با درخشش در آن نامش را بر سر زبانها انداخت. حضور در لیگ برتر و لیگ قهرمانان آسیا فرصت بزرگی برای او بود تا تواناییهایش را در سطح بالاتری نشان دهد.
یکی از اتفاقات مهم دوران حضورش در نفت، درخشش در لیگ قهرمانان آسیا بود. پرتاب بلند و تماشایی دست او در دیدار نفت تهران مقابل الاهلی عربستان در سال ۲۰۱۵ مورد توجه رسانههای بینالمللی قرار گرفت. پرتابی که از محوطه جریمه نفت آغاز شد و تا نزدیکی دروازه حریف ادامه پیدا کرد.
این اتفاق حتی توجه رسانههای فیفا را هم جلب کرد و تصویر پرتاب بلند بیرانوند در رسانههای بینالمللی منتشر شد. او دیگر صرفاً یک دروازهبان جوان در فوتبال ایران نبود و نامش بهواسطه توانایی خاصی که در پرتاب توپ داشت، شناخته میشد.
درخشش در نفت تهران باعث شد باشگاههای بزرگ فوتبال ایران به دنبال جذب بیرانوند باشند. سرانجام در سال ۱۳۹۵، او به پرسپولیس پیوست تا یکی از مهمترین فصلهای دوران حرفهای خود را آغاز کند.
حضور در پرسپولیس برای بیرانوند یک نقطه عطف بود. او در تیمی قرار گرفت که تحت هدایت برانکو ایوانکوویچ به دنبال قهرمانیهای داخلی و موفقیت در آسیا بود. بیرانوند خیلی زود به دروازهبان شماره یک سرخپوشان تبدیل شد و با نمایشهای مطمئن خود نقش مهمی در موفقیتهای این تیم ایفا کرد.
پرسپولیس با حضور او به قهرمانیهای متوالی لیگ برتر رسید و در رقابتهای آسیایی نیز عملکرد قابل توجهی داشت. بیرانوند در مسیر رسیدن سرخپوشان به فینال لیگ قهرمانان آسیا در سال ۲۰۱۸ یکی از مهرههای مهم تیم بود.
او در همین دوران به یکی از چهرههای محبوب میان هواداران پرسپولیس تبدیل شد که علاوه بر مهار توپهای دشوار، با پرتابهای بلند خود میتوانست زمینهساز حملات خطرناک تیمش باشد.
اگر قرار باشد از یک لحظه بهعنوان مهمترین تصویر دوران حرفهای بیرانوند نام برده شود، بدون تردید باید به دیدار ایران و پرتغال در جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه اشاره کرد.
تیم ملی ایران در مرحله گروهی این مسابقات با پرتغال، اسپانیا و مراکش همگروه بود. در دیدار مقابل پرتغال، کریستیانو رونالدو پشت ضربه پنالتی قرار گرفت اما بیرانوند با تشخیص جهت ضربه، پنالتی فوقستاره پرتغالی را مهار کرد و یکی از ماندگارترین لحظات تاریخ فوتبال ایران در جام جهانی را رقم زد.
در آن لحظه، نام بیرانوند در رسانههای ورزشی جهان بازتاب گستردهای پیدا کرد. دروازهبانی که چند سال قبل برای تأمین هزینههای زندگی در کارواش کار میکرد، حالا در بزرگترین تورنمنت فوتبال جهان مقابل یکی از بهترین بازیکنان تاریخ ایستاده بود و موفق شد ضربه پنالتی او را مهار کند.
او در جام جهانی ۲۰۱۸ عملکرد خوبی داشت و در جام جهانی ۲۰۲۲ قطر نیز دروازهبان اصلی تیم ملی ایران بود. حضور در دو دوره جام جهانی، جایگاه او را در فوتبال ملی تثبیت کرد.
یکی از ویژگیهایی که بیرانوند را از بسیاری از دروازهبانان متمایز میکند، قدرت پرتاب توپ با دست است. او بارها با پرتابهای بلند خود زمینهساز حملات سریع شده و حتی در برخی مسابقات، توپ را از محوطه جریمه خودی به نزدیکی دروازه حریف رسانده است.
توانایی بیرانوند در این زمینه به اندازهای مورد توجه قرار گرفت که تصاویر و ویدئوهای پرتابهای بلند او در رسانههای خارجی نیز بازتاب پیدا کرد. این ویژگی در کنار قد بلند و توانایی مهار توپهای هوایی، به یکی از مشخصههای فنی دروازهبانی او تبدیل شد.
بیرانوند در تابستان ۲۰۲۰ به آنتورپ بلژیک پیوست تا نخستین تجربه جدی خود در فوتبال اروپا را پشت سر بگذارد. حضور در این تیم برای او فرصتی بود تا تواناییهایش را در محیطی متفاوت محک بزند، هرچند شرایط مطابق انتظار پیش نرفت و فرصت بازی چندانی در اختیارش قرار نگرفت.
او سپس بهصورت قرضی راهی بوآویشتا پرتغال شد تا شانس بیشتری برای حضور در ترکیب اصلی داشته باشد. با این حال، تجربه حضور در فوتبال اروپا نیز نتوانست شرایطی را که بیرانوند انتظار داشت برایش فراهم کند. در نهایت، این دروازهبان به فوتبال ایران بازگشت و بار دیگر پیراهن پرسپولیس را بر تن کرد.
بازگشت بیرانوند به پرسپولیس در سال ۱۴۰۲ با استقبال هواداران همراه شد. او بار دیگر به دروازهبان اصلی سرخپوشان تبدیل شد و در قهرمانی این تیم در لیگ برتر نقش داشت. پایان همکاری او با پرسپولیس در تابستان ۱۴۰۳ به یکی از جنجالیترین پروندههای فوتبال ایران تبدیل شد.
بیرانوند در خرداد ۱۴۰۳ قرارداد خود را با پرسپولیس بهصورت یکطرفه فسخ کرد و سپس به تراکتور تبریز پیوست. این تصمیم با واکنش شدید باشگاه پرسپولیس همراه شد و سرخپوشان با طرح شکایت در مراجع قضایی فوتبال، فسخ قرارداد او را غیرموجه دانستند.
پرونده پس از ماهها بررسی و کشوقوس حقوقی سرانجام در مرداد ۱۴۰۴ به صدور رأی کمیته استیناف رسید. بر اساس این رأی، بیرانوند به چهار ماه محرومیت از حضور در مسابقات رسمی باشگاهی و ملی محکوم شد؛ البته اجرای این محرومیت به مدت یک سال تعلیق شد.
همچنین او و باشگاه تراکتور در این پرونده به پرداخت غرامت محکوم شدند. مبلغ محکومیت بیرانوند و تراکتور در مجموع حدود ۲۷ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان اعلام شد. یکی از مهمترین حاشیههای دوران حرفهای بیرانوند نه در زمین فوتبال، بلکه در راهروهای حقوقی فوتبال ایران رقم خورد؛ پروندهای که نام او را بار دیگر در صدر اخبار قرار داد.
بیرانوند پس از جدایی از پرسپولیس راهی تراکتور شد و دروازهبانی این تیم را بر عهده گرفت. انتقال او به تبریز با حواشی زیادی همراه بود اما از نظر فوتبالی فرصتی تازه برای ادامه دوران حرفهای محسوب میشد. او در تراکتور نیز به یکی از مهرههای مهم تیم تبدیل شد و حضورش در ترکیب این باشگاه باعث شد همچنان در کانون توجه فوتبال ایران قرار داشته باشد.
او در این سالها علاوه بر حضور در مسابقات باشگاهی، جایگاه خود را در تیم ملی حفظ کرد و در رقابتهای بینالمللی نیز به میدان رفت.
حالا نام علیرضا بیرانوند در مراسم برترینهای سال فوتبال آسیا در جایگاه مرد سال فوتبال قاره قرار گرفته است که پس از سالها تلاش و عبور از فرازونشیبهای فراوان به دست آمده است.
او برای رسیدن به این عنوان با دو ستاره فوتبال عربستان، سالم الدوسری و فراس البریکان، رقابت کرد. بیرانوند پیش از این نیز در سال ۲۰۱۹ نامزد نهایی بهترین بازیکن سال آسیا شده بود، اما در آن دوره جایزه به اکرم عفیف قطری رسید.
علیرضا بیرانوند پس از خداداد عزیزی، علی دایی، مهدی مهدویکیا و علی کریمی، پنجمین بازیکن ایرانی بود که عنوان بهترین بازیکن مرد سال آسیا را به دست میآورد. نکته مهمتر اینکه او میتواند نخستین دروازهبان تاریخ برنده این جایزه باشد که ارزش این عنوان را دوچندان میکند.
مسیر بیرانوند از کارگری در کارواش حوالی میدان آزادی تا حضور در مراسم بهترینهای فوتبال آسیا، مسیری معمولی نبود. او روزگاری برای داشتن سقفی بالای سرش کار میکرد، شبها در شرایط دشوار میخوابید و برای رسیدن به تمرین باید با مشکلات مختلف کنار میآمد.
همان پسری که روزی در نزدیکی میدان آزادی با برج آزادی عکس یادگاری گرفت، بعدها در ورزشگاههای بزرگ جهان مقابل ستارههایی چون کریستیانو رونالدو قرار گرفت، دروازه تیم ملی را در جام جهانی محافظت کرد و نامش را در تاریخ فوتبال ایران ثبت کرد.
انتهای پیام/