برکناری پنهانی فرماندهان ارشد نیروی دریایی آمریکا؛ اعتراض کنگره به عدم شفافیت پنتاگون

به گزارش خبرگزاری آنا، آسوشیتدپرس گزارش داد دو نماینده دموکرات مجلس نمایندگان آمریکا روز پنجشنبه از عدم اطلاع‌رسانی نیروی دریایی درباره برکناری کامل تیم فرماندهی زیردریایی هسته‌ای «یواس‌اس ساوث داکوتا» انتقاد کردند. این زیردریایی ماه گذشته پس از برخورد با مانعی در بستر دریا، با تغییرات گسترده در تیم فرماندهی خود مواجه شد.

بر اساس نامه جو کورتنی، نماینده ایالت کنتیکت، و آدام اسمیت، نماینده ایالت واشنگتن، فرمانده زیردریایی، معاون او و ارشدترین نیروی ملوانی آن از سمت خود برکنار شده‌اند. این دو نماینده در نامه‌ای خطاب به هونگ کائو، سرپرست وزارت نیروی دریایی، و دریاسالار داریل کادل، عالی‌ترین مقام نظامی این نیرو، از آنچه «ناکامی عمیق» در اطلاع‌رسانی به کمیته نیرو‌های مسلح مجلس نمایندگان خواندند، ابراز نارضایتی کردند.

در نمونه‌ای دیگر، آسوشیتدپرس به نقل از یک مقام دفاعی آمریکایی گزارش داد کایتلین کانینگهام، فرمانده ناوشکن «یواس‌اس مایکل مورفی»، نیز ۲۷ سپتامبر به دلیل از دست رفتن اعتماد به وی برکنار شده است. این ناوشکن برای پشتیبانی از عملیات نظامی آمریکا علیه ایران به خاورمیانه اعزام شده بود و کانینگهام کمتر از یک سال فرماندهی آن را بر عهده داشت.

این مقام دفاعی آمریکایی با اشاره به حساسیت مسائل مربوط به کارکنان نظامی، خواستار عدم افشای هویت خود شده است. آسوشیتدپرس تأکید کرد نیروی دریایی آمریکا معمولاً برکناری فرماندهانی در سطح کانینگهام را ظرف چند روز به‌صورت عمومی اعلام می‌کند، اما این بار حتی در پاسخ به پرسش رسانه‌ها نیز از ارائه توضیحات خودداری کرده است.

در تحول دیگری، دریادار برایان موناهان، پزشک معالج کنگره و دیوان عالی آمریکا، نیز در جریان تحقیقات نیروی دریایی از سمت خود کناره‌گیری کرده است؛ موضوعی که بدون اعلام عمومی یا تأیید رسمی نیروی دریایی انجام شد.

مونا‌هان نزدیک به ۱۸ سال ریاست دفتر پزشک معالج کنگره را بر عهده داشت. این دفتر مسئول ارائه خدمات پزشکی اضطراری به اعضای کنگره، قضات دیوان عالی، کارکنان کنگره و مراجعه‌کنندگان است.

وی پیش‌تر درباره وضعیت سلامت میچ مک‌کانل، سناتور جمهوری‌خواه، اظهارنظر کرده و واکسن کووید-۱۹ را به نانسی پلوسی، رئیس وقت مجلس نمایندگان، تزریق کرده بود.

مایک راوندز، سناتور جمهوری‌خواه ایالت داکوتای جنوبی، و الکس پادییا، سناتور دموکرات ایالت کالیفرنیا، روز پنجشنبه کناره‌گیری موناهان را تأیید کردند، اما جزئیات بیشتری درباره این موضوع ارائه ندادند. نیروی دریایی آمریکا نیز تحقیقات خود را در این زمینه آغاز کرده است.

مجموع این برکناری‌ها و کناره‌گیری‌ها در شرایطی رخ داده است که رویه دیرینه نیروی دریایی آمریکا، اعلام عمومی تغییرات در سطح فرماندهان ارشد و مقام‌های نظامی شناخته‌شده بوده است. خودداری از اطلاع‌رسانی درباره این تحولات، پرسش‌هایی درباره شفافیت ساختار نظامی آمریکا و نحوه نظارت کنگره بر عملکرد آن ایجاد کرده است.

کورتنی و اسمیت در نامه خود هشدار دادند عدم اطلاع‌رسانی نیروی دریایی، موضوعی را که باید روندی عادی در تبادل اطلاعات با کنگره می‌بود، به مسئله‌ای درباره پایبندی این نیرو به شفافیت و همکاری مؤثر با قانون‌گذاران تبدیل کرده است.

این مسئله همچنین می‌تواند جلسه تأیید صلاحیت هونگ کائو را تحت تأثیر قرار دهد؛ جلسه‌ای که قرار است هفته آینده برای تصدی دائمی وزارت نیروی دریایی برگزار شود. کائو در حال حاضر سرپرستی این وزارتخانه را بر عهده دارد و تلاش می‌کند جایگاه خود را به‌عنوان عالی‌ترین مقام غیرنظامی نیروی دریایی تثبیت کند.

برکناری‌های اخیر فرماندهان نظامی آمریکا را نمی‌توان صرفاً تغییراتی اداری در ساختار نیرو‌های مسلح این کشور دانست. اعلام‌نشدن برخی برکناری‌ها، به‌ویژه در شرایط افزایش تنش‌های نظامی در خاورمیانه، می‌تواند نشانه‌ای از حساسیت فزاینده پنتاگون نسبت به انتشار اطلاعات درباره عملکرد نیرو‌های نظامی باشد.

در ساختار نظامی آمریکا، برکناری فرماندهان معمولاً با اعلام رسمی همراه می‌شود و دلایلی مانند فقدان اعتماد، ضعف در عملکرد عملیاتی یا تخطی از استاندارد‌های فرماندهی به‌عنوان مبنای تغییرات مطرح می‌شود. با این حال، هنگامی که اطلاع‌رسانی درباره تغییرات فرماندهی محدود می‌شود، امکان نظارت مؤثر کنگره و ارزیابی عمومی عملکرد نیرو‌های مسلح نیز کاهش می‌یابد.

در سال‌های اخیر، عملیات نظامی آمریکا در خاورمیانه، حضور ناوگان دریایی در آب‌های منطقه و مأموریت‌های مرتبط با ایران، اهمیت نظارت بر عملکرد فرماندهان و مسئولان نظامی را افزایش داده است. از این منظر، اعتراض نمایندگان کنگره به عدم اطلاع‌رسانی درباره برکناری فرماندهان، فراتر از یک اختلاف اداری، به مسئله‌ای درباره پاسخ‌گویی ساختار نظامی آمریکا تبدیل شده است.

برکناری بی‌سروصدای فرماندهان ارشد نیروی دریایی آمریکا و کناره‌گیری پزشک کنگره، در کنار اعتراض قانون‌گذاران، تصویری از افزایش حساسیت نسبت به مدیریت اطلاعات در ساختار نظامی این کشور ارائه می‌دهد. ارتباط برخی از این تغییرات با مأموریت‌های خاورمیانه، به‌ویژه عملیات علیه ایران، اهمیت این تحولات را دوچندان کرده است.

با این حال، دلایل دقیق تمامی این برکناری‌ها و ارتباط احتمالی آنها با عملکرد عملیاتی آمریکا همچنان روشن نیست و نمی‌توان صرفاً بر اساس عدم اطلاع‌رسانی، وقوع شکست یا بحران فرماندهی را قطعی دانست. آنچه در این میان اهمیت دارد، افزایش اختلاف میان ضرورت محرمانگی نظامی و حق نظارت کنگره بر عملکرد نیرو‌های مسلح آمریکاست؛ اختلافی که می‌تواند در هفته‌های آینده به یکی از محور‌های بحث درباره مدیریت نظامی دولت ترامپ تبدیل شود.