روز پایانی جشنواره فیلم مقاومت
یک کارشناس حقوق ارتباطات و فناوری اطلاعات پاسخ می‌دهد
ضرورت توجه به نگاه مضمونی و هویتی در سینمای مقاومت/ «سری‌کاری» آفت مستند سازی در حوزه مقاومت است
به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، برگزاری «شب‌های منتقدان و پژوهشگران» در کنار نمایش آثار، از جمله بخش‌هایی بود که در این دوره مورد توجه منتقدان و فیلمسازان قرار گرفت. هر نوبت از این رویداد که به آثار به‌نمایش‌درآمده در همان روز می‌پرداخت، ۹۰ دقیقه بود و به سه بخش ۳۰ دقیقه‌ای شامل «فیلم و انیمیشن بلند»، «فیلم و انیمیشن کوتاه» و «مستند» تقسیم می‌شد.
در این نشست‌ها که هر شب و پس از پایان نمایش فیلم‌ها در طبقه منفی ۲ پردیس سینمایی ملت برگزار شد، سعید نجاتی، مهدی انصاری و امیرحسین بهروز در جایگاه منتقد به ترتیب آثار فیلم کوتاه، مستند و فیلم بلند جشنواره را مورد نقد و بررسی قرار دادند. اجرای این نشست‌ها به عهده حسام فروتن مجری و کارشناس برنامه‌های سینمایی تلویزیون بود.
درهمین ارتباط سعید نجاتی فیلمساز، پژوهشگر و مدرس سینما یکی از منتقدان حاضر در این نشست ها، در گفتگویی با اشاره به اهمیت چنین برنامه‌هایی اظهار کرد: فیلمسازان، به‌ویژه فعالان حوزه فیلم کوتاه، علاقه‌مندند علاوه بر نمایش آثارشان، فیلم‌ها مورد نقد و بررسی قرار بگیرند. این جلسات به آنها کمک می‌کند نقاط قوت و ضعف کار خود را بشناسند و تجربه تازه‌ای به دست آورند.
وی با اشاره به رویکرد پژوهش‌محور نشست‌های جشنواره مقاومت افزود: در این جلسات به بررسی صرف فیلم‌ها اکتفا نکردیم، بلکه آثار بهانه‌ای برای ورود به مباحث پژوهشی درباره سینما، عرصه مقاومت و تولیدات سال سینمای ایران، در بخش‌های مستند، کوتاه و بلند بودند. امیدوارم مطالب و مباحث مطرح‌شده در این جلسات در زمان مناسب در اختیار دوستان قرار بگیرد و بتواند مورد استفاده فیلمسازان باشد.
نقد، زمینه گفت‌وگوی کامل میان اثر و مخاطب
امیرحسین بهروز، منتقد سینما، نیز با تأکید بر ضرورت نقد و گفت‌و‌گو درباره آثار هنری بیان کرد: یک اثر هنری، از جمله فیلم، چیزی را بیان می‌کند و به مخاطب انتقال می‌دهد؛ اما برای کامل شدن این فرایند باید گفت‌و‌گو و مباحثه‌ای شکل بگیرد. نقد کمک می‌کند این گفت‌و‌گو کامل شود و ابعاد مختلف اثر مورد بحث قرار بگیرد.
وی برگزاری نشست‌های نقد در جشنواره‌ها را اتفاقی مثبت دانست و گفت: فیلم‌هایی که درباره آنها صحبت نمی‌شود و گفت‌وگویی پیرامونشان شکل نمی‌گیرد، گویی هنوز به‌طور کامل خلق نشده‌اند. به همین دلیل وجود میز نقد و فرصت گفت‌و‌گو درباره آثار در جشنواره‌ها اهمیت زیادی دارد.
این منتقد درباره آینده سینمای جنگ و مقاومت نیز اظهار کرد: فیلمسازان ایرانی از نظر فنی و تکنیکی پیشرفت قابل‌توجهی داشته‌اند؛ چه در فیلم‌های کوتاه و چه در آثار بلند. با این حال، توجه به نگاه مضمونی و هویتی در سینمای مقاومت همچنان ضروری است.
بهروز با اشاره به اهمیت روایت درست تاریخ و تحولات پیرامونی افزود: اگر رشد فنی و ارتقای کیفیت فیلم‌ها از نظر ترکیب‌بندی و ساختار تصویری، هم‌زمان با شکل‌گیری نگاهی دقیق به موضوع مقاومت و روایت درست آنچه پیرامون ما می‌گذرد پیش برود، می‌توان به آینده این گونه سینمایی که بخشی از سینمای بومی ماست، امیدوار بود.
پرهیز از سری‌سازی و کشف روایت‌های تازه در مستند مقاومت
مهدی انصاری، مستندساز و مدرس حوزه سینمای مستند، نیز با اشاره به آسیب‌های احتمالی تولید آثار در حوزه مقاومت گفت: یکی از آفت‌های اصلی این حوزه آن است که فعالیت مستندساز از مقطعی به بعد به سری‌کاری تبدیل شود. گاهی برخی افراد مورد اعتماد نهاد‌هایی قرار می‌گیرند و پس از آن خلاقیت در کارشان کمرنگ می‌شود؛ در نتیجه منابع مالی صرف تولید آثاری می‌شود که الزاماً خلاقیت تازه‌ای در آنها دیده نمی‌شود.
این مستندساز همچنین به شکل‌گیری نگاه‌های خلاقانه در آثار داخلی و بین‌المللی اشاره کرد و افزود: در جشنواره مقاومت و جشنواره‌های دیگر شاهد روایت‌ها، رویکرد‌ها و زاویه‌دید‌های تازه‌ای درباره جنگ هشت‌ساله و دفاع مقدس هستیم. گاهی تصور می‌شود با گذشت سال‌های طولانی از یک رویداد، دیگر نمی‌توان روایت تازه‌ای از آن ارائه کرد؛ اما فیلمسازان نشان می‌دهند حتی با استفاده از آرشیو‌های ۳۰ یا ۴۰ سال گذشته نیز می‌توان مستند‌هایی با نگاه و روایت جدید ساخت.
انصاری با تأکید بر اهمیت شناسایی و استفاده از آرشیو‌های کمتر دیده‌شده تصریح کرد: بخش مهمی از این گنجینه ممکن است در خانه‌های مردم یا آرشیو نهاد‌ها وجود داشته باشد و به‌درستی مورد استفاده قرار نگرفته باشد. پیدا کردن این تصاویر و اسناد می‌تواند به شکل‌گیری روایت‌های تازه از موضوعاتی منجر شود که تصور می‌کنیم آنها را به‌خوبی می‌شناسیم؛ روایت‌هایی که حتی می‌توانند آشنایی‌زدایی کنند.
انتهای پیام/
