رئیس ستاد اربعین دانشگاه آزاد اسلامی خبر داد
هوشمندسازی مالیات؛ از تعویق تکالیف در روزهای جنگ تا جهش ۴۶ درصدی درآمدها
به گزارش خبرگزاری آنا، سیدمحمدهادی سبحانیان، رئیسکل سازمان امور مالیاتی کشور، در نشست خبری با خبرنگاران با اشاره به شرایط خاص اقتصاد ایران در سال گذشته و ماههای ابتدایی امسال گفت: اقتصاد کشور در این دوره با مجموعهای از رخدادها از جمله تحولات سیاسی، نااطمینانیهای اقتصادی و جنگ روبهرو بود؛ شرایطی که میتوانست روند وصول درآمدهای مالیاتی را مختل کند، اما سازمان امور مالیاتی تلاش کرد میان تأمین منابع دولت و حمایت از فعالیتهای اقتصادی توازن برقرار کند.
سبحانیان با بیان اینکه سازمان امور مالیاتی در سال گذشته موفق به تحقق ۹۳ درصد از درآمدهای مالیاتی پیشبینیشده شد، افزود: اگر در اسفندماه و با هدف همراهی با فعالان اقتصادی بخشی از تکالیف مالیاتی به تعویق نمیافتاد، میزان تحقق درآمدها از این رقم نیز بالاتر میرفت.
تعویق مهلتها در روزهای جنگ
رئیسکل سازمان امور مالیاتی در تشریح تصمیمهای این سازمان در روزهای جنگ تحمیلی گفت: در دورهای که کشور درگیر جنگ بود، همه تکالیفی که موعد انجام آنها در همان بازه قرار داشت، به تعویق افتاد.
وی توضیح داد: مهلت ارسال صورتحسابهای الکترونیکی، ارائه اظهارنامهها، پرداخت مالیات، ارائه اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده، مالیات حقوق و سایر تکالیف قانونی تمدید شد تا فعالان اقتصادی بدون نگرانی از جرایم مالیاتی بتوانند فعالیت خود را مدیریت کنند.
سبحانیان ادامه داد: این تصمیم فقط به تمدید مهلتها محدود نبود، بلکه اختیارات تفویضشده به مدیران استانی نیز افزایش یافت تا هر استان متناسب با شرایط خود تصمیمگیری کند؛ بهویژه استانهایی که بیشترین آسیب را از جنگ متحمل شده بودند.
رشد درآمدهای مالیاتی در چهار ماه نخست
وی در بخش دیگری از سخنان خود با ارائه آمار عملکرد چهار ماهه امسال گفت: در چهار ماه نخست سال گذشته حدود ۳۹۶ هزار میلیارد تومان درآمد مالیاتی وصول شد، اما این رقم در مدت مشابه امسال به حدود ۵۷۷ هزار میلیارد تومان رسیده است؛ رقمی که از رشد ۴۶ درصدی درآمدهای مالیاتی حکایت دارد.
سبحانیان افزود: این رشد در شرایطی حاصل شده که بخش مهمی از تکالیف مالیاتی به تعویق افتاده بود. به گفته او، در چهار ماه نخست سال گذشته حدود ۲۱.۸ درصد از کل درآمد مالیاتی مصوب سال وصول شده بود، در حالی که این نسبت در چهار ماه نخست امسال حدود ۲۰.۵ درصد است؛ موضوعی که نشان میدهد تعویق تکالیف، زمان وصول درآمدها را جابهجا کرده، اما مانع تحقق درآمدهای دولت نشده است.
رئیسکل سازمان امور مالیاتی یادآور شد: رشد درآمدهای مالیاتی در چهار ماه نخست سال گذشته نسبت به دوره مشابه سال ۱۴۰۳ حدود ۳۲ درصد بود، اما امسال این نرخ رشد به ۴۶ درصد رسیده است.
همراهی با مودیان، بدون فشار مضاعف
سبحانیان تأکید کرد: افزایش درآمدهای مالیاتی در حالی رقم خورده که سازمان نهتنها فشار مضاعفی بر مودیان وارد نکرده، بلکه در بسیاری از موارد تلاش کرده با تمدید مهلتها، افزایش اختیارات مدیران استانی و تسریع در استرداد مالیات، همراهی بیشتری با فعالان اقتصادی داشته باشد.
وی افزود: زیرساختهایی که طی سالهای گذشته در حوزه هوشمندسازی و دادهمحوری ایجاد شده، امکان وصول مالیات را بدون اتکا به روشهای سنتی و پرهزینه فراهم کرده است؛ مسیری که قرار است در ماههای آینده نیز با اجرای پروژههای جدید هوشمندسازی ادامه یابد.
جهش در استرداد مالیات بر ارزش افزوده
رئیسکل سازمان امور مالیاتی یکی از مهمترین محورهای سخنان خود را افزایش چشمگیر استرداد مالیات و عوارض ارزش افزوده به فعالان اقتصادی عنوان کرد.در چهار ماه نخست سال گذشته حدود ۱۱ هزار میلیارد تومان مالیات و عوارض ارزش افزوده به فعالان اقتصادی مسترد شد، اما این رقم در چهار ماه نخست امسال به حدود ۲۹ هزار میلیارد تومان رسیده است.
وی گفت: استرداد مالیات در این دوره نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ۱۵۳ درصد افزایش یافته و بیش از دو و نیم برابر شده است.
سبحانیان این تحول را نتیجه اجرای قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان دانست و افزود: یکی از مهمترین دستاوردهای این قانون، تسریع و تسهیل در استرداد مالیات به فعالان اقتصادی است.
عبور از مالیاتستانی سنتی
سبحانیان در ادامه نشست خبری خود، مهمترین تغییر رویکرد نظام مالیاتی را عبور از حسابرسی مبتنی بر عامل انسانی و حرکت به سمت مالیاتستانی دادهمحور توصیف کرد.
وی با تأکید بر اینکه افزایش درآمدهای مالیاتی نباید به معنای افزایش فشار بر مودیان تلقی شود، گفت: راهبرد سازمان، شناسایی دقیق فرارهای مالیاتی از طریق تحلیل دادهها و الگوریتمهای هوشمند است؛ بهگونهای که مودیان شفاف کمترین اصطکاک را با نظام مالیاتی داشته باشند و تمرکز سازمان بر شناسایی رفتارهای پرریسک و تخلفات سازمانیافته باشد.
به گفته او، قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان، فقط ابزار وصول مالیات نیست، بلکه امکان کشف کتمان درآمد، اصلاح اطلاعات مودیان و شناسایی الگوهای غیرمتعارف را نیز فراهم کرده است.
کشف مغایرتها در پروندههای مالیاتی
رئیسکل سازمان امور مالیاتی با اشاره به موارد شناساییشده در فرایندهای سیستمی گفت: نظام مالیاتی با فعالانی مواجه بود که برای پرداخت مالیات کمتر، از ابزار پرداخت مشاغل دیگر برای وصول درآمد استفاده میکردند.
وی از جمله مصادیق این موضوع را حوزه فعالیتهای پزشکی دانست و توضیح داد: بررسیهای سیستمی نشان داد ۳ هزار و ۶۸۶ نفر در نظام مالیاتی خود را «پزشک عمومی» معرفی کردهاند، در حالی که مجوز فعالیت آنها نشان میدهد دارای تخصص، فوقتخصص، دندانپزشکی، فلوشیپ یا مدارک دکتری حرفهای هستند.
سبحانیان افزود: تفاوت در نوع فعالیت بر ضرایب مالیاتی نیز اثرگذار است و به همین دلیل این مغایرتها شناسایی و برای صاحبان پرونده پیامک ارسال شده است تا ثبتنام خود در نظام مالیاتی را اصلاح کنند.
وی تأکید کرد: هدف سازمان برخورد با جامعه پزشکی نیست و پزشکان از سرمایههای کشور محسوب میشوند، اما در برابر هرگونه تخلف نیز نمیتوان بیتفاوت بود و حقوق عامه باید استیفا شود.
شناسایی کارتخوانهای نامتعارف
سبحانیان در ادامه از شناسایی ۱۷۶ هزار دستگاه کارتخوان در حوزه میوه و ترهبار خبر داد که صاحبان آنها رفتار اقتصادی خردهفروشی داشتند، اما از دستگاه کارتخوان عمدهفروشی استفاده میکردند.
او گفت: ضریب سود فعالیت عمدهفروشی با خردهفروشی تفاوت قابل توجهی دارد و برخی مودیان با استفاده از کارتخوانهای نامرتبط تلاش میکردند مالیات کمتری پرداخت کنند؛ موضوعی که اکنون از طریق تحلیل دادهها و تطبیق رفتار اقتصادی قابل شناسایی شده است.
رئیسکل سازمان امور مالیاتی همچنین از شناسایی ۸۶۱ فعال بازار طلا خبر داد که با وجود انجام فعالیتهای معمول طلافروشی، از کارتخوان مربوط به فعالیت آبشدهفروشی استفاده میکردند.
وی افزود: تفاوت ماهیت این فعالیتها موجب تفاوت در نحوه محاسبه مالیات میشود و استفاده نادرست از اینتاکدهای مالیاتی یکی از مصادیق فرار مالیاتی است.چهار هزار و ۳۸۴ دستگاه کارتخوان غیرتجاری نیز شناسایی شدهاند که در عمل برای فعالیتهای اقتصادی و تجاری مورد استفاده قرار میگرفتند.
اصلاح اطلاعات با فرصت به مودیان
رئیسکل سازمان امور مالیاتی درباره برخی نمونههای دیگر از مغایرتهای ثبتنامی نیز اظهار کرد: در بررسیهای انجامشده، مواردی در حوزه آرایشگاههای زنانه مشاهده شده که رتبه ثبتشده آرایشگاه با مجوز یا فعالیت واقعی آنها مطابقت نداشته است.
وی تأکید کرد: در همه این پروندهها، ابتدا به مودی اطلاعرسانی میشود و فرصت اصلاح اطلاعات در اختیار او قرار میگیرد و تنها در صورت احراز تخلف، اقدامات بعدی انجام خواهد شد.
مالیات بر سوداگری در آستانه اجرا
سبحانیان در ادامه نشست، از آماده شدن زیرساختهای اجرای قانون مالیات بر سوداگری و سفتهبازی خبر داد.بخش عمده آییننامههای اجرایی این قانون در سازمان امور مالیاتی تدوین شده و بخشی نیز برای تصویب به هیأت دولت ارسال شده است.همزمان زیرساختهای نرمافزاری این قانون نیز در حال تکمیل است تا پس از نهاییشدن مقررات، امکان اجرای کامل آن فراهم شود.
«کارپوشه اقتصادی ایرانیان»؛ پایگاه تازه دادههای اقتصادی
رئیسکل سازمان امور مالیاتی همچنین از توسعه «کارپوشه اقتصادی ایرانیان» در سامانه این سازمان خبر داد. در این سامانه، اطلاعات اقتصادی هر شخص در کارپوشه غیرتجاری بهتدریج تجمیع میشود؛ از جمله مشخصات هویتی، اعضای خانوار، حسابهای بانکی، تسهیلات، منابع درآمد، املاک، خودروها و سایر دادههای اقتصادی که بر اساس قوانین در اختیار سازمان قرار میگیرد.
وی تأکید کرد: هدف از ایجاد این پایگاه، فقط وصول مالیات نیست، بلکه فراهم کردن زیرساخت حکمرانی مبتنی بر داده، مقابله با پولشویی، افزایش شفافیت اقتصادی و ارتقای کیفیت تصمیمگیری در کشور است.
مسیر آینده؛ دادهمحوری و عدالت مالیاتی
سبحانیان با اشاره به تأکید رئیسجمهور بر تکمیل پایگاههای اطلاعاتی موضوع ماده ۱۶۹ مکرر قانون مالیاتهای مستقیم و استفاده از دادههای اقتصادی در حکمرانی دادهمحور گفت: اجرای کامل قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان، پایگاه اطلاعات مالیاتی ماده ۱۶۹ مکرر و قانون مالیات بر سوداگری، پایگاههای داده را تکمیل میکند؛ نظامی که به گفته مسئولان سازمان، قرار است سهم ممیزی سنتی را کاهش داده و جای آن را به تحلیل داده و رسیدگی مبتنی بر ریسک بدهد.
وی در پایان تأکید کرد: سازمان امور مالیاتی مسیر آینده خود را در افزایش شفافیت، کاهش اصطکاک با مودیان قانونمدار و تمرکز بر شناسایی فرارهای مالیاتی از طریق داده و فناوری تعریف کرده است؛ مسیری که میتواند هم درآمدهای پایدار دولت را تقویت کند و هم عدالت مالیاتی را ارتقا دهد.
انتهای پیام/
