آخرین اخبار:
در نشست مهارت‌افزایی فعالان سواد رسانه‌ای ایران مطرح شد

سواد رسانه‌ای اقتضا می‌کند مسؤولان رسانه‌ای سناریو‌های احتمالی جنگ شناختی را پیش‌بینی کنند

انجمن سواد رسانه
محمدصادق افراسیابی، دبیر نشست چهارم سلسله نشست‌های مهارت‌افزایی فعالان سواد رسانه‌ای ایران، با تأکید بر ضرورت توجه به ابعاد شناختی جنگ، اظهار کرد سواد رسانه‌ای نباید صرفاً به تشخیص اخبار جعلی و مقابله با شایعات محدود شود، بلکه مسؤولان رسانه‌ای کشور باید با پیش‌بینی سناریوهای احتمالی جنگ شناختی، پیش از تبدیل شدن آنها به بحران، برای مدیریت روایت و آگاه‌سازی افکار عمومی اقدام کنند.

چهارمین نشست از سلسله نشست‌های مهارت‌افزایی فعالان سواد رسانه‌ای ایران با موضوع «سواد رسانه‌ای و جنگ شناختی»، چهارشنبه ۲۷ آبان‌ماه، با حضور داوود نعمتی انارکی و محمد قلی میناوند، دانشیاران دانشگاه صداوسیما، برگزار شد. دبیری این نشست را محمدصادق افراسیابی، مدیرعامل انجمن سواد رسانه‌ای ایران، بر عهده داشت.

محمدصادق افراسیابی، دبیر نشست، با تأکید بر اهمیت موضوع سواد رسانه‌ای و جنگ شناختی، درباره مفهوم جنگ شناختی اظهار کرد: «موضوع سواد رسانه‌ای و جنگ شناختی از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. در ابتدا باید به این پرسش توجه کنیم که جنگ شناختی چیست. جنگ شناختی، جنگی است که با هدف تغییر نحوه ادراک، باور، تفسیر، قضاوت، تصمیم‌گیری، رفتار و عملکرد افکار عمومی صورت می‌گیرد. آنچه در جنگ شناختی اهمیت دارد و به‌عنوان هدف دنبال می‌شود، دستکاری در این حوزه‌هاست؛ اینکه به چه کسی اعتماد کنیم، از چه چیزی بترسیم یا نسبت به چه چیزی خشمگین شویم، چه کسی را مقصر بدانیم و در نهایت چه تصمیمی بگیریم. این موارد از جمله اهدافی هستند که در جنگ شناختی دنبال می‌شوند.»

دبیر نشست با اشاره به تحولات اخیر و هم‌زمانی جنگ نظامی و شناختی افزود: « در حال حاضر که ما با یکدیگر صحبت می‌کنیم، در کنار جنگ نظامی، شاهد شکل‌گیری یک جنگ شناختی نیز هستیم. شبکه سی‌ان‌ان گزارشی درباره ادعای دستگاه‌های اطلاعاتی آمریکا مبنی بر احتمال برنامه‌ریزی ایران برای استفاده از بمب کثیف یا سلاح شیمیایی علیه افراد غیرنظامی در داخل خاک آمریکا منتشر کرد. این گزارش به نقل از هفت مقام آمریکایی منتشر شده است و با واکنش آقای دکتر قالیباف مواجه شد. رئیس مجلس شورای اسلامی با انتشار پیامی در شبکه ایکس به موضوع پرچم‌های دروغین اشاره کرد و انتشار چنین اخباری از سوی رسانه‌هایی مانند سی‌ان‌ان و نیویورک‌تایمز را در چارچوب جنگ‌افروزی و عملیات رسانه‌ای مورد تحلیل قرار داد.»

افراسیابی در ادامه، با طرح این پرسش که از منظر سواد رسانه‌ای چگونه باید با چنین موضوعاتی مواجه شد، گفت: «با توجه به اتفاقات اخیر، این پرسش مطرح می‌شود که اگر بخواهیم از منظر سواد رسانه‌ای نگاهی فعالانه و هوشمندانه داشته باشیم، چه رویکردی باید در کشور اتخاذ کنیم؟ گاهی سواد رسانه‌ای را به‌عنوان سپری در نظر می‌گیریم که به مخاطب در داخل کشور کمک می‌کند تا در مواجهه با پیام‌های مختلف، قدرت انتخاب داشته باشد، اما در سطحی بالاتر، به نظر من، سواد رسانه‌ای صرفاً به معنای تشخیص اخبار جعلی و تکذیب شایعات نیست؛ بلکه اقتضا می‌کند مسئولان کشور، به‌ویژه مسئولان رسانه‌ای، بتوانند سناریوهای احتمالی جنگ شناختی را پیش‌بینی کنند و پیش از آنکه این سناریوها به بحران تبدیل شوند، برای مدیریت روایت و آگاه‌سازی افکار عمومی اقدام کنند.»

وی همچنین با تأکید بر اهمیت استفاده از ظرفیت رسانه‌های داخلی و بین‌المللی، رسانه‌های مستقل، خبرنگاران و شبکه‌های ارتباطی غیردولتی اظهار کرد: «در چنین شرایطی، بهره‌گیری فعالانه و هوشمندانه از ظرفیت رسانه‌های داخلی و بین‌المللی، رسانه‌های مستقل، خبرنگاران و شبکه‌های ارتباطی غیردولتی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. با مطرح شدن موضوع عملیات پرچم دروغین، این پرسش مطرح می‌شود که چگونه می‌توان در سطح بین‌المللی این موضوع را تبیین کرد و مانع از وقوع چنین اتفاقاتی شد؟ برای مثال، چگونه می‌توان از وقوع یک عملیات خرابکارانه در داخل آمریکا به نام ایران و نسبت دادن آن به کشورمان، با هدف ایجاد اجماع جهانی علیه ایران، جلوگیری کرد؟ چگونه می‌توان با بهره‌گیری هوشمندانه از ظرفیت‌های موجود در حوزه دیپلماسی و رسانه، مانع از شکل‌گیری چنین عملیات روانی شد؟»

محمدصادق افراسیابی با تأکید بر ضرورت گسترش سواد رسانه‌ای در میان مسئولان کشور گفت: «به اعتقاد من، سواد رسانه‌ای مسئولان، به‌ویژه مسئولان رسانه‌ای، فرهنگی و سیاست خارجی کشور، صرفاً به معنای تشخیص اخبار جعلی و تکذیب شایعات نیست؛ بلکه اقتضا می‌کند مسئولان بتوانند سناریو‌های احتمالی جنگ شناختی را پیش‌بینی کنند و پیش از تبدیل شدن آنها به بحران، برای مدیریت روایت و آگاه‌سازی افکار عمومی در سطح جهان اقدام کنند.»

وی با اشاره به اهمیت بهره‌گیری از ظرفیت‌های رسانه‌ای در عرصه بین‌المللی اظهار کرد: «در چنین شرایطی، استفاده فعالانه و هوشمندانه از ظرفیت رسانه‌های داخلی و بین‌المللی، رسانه‌های مستقل، خبرنگاران و شبکه‌های ارتباطی غیردولتی اهمیت ویژه‌ای دارد.»

دبیر نشست همچنین با تأکید بر ضرورت تبیین موضع رسمی کشور در مجامع بین‌المللی افزود: «لازم است موضع رسمی کشور درباره عدم برنامه‌ریزی برای حمله به اهداف غیرنظامی در خاک آمریکا، به‌روشنی و از طریق مجاری معتبر بین‌المللی اعلام شود و تأکید شود که هرگونه انتساب یک عملیات تروریستی به ایران، کذب محض و در راستای جنگ شناختی دولت آمریکا و رژیم صهیونیستی است.»

او در ادامه با اشاره به ضرورت آمادگی رسانه‌ای برای مقابله با روایت‌های احتمالی دشمن گفت: «به بیان دیگر، اگر دشمن از هم‌اکنون در حال آماده‌سازی روایت رسانه‌ای است، ما نیز باید از هم‌اکنون برای خنثی‌سازی آن روایت آماده باشیم.»

افراسیابی در پایان با تأکید بر جایگاه راهبردی سواد رسانه‌ای در امنیت ملی تصریح کرد: «این همان نقطه‌ای است که سواد رسانه‌ای از یک مهارت فردی فراتر می‌رود و به یک ضرورت راهبردی برای امنیت ملی تبدیل می‌شود.»

انتهای پیام/

ارسال نظر