۵۴۸ همت بنزین وارداتی در بودجه ۱۴۰۵؛ قیمت بنزین افزایش می‌یابد؟

گروه اقتصاد خبرگزاری آنا، امین شاکری نایب‌رئیس کمیسیون اقتصاد کلان اتاق ایران- در جدول شماره ۱۴ بودجه، مجموع منابع هدفمندسازی یارانه‌ها ۳۱ میلیون و ۵۹۰ هزار صد هزار ریال، میزان کسر ارقام جمعی ـ خرجی ۸ میلیون و ۳۸۰ هزار صد هزار ریال و در نهایت جمع منابع هدفمندی ۲۳ میلیون و ۲۱۰ هزار صد هزار ریال درج شده است.همچنین در این جدول، ۵۴۸ همت به‌عنوان منابع حاصل از فروش بنزین وارداتی به نرخ غیریارانه‌ای پیش‌بینی شده است. درج این رقم موجب شکل‌گیری گمانه‌زنی‌هایی درباره احتمال افزایش قیمت بنزین در سال آینده شد و برخی این رقم را ناشی از گران شدن بنزین دانستند.

اما هدف پیش‌بینی ۵۴۸ همت در بودجه برای منابع حاصل از فروش بنزین وارداتی به نرخ غیریارانه‌ای چیست؟ آیا احتمال افزایش مجدد قیمت بنزین در سال آینده وجود دارد؟ به‌طور مستقیم باید عرض کنم که خیر، افزایش قیمت بنزین در بودجه پیش‌بینی نشده است. با این حال، به‌طور غیرمستقیم، این ردیف‌ها می‌توانند سیگنال‌های سیاستی مهمی برای تصمیم‌گیران اقتصادی و سیاست‌گذاران ارسال کنند.

در یک تحلیل واقع‌بینانه باید توجه داشته باشیم که در بودجه هیچ حکم صریحی برای افزایش قیمت بنزین یارانه‌ای یا آزاد فعلی نیامده است و تجربه تدوین و نگارش بودجه در ایران نشان می‌دهد که اگر قرار به افزایش قیمت باشد، معمولاً حکم شفاف و عدد مشخص ارائه می‌شود.

ردیف بودجه‌ای بنزین بیش‌تر نشان‌دهنده آمادگی دولت برای سناریو‌های مصرف بالا است، هدف دولت کنترل میزان مصرف از مسیر قیمت بنزین وارداتی است و احتمال اصلاح یک‌باره قیمت بنزین برای عموم مردم وجود ندارد. افزایش قیمت بنزین محتمل نیست، اما حرکت به سمت دو‌نرخی‌سازی هوشمند، کنترل مصرف و واقعی‌سازی هزینه مصرف مازاد، کاملاً محتمل و محتاطانه است. ۵۴۸ همت بنزین وارداتی در بودجه نه به معنای افزایش قیمت مستقیم، بلکه تلاشی برای مدیریت کسری و ناترازی بودجه، شفاف‌سازی یارانه‌های پنهان و فروش مصرف مازاد با نرخ واقعی است. این اقدام، رویکردی مدیریتی برای کنترل مصرف و جلوگیری از فشار مالی غیرضروری بر اقتصاد کشور محسوب می‌شود.

نگاه دولت به بودجه بنزین، بیش‌تر مبتنی بر مدیریت هوشمند مصرف و حفظ تعادل اقتصادی است و نباید افزایش قیمت مستقیم را نتیجه این ردیف‌ها تلقی کرد.