دکتر هاشمی تشریح کرد
دبیر شورای راهبردی روابط خارجی: پارادایم «ایران قوی» شامل عناصر بازدارنده و سازنده است
به گزارش خبرگزاری آنا، سید جلال دهقانی فیروزآبادی، دبیر شورای راهبردی روابط خارجی، در همایش «بازخوانی و تحلیل پیامهای رهبر انقلاب» که از سوی مرکز فرهنگی و دانشگاهی امام خمینی(ره) و انقلاب اسلامی دانشگاه آزاد اسلامی بهصورت مجازی برگزار شد، به صورتبندی پیامهای رهبر معظم انقلاب در سیاست خارجی پرداخت. وی تأکید کرد که قصد نقلقول مستقیم ندارد، بلکه مفاهیم کلی را در قالب «سیاست خارجی مستنبط از پیامهای رهبری» ارائه میکند؛ دیپلماسیای که کنشمند، نافع و تأمینکننده منافع جمهوری اسلامی است.
دهقانی فیروزآبادی سه نوع دیپلماسی را برشمرد: کنشپذیرِ انفعالی، کنشگرِ انفعالی و کنشگرِ خیلی فعال. وی گفت: در نوع کنشگرِ خیلی فعال، علاوه بر استفاده از فرصتها، باید فضا را برای تأمین منافع ملی باز نگه داشت تا دیپلماسیِ اقتدارآفرین، امنیتزا، ترقیزا و پیشرفتخواه باشد. این مفاهیم در پیامهای رهبر انقلاب ذکر شده است.
دبیر شورای راهبردی روابط خارجی تصریح کرد: گفتمان مدنظر رهبر انقلاب، بازتولید گفتمان انقلاب و امامین انقلاب اسلامی است که میتوان آن را «آرمانگرایی واقعبین» نامید؛ گفتمانی که رهبر شهید، حضرت آیتالله امام سید علی خامنهای نیز بر آن تأکید داشتند.
دهقانی فیروزآبادی گفت: گفتمان جمهوری اسلامی، آرمانگرایی واقعی است؛ گفتمانی واحد که تلفیقی از آرمانگرایی و واقعگرایی محسوب میشود. وی عناصر آرمانگرایی واقعی را شامل حقطلبی، ظلمستیزی، عدالتخواهی، سلطهستیزی، عزتطلبی و استقلالخواهی دانست و تأکید کرد که این عناصر در پیام رهبر انقلاب به صراحت وجود دارد.
وی افزود: به نظر من، گفتمان سیاست خارجی امام حاضر در تداوم گفتمان امامین قبلی است و هیچ گسست گفتمانی و پارادایمشیفتی نباید رخ دهد. با توجه به شرایط پویای بینالمللی، باید شرایط پویا و سازگار باشد.
دهقانی فیروزآبادی یکی از تدابیر رهبری را جهتگیری در بحث سیاستگذاری دانست و گفت: چهار دسته منافع باید پیگیری شود؛ منافع امنیتی ـ دفاعی، منافع اقتصادی ـ رفاهی، منافع معطوف به نظم منطقهای و منافع ایدئولوژیک.
دبیر شورای راهبردی روابط خارجی توضیح داد: منافع ایدئولوژیک به معنای ضدیت با جمهوری اسلامی نیست، بلکه شامل منافع غیرمادی است. برای مثال، توسعه حقوق بشر یکی از منافع ایدئولوژیک است که کشورها دنبال میکنند. وی خاطرنشان کرد: منافع ایدئولوژیک را فقط کشورهای بزرگ و متوسط پیگیری میکنند.
دهقانی فیروزآبادی گفت: دستهبندیای که شامل قدرت ملی، منافع ملی، امنیت ملی، تمامیت ارضی، عزت ملی و استقلال است، در سیاست خارجی مهمترین «منافع امنیتی ملی» نامیده میشود. وی افزود: نظمی در سطح جهانی مورد نظر ایران است که بر همکاری و تعامل با نیروهای دیگر استوار باشد.
وی به اتحاد و وحدت جهان اسلام اشاره کرد که در پیام رهبر انقلاب آمده است و گفت: صدور ارزشها و گفتمان انقلاب جزو منافع غیرمادی است و منظور از این منافع، ارزشهای جمهوری اسلامی ایران است.
دهقانی فیروزآبادی تأکید کرد: بر اساس راهبردهای سیاست خارجی جمهوری اسلامی، مهمترین بخش آن راهبرد «ایران قوی» است؛ چیزی که مورد تأکید امام شهید بود. وی افزود: در پیام آغاز به کار مجلس، نمایندگان به بیانات امام شهید با نمایندگان مجلس ارجاع داده شدند. پس مهم است که سیاست خارجی استخراجشده، تداوم پارادایم ایران قوی باشد.
دبیر شورای راهبردی روابط خارجی، پارادایم ایران قوی را شامل عناصر بازدارنده و سازنده دانست. وی توضیح داد: عناصر بازدارنده از وقوع تهدید پیشگیری میکنند و شامل دفاع فعال و بازدارندگی همهجانبه هستند. خودِ بازدارندگی همهجانبه شامل پیشین و پسین است؛ پیشین یعنی اجازه ایجاد تهدید ندهیم و پسین یعنی اگر دشمن تجاوز کرد، چنان پاسخ دهیم که پشیمان شود.
دهقانی فیروزآبادی گفت: عناصر سازنده شامل ساخت درونی قدرت است. مدیریت تنگه هرمز نمونهای از بازدارندگی است. مقاومت فعال شامل تابآوری و حمایت فعال است که نقش مردم در آن بسیار برجسته است.
وی افزود: برای ساخت ایران قوی، قدرت نظامی ساختاریافته و قدرت فناوری و علمی باید به گفتمان جمهوری اسلامی ایران تبدیل شود. عناصری مانند هویت، وحدت و انسجام ملی که در پیام رهبر انقلاب به مجلس منتشر شد، نشان میدهد که این مفاهیم تا چه اندازه مهم هستند.
دهقانی فیروزآبادی بر اقتدار فرهنگی و تمدنی تأکید کرد و گفت: در پیام رهبر از «ساخت تمدن نوین اسلامی» نام برده شد. دیپلماسی فعال و نافع، یک عنصر مستقل و نافع است و اعمال قدرت نیازمند دیپلماسی است.
دبیر شورای راهبردی روابط خارجی تصریح کرد: وقتی از دیپلماسی سخن میگوییم، لزوماً به معنای مذاکره نیست و وقتی از مذاکره صحبت میکنیم، صرفاً به معنای مذاکره با آمریکا نیست.
وی گفت: ممانعت منطقهای بر اساس منع دسترسی دشمن به خلیج فارس است؛ اگر دشمن دست پیدا کرد، باید به گونهای عمل کنیم که برای او هزینه ایجاد شود. اعمال نظارت بر تنگه هرمز، استقرار نظام جدید منطقهای، نظام درونزا و امنیت درونساز منطقهای، همسرنوشتی و امنیت بههمپیوسته و مشترک، و نهایتاً عمق راهبردی در سطح سرزمینی، مانند ژئوپلیتیک خلیج فارس بهویژه تنگه هرمز، از جمله این موارد است.
دهقانی فیروزآبادی در پایان، دیپلماسی پارلمانی را یکی از ظرفیتهای محلی در کنار قانونگذاری و نظارت دانست و گفت: مجموع این موارد را میتوان از پیام رهبر انقلاب، حضرت آیتالله امام سید مجتبی خامنهای، درک کرد.
انتهای پیام/
