دانشگاه آزاد خوزستان بازوی فناور صنایع نفت و کشاورزی شد/ بومیسازی قطعات راهبردی و توسعه اقتصاد دانشبنیان
محبوبه چراغی، مدیر خدمات آزمایشگاهی و کارگاهی دانشگاه آزاد اسلامی استان خوزستان، در گفتوگو با خبرنگار آنا، در تشریح ظرفیتها، دستاوردها و برنامههای این مجموعه، از شکلگیری یکی از گستردهترین شبکههای آزمایشگاهی کشور در استان خوزستان خبر داد و گفت: مرکز خدمات آزمایشگاهی و تحقیقاتی دانشگاه آزاد اسلامی استان خوزستان بهعنوان بازوی توانمند شبکه پژوهشی و فناورانه دانشگاه در سطح منطقه فعالیت میکند و مدیریت زیرساختهای آزمایشگاهی ۱۴ واحد دانشگاهی استان را بر عهده دارد.
۵۰۹ آزمایشگاه و کارگاه تخصصی در شبکه آزمایشگاهی خوزستان
وی افزود: این مجموعه با برخورداری از یک واحد بینالمللی، ظرفیتهای مناسبی برای توسعه تعاملات علمی فرامرزی ایجاد کرده است. در حال حاضر ۵۰۹ آزمایشگاه و کارگاه تخصصی در سامانه آزمایشگاههای همکار آزاد (ساها) ثبت شدهاند که یک زنجیره منسجم و متصل از خدمات فنی و پژوهشی را شکل میدهند.
چراغی ادامه داد: بیش از سه هزار و ۵۳۱ قلم تجهیزات آزمایشگاهی و کارگاهی در این مجموعه فعال است که در میان آنها ۷۰ تجهیز شاخص و فوقپیشرفته وجود دارد و توان پاسخگویی به پیچیدهترین نیازهای پژوهشی و استانداردهای سختگیرانه صنعتی را فراهم کرده است.
تمرکز بر تحقیقات مأموریتگرا و حل مسائل استان
مدیر خدمات آزمایشگاهی و کارگاهی دانشگاه آزاد اسلامی خوزستان با اشاره به فعالیت ۹ مرکز تحقیقاتی سطح یک و دو در استان اظهار کرد: حضور این مراکز در حوزههای تخصصی و راهبردی باعث شده مأموریت اصلی خود را بر پایه تحقیقات مأموریتگرا تعریف کنیم. هدف ما ایجاد همافزایی میان ظرفیتهای نخبگانی و زیرساختهای موجود برای پاسخ به نیازهای راهبردی صنایع استان و حرکت در مسیر بومیسازی فناوری و توسعه اقتصاد دانشبنیان است.
راهاندازی رشته پزشکی و توسعه زیرساختهای سلامت
وی مهمترین دستاوردهای اخیر دانشگاه آزاد اسلامی خوزستان را تشریح کرد و گفت: در سالهای اخیر رویکرد دانشگاه از یک نهاد صرفاً آموزشی به سمت دانشگاهی مسئلهمحور و مهارتمحور تغییر یافته است.
چراغی افزود: یکی از مهمترین اقدامات صورتگرفته، ورود جدی دانشگاه به حوزه سلامت و درمان بوده است. راهاندازی رشته پزشکی و تجهیز هشت آزمایشگاه تخصصی در اهواز با هدف تربیت نیروی متخصص درمانی انجام شده و نتیجه این اقدام در آینده نزدیک با حضور پزشکان جوان در مناطق محروم و ارتقای کیفیت خدمات درمانی برای مردم استان نمایان خواهد شد.
تبدیل دانشگاه به بازوی فنی صنایع نفت، گاز و حفاری
وی با اشاره به فعالیتهای صنعتی دانشگاه گفت: راهاندازی مجموعهای از کارگاههای قطعهسازی و تراشکاری در شهرهای دزفول، اندیمشک، ایذه و ماهشهر، دانشگاه را به یکی از بازوهای فنی صنایع نفت، گاز و حفاری تبدیل کرده است.
مدیر خدمات آزمایشگاهی و کارگاهی دانشگاه آزاد اسلامی خوزستان ادامه داد: ساخت قطعاتی که پیش از این از خارج کشور تأمین میشدند، ضمن جلوگیری از خروج ارز، موجب پایداری تولید و ایجاد فرصتهای شغلی برای نیروهای بومی شده است. انعقاد قراردادهای بزرگ با شرکت ملی حفاری و شرکتهای مناطق نفتخیز جنوب نشاندهنده اعتماد صنعت به توانمندیهای فنی دانشگاه است.
توسعه فناوریهای کشاورزی و شیلات برای امنیت غذایی
چراغی با اشاره به فعالیت دانشگاه در بخش کشاورزی و امنیت غذایی اظهار کرد: راهاندازی سراهای نوآوری در حوزه شیلات و کشاورزی و همچنین ایجاد آزمایشگاههای تخصصی خاکشناسی، در راستای علمیسازی فعالیتهای کشاورزی و دامپروری استان انجام شده است.
وی افزود: پروژههایی نظیر تکثیر ماهیان گرمابی و پرورش دام در بهبهان با هدف افزایش بهرهوری تولید و عرضه محصولات باکیفیتتر به بازار مصرف اجرا شدهاند که در نهایت میتوانند به بهبود وضعیت معیشتی مردم کمک کنند.
اخذ استانداردهای بینالمللی برای آزمایشگاههای مرجع
وی همچنین از دریافت مجوزهای بینالمللی برای آزمایشگاههای مرجع خبر داد و گفت: استقرار استاندارد بینالمللی ۱۷۰۲۵ باعث شده دانشگاه به مرجعی معتبر برای ارزیابی کیفیت مصالح ساختمانی و مواد مصرفی تبدیل شود که نتیجه آن افزایش ایمنی پروژههای عمرانی و ساختمانی در سطح استان خواهد بود.
پژوهش بر اساس نیاز واقعی صنعت تعریف میشود
چراغی درباره سازوکار تبدیل پژوهش به محصول و خدمت توضیح داد: مدل فعالیت ما سفارشمحور است و اجازه نمیدهیم پژوهش در محیط آزمایشگاه محدود بماند. در مرحله نخست، نیازهای واقعی صنعت از طریق تفاهمنامه با مجموعههایی نظیر بنادر، معادن، صنعت نفت و شرکتهای نیشکری شناسایی میشود.
وی افزود: در مرحله بعد، ایدهها در هستههای پژوهشی و آزمایشگاههای تخصصی به دانش فنی تبدیل میشوند و با استفاده از استانداردهای معتبر بینالمللی اعتبارسنجی میشوند تا قابلیت ورود به بازار را داشته باشند.
به گفته وی، در مرحله سوم، دانش فنی به محصول یا خدمت تبدیل میشود و برای تکمیل این زنجیره، کارگاه قطعهسازی و ماشینابزار واحد اهواز نیز در حال راهاندازی است.
کلینیکهای تخصصی؛ حلقه اتصال دانشگاه و معیشت مردم
مدیر خدمات آزمایشگاهی و کارگاهی دانشگاه آزاد اسلامی خوزستان گفت: یکی از نمونههای موفق انتقال دانش دانشگاه به جامعه، راهاندازی کلینیکهای گیاهپزشکی و دامپزشکی در مناطقی مانند دزفول و بهبهان است.
وی افزود: این مراکز موجب کاهش زمان تشخیص و درمان بیماریهای گیاهی و دامی شدهاند و به کشاورزان و دامداران کمک میکنند با هزینه کمتر و سرعت بیشتر از خسارتهای اقتصادی جلوگیری کنند.
ارتقای همکاری با صنایع از پیمانکاری تا مشارکت فناورانه
چراغی با اشاره به همکاری دانشگاه با صنایع بزرگ استان اظهار کرد: سطح همکاری دانشگاه با صنایع از یک پیمانکار ساده فراتر رفته و اکنون در قالب شریک فناور تعریف میشود.
وی افزود: انعقاد قراردادهای فنی با شرکت ملی حفاری و مناطق نفتخیز جنوب موجب شده دانشگاه در حوزه بومیسازی قطعات وارداتی و کاهش هزینههای تولید نقشآفرینی کند. در پروژههایی نظیر بازسازی قطعات نیشکر و تولید استابلایزرهای نفتی، علاوه بر کاهش هزینهها، عمر مفید تجهیزات نیز افزایش یافته است.
پژوهشهای منطقهمحور متناسب با نیاز هر شهر
مدیر خدمات آزمایشگاهی و کارگاهی دانشگاه آزاد اسلامی خوزستان با اشاره به سیاستهای پژوهشی دانشگاه گفت: اولویتهای پژوهشی بهصورت منطقهای تعریف میشوند و هر واحد دانشگاهی براساس نیازهای بومی منطقه خود فعالیت میکند.
وی افزود: در دزفول که قطب کشاورزی استان محسوب میشود، راهاندازی کلینیک گیاهپزشکی و قرنطینه گیاهی در دستور کار قرار گرفته است. همچنین در شهرهایی مانند شوشتر و بهبهان که دامپروری نقش مهمی در اقتصاد آنها دارد، برنامه راهاندازی کلینیکهای دامپزشکی دنبال میشود.
حمایت از شرکتهای دانشبنیان و کاهش هزینههای تحقیق و توسعه
چراغی گفت: ارتباط نزدیک دانشگاه با پارک علم و فناوری، مراکز رشد و سراهای نوآوری موجب شده زیرساختهای آزمایشگاهی پیشرفته در اختیار شرکتهای دانشبنیان قرار گیرد.
وی افزود: بسیاری از این شرکتها توان خرید تجهیزات گرانقیمتی مانند دستگاه رامان را ندارند و استفاده از امکانات دانشگاه موجب کاهش چشمگیر هزینههای تحقیق و توسعه آنها شده است.
عبور از مرحله نمونهسازی و ورود به تولید صنعتی
وی با اشاره به پیشرفت پروژههای صنعتی دانشگاه اظهار کرد: در حوزه قطعات راهبردی صنعت حفاری و صنایع نیشکر، از مرحله نمونهسازی عبور کردهایم و بسیاری از این قطعات اکنون در خطوط عملیاتی مورد استفاده قرار میگیرند.
مهندسی معکوس قطعات استراتژیک و جلوگیری از خروج ارز
چراغی افزود: تمرکز اصلی دانشگاه بر مهندسی معکوس و ارتقای کیفیت قطعاتی بوده که تأمین آنها از خارج کشور با دشواری همراه است. ساخت و بازسازی شفتهای سنگین، غلطکها و استابلایزرهای صنعت نفت از جمله نمونههای موفق این حوزه محسوب میشود.
وی ادامه داد: هر قطعهای که در داخل کشور تولید یا بازسازی شود، از خروج مقادیر قابل توجهی ارز جلوگیری میکند و توسعه این فعالیتها میتواند سهم مهمی در تقویت اقتصاد استان داشته باشد.
تمرکز بر هوش مصنوعی، نانوفناوری و صنعت هوشمند
مدیر خدمات آزمایشگاهی و کارگاهی دانشگاه آزاد اسلامی خوزستان گفت: حوزههایی مانند ابزارهای دقیق ماشینکاری، سیستمهای هوشمند پایش صنعتی و آنالیزهای پیشرفته آلایندهها همچنان نیازمند توسعه بیشتر هستند.
وی افزود: برای رفع این وابستگیها، ظرفیتهای مرکز تحقیقات هوش مصنوعی اهواز و واحد بینالمللی اروند بهکار گرفته شده و همکاری با سایر استانها نیز در دستور کار قرار دارد.
ظرفیت صادرات خدمات فنی و آزمایشگاهی
چراغی با اشاره به ظرفیتهای بینالمللی دانشگاه اظهار کرد: در حال حاضر امکان ارائه خدمات فنی و مهندسی به کشورهای همسایه بهویژه در حوزه عمران، مصالح ساختمانی و آنالیزهای نانویی وجود دارد.
وی افزود: صادرات دانش فنی و خدمات آزمایشگاهی مرجع میتواند در آینده نزدیک به یکی از منابع مهم ارزآوری برای دانشگاه و استان تبدیل شود.
راهاندازی کارگاه جامع قطعهسازی در اهواز
وی از اجرای یک پروژه بزرگ در واحد اهواز خبر داد و گفت: راهاندازی کارگاه جامع قطعهسازی و ماشینابزار در دستور کار قرار دارد و این مجموعه با اتصال به توان محاسباتی مرکز هوش مصنوعی، امکان تولید قطعات فوقدقیق را فراهم خواهد کرد.
چراغی خاطرنشان کرد: تکمیل این زنجیره زمینه بومیسازی قطعاتی را فراهم میکند که تاکنون امکان ساخت آنها در داخل کشور وجود نداشته است.
دسترسی آسان پژوهشگران و شرکتها به تجهیزات دانشگاه
مدیر خدمات آزمایشگاهی و کارگاهی دانشگاه آزاد اسلامی خوزستان در پایان گفت: ساختار مدیریتی مرکز بهگونهای طراحی شده که پژوهشگران، دانشجویان و شرکتهای دانشبنیان بتوانند بدون پیچیدگیهای اداری و از طریق سامانه ساها به تجهیزات آزمایشگاهی و کارگاهی دسترسی پیدا کنند.
وی تأکید کرد: هدف ما استفاده حداکثری از ظرفیتهای موجود است و تمامی آزمایشگاهها و کارگاههای دانشگاه آماده حمایت از ایدههای خلاقانه و پروژههای حل مسئله در کشور هستند.
انتهای پیام/
