شأن نزول آیات آغازین پیام رهبر رشید انقلاب در اربعین شهادت رهبر شهید؛ پیام «فتح مبین» در بحبوحه «سومین دفاع مقدس»

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آنا، همزمان با فرا رسیدن چهلمین روز شهادت رهبر شهید، حضرت آیت‌الله علی خامنه‌ای، حضرت آیت‌الله سید مجتبی خامنه‌ای، رهبر معظم انقلاب اسلامی، پیام مهمی صادر کردند. ایشان این پیام را با آیات ۱ تا ۳ سوره مبارکه فتح آغاز کرده‌اند؛ آیاتی که پیش‌تر در پیام نوروزی ایشان نیز به کار رفته بود و اینک در ایام سوگواری چهلم، بار دیگر تکرار شده است:

«إِنَّا فَتَحْنَا لَکَ فَتْحًا مُبِینًا، لِیَغْفِرَ لَکَ اللَّهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِکَ وَمَا تَأَخَّرَ وَیُتِمَّ نِعْمَتَهُ عَلَیْکَ وَیَهْدِیَکَ صِرَاطًا مُسْتَقِیمًا، وَیَنْصُرَکَ اللَّهُ نَصْرًا عَزِیزًا»

شأن نزول؛ وقتی صلح، «پیروزی آشکار» نامیده شد

این آیات بر اساس اتفاق نظر مفسران و صحابه پیامبر (ص)، در سال ششم هجری و در بازگشت از حدیبیه نازل شده‌اند . ماجرا از این قرار بود که پیامبر اکرم (ص) در خواب دید که به همراه یاران وارد مکه می‌شوند و عمره به جای می‌آورند. ایشان با ۱۴۰۰ نفر از صحابه، بدون سلاح جنگی و فقط با شمشیرهای مسافرتی، عازم مکه شدند تا این خواب الهی را عملی کنند .

مشرکان قریش اما مانع ورود ایشان به مکه شدند. پس از مذاکرات طولانی، پیمان صلح حدیبیه امضا شد که در آن بندهایی به ظاهر سخت علیه مسلمانان وجود داشت؛ از جمله اینکه پیامبر آن سال به مکه وارد نشود و عمره را به سال بعد موکول کند . بسیاری از صحابه به ویژه حضرت عمر (رض) از این شرایط ناراحت شدند و حتی اعتراض کردند که «آیا ما بر حق نیستیم و آنها بر باطل؟» .

اما قرآن این صلح را «فتح مبین» (پیروزی آشکار) نامید . چرا؟ زیرا:

· این صلح عملاً قدرت نظامی قریش را خنثی کرد
· در سایه این آتش‌بس دو ساله، اسلام با آرامش در سراسر جزیره العرب گسترش یافت
· دو سال بعد، همین زمینه‌ها منجر به فتح مکه شد 

خود پیامبر (ص) درباره این سوره فرمود: «امشب سوره‌ای بر من نازل شد که از هر چیزی که خورشید بر آن می‌تابد، نزد من محبوب‌تر است» .

 آیه دوم؛ بشارتی بی‌نظیر به پیامبر

در آیه دوم، خداوند به پیامبر (ص) وعده مغفرت «گناه گذشته و آینده» می‌دهد. مفسران گفته‌اند این بزرگ‌ترین بشارت به مقام والای پیامبر است که خداوند او را چنان حفظ کرده که گناهی نه قبل و نه بعد از این، دامن‌گیرش نمی‌شود .

پیام آیات برای امروز؛ از حدیبیه تا «سومین دفاع مقدس»

حضرت آیت‌الله سید مجتبی خامنه‌ای با بهره‌گیری از این آیات در چهلمین روز شهادت پدرشان، پیام روشنی به مخاطبان خود داده‌اند: همان گونه که صلح حدیبیه در ظاهر شکست اما در باطن مقدمه پیروزی نهایی بود، شرایط دشوار کنونی نیز زمینه‌ساز «فتح مبین» خواهد بود.

رهبر معظم انقلاب در این پیام، از «سومین دفاع مقدس» و جنگی سخن گفته‌اند که با شهادت رهبر شهید در ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد. ایشان با تأکید بر اینکه «در این مرحله از سومین دفاع مقدس، می‌توان با اطمینان کامل گفت که مردم ایران، پیروز واقعی میدان بوده‌اند» ، این ادعا را با توسل به آیات سوره فتح مستند کرده‌اند.

 پیام به همسایگان جنوبی؛ انتخاب «سمت راست»

رهبر انقلاب در ادامه پیام خود، خطاب به کشورهای همسایه جنوبی گفته‌اند: «همسایگان جنوبی ایران شاهد یک معجزه هستند؛ با دقت بنگرند، بفهمند چه اتفاقی در حال رخ دادن است، سمت درست را انتخاب کنند و مراقب وعده‌های دروغین قدرت‌های فریبکار باشند» .

چرا این آیات در این برهه انتخاب شد؟

انتخاب مجدد آیات سوره فتح در پیام چهلم، نشان‌دهنده رویکردی همزمان واقع‌بینانه و مقاومت‌محور از سوی رهبری جدید است. درست همان‌گونه که مسلمانان صدر اسلام در حدیبیه با شرایط سخت صلح مواجه شدند اما خداوند آن را «فتح مبین» نامید، اکنون نیز با وجود شهادت رهبر و خسارت‌های سنگین، این شرایط مقدمه‌ای برای «نصری عزیز» و پیروزی نهایی تلقی می‌شود.

این تشبیه، هم به مردم ایران امیدواری می‌دهد و هم به دشمنان این پیام را می‌رساند که همان‌طور که صلح حدیبیه دو سال بعد به فتح مکه انجامید، ایستادگی امروز نیز به پیروزی قاطع خواهد انجامید.