۵ پلتفرم اجتماعی بومی، ۵ هویت مستقل را برای جذب کاربران ایرانی انتخاب کردند

به گزارش خبرگزاری آنا، تنوع الگوی محتوایی ۵ سکوی داخلی نشان می‌دهد این پلتفرم‌ها دیگر صرفاً نسخه‌های مشابه یکدیگر نیستند، بلکه هرکدام در مسیر جذب مخاطبان با نیاز‌ها و سلیقه‌های متفاوت حرکت می‌کنند. داده‌های شش‌ماهه نخست سال ۱۴۰۵ نشان می‌دهد تفاوت در نوع محتوا، میزان بازدید و تمرکز موضوعی، تصویری تازه از آینده زیست‌بوم سکو‌های ایرانی ترسیم کرده است.

گزارش‌های «رادار فضای مجازی» مرکز ملی فضای مجازی از مرداد، شهریور و بازه فروردین تا شهریور ۱۴۰۵ نشان می‌دهد که روبیکا، ایتا، بله، سروش‌پلاس و ویراستی، با وجود پوشش برخی موضوعات مشترک، به‌تدریج الگو‌های محتوایی متفاوتی پیدا کرده‌اند.

تفاوتی که از نوع محتوا تا رفتار مخاطبان در هر سکو قابل مشاهده است و می‌تواند زمینه شکل‌گیری کارکرد‌های متمایز برای هر یک از این پلتفرم‌ها را فراهم کند.

سرگرمی محور فعالیت‌های روبیکا بوده است

داده‌های شش‌ماهه نشان می‌دهد روبیکا با ثبت ۷۸۰.۵ میلیارد بازدید، بیشترین میزان بازدید را در میان سکو‌های دارای این شاخص به دست آورده است؛ در حالی که از نظر حجم تولید محتوا پس از ایتا قرار می‌گیرد. میانگین حدود ۳۴۲۷ بازدید برای هر محتوای منتشرشده نیز فاصله این سکو را با سایر پلتفرم‌ها نشان می‌دهد. 

روند محتوایی روبیکا نیز تصویر متفاوتی ارائه می‌کند. گزارش مرداد نشان می‌دهد سرگرمی، رسانه و سبک زندگی دیجیتال ۴۷ درصد محتوای این سکو را تشکیل داده و محتوای بصری و صوتی نقش مهمی در جذب مخاطب داشته است. در شهریور نیز خدمات دیجیتال، زندگی روزمره و ورزش در کنار موضوعات اقتصادی و سیاسی از محور‌های مهم محتوایی روبیکا بوده‌اند. 

ایتا؛ گسترده‌ترین شبکه تولید محتوا

ایتا در شش‌ماهه نخست سال با تولید ۲۳۹.۱ میلیون محتوا، بیشترین حجم تولید محتوا را میان پنج سکوی بررسی‌شده ثبت کرده است. همچنین نزدیک به ۳۰۰ هزار کانال فعال در این پیام‌رسان فعالیت داشته‌اند که نشان‌دهنده ظرفیت بالای تولید و انتشار محتوا در این بستر است.

الگوی محتوایی ایتا نیز تنها به یک حوزه محدود نمی‌شود. محتوای فرهنگی، اجتماعی، سلامت، آموزش، خانواده و سبک زندگی در کنار موضوعات سیاسی و دینی در طول ماه‌های مختلف حضور مستمر داشته‌اند و با آغاز سال تحصیلی، سهم محتوای آموزشی نیز افزایش یافته است. 

بله؛ پیوند ارتباطات با خدمات و اقتصاد

بله یکی از متفاوت‌ترین الگو‌های محتوایی را در میان سکو‌های داخلی نشان می‌دهد. این پیام‌رسان با وجود تولید محتوایی کمتر از ایتا، در دوره‌های مختلف بازدید بالاتری نسبت به حجم تولید خود ثبت کرده است. در گزارش شش‌ماهه نیز بیش از ۲۰۶ میلیارد بازدید برای این سکو ثبت شده است.

موضوعات اقتصادی و معیشتی جایگاه ویژه‌ای در بله دارند. سهم محتوای اقتصادی این سکو از ۱۱.۲ درصد در فروردین به ۲۸.۳ درصد در شهریور رسیده و موضوعاتی مانند خرید اقساطی، وام، بیمه، کسب درآمد با گوشی، تخفیف و خدمات مالی در کنار اخبار بازار، بخش مهمی از محتوای آن را تشکیل داده‌اند.

سروش‌پلاس؛ تمرکز بر زندگی روزمره

سروش‌پلاس در میان پنج سکو بیشترین تمرکز را بر محتوای اجتماعی و فرهنگی نشان می‌دهد. در شهریور، ۶۱ درصد محتوای این سکو به موضوعات فرهنگی و اجتماعی اختصاص داشته و سلامت، سبک زندگی و خدمات مصرفی، پررنگ‌ترین زیرموضوع آن بوده‌اند. 

داده‌های مرداد نیز نشان می‌دهد آموزش‌های مهارتی، ترفند‌های کاربردی، اخبار فوری و محتوای سرگرمی در کنار یکدیگر در این سکو حضور داشته‌اند. نکته قابل توجه اینکه در گزارش شش‌ماهه، حوزه فناوری، خدمات پلتفرمی و تبلیغات با وجود سهم محدود از تولید محتوا، نزدیک به ۳۰ درصد بازدید‌های سروش‌پلاس را به خود اختصاص داده است؛ موضوعی که ظرفیت بالای محتوای خدماتی در این سکو را نشان می‌دهد.

ویراستی؛ فضای تعامل و بیان دیدگاه

ویراستی کوچک‌ترین مقیاس تولید محتوا را در میان پنج سکو دارد، اما بیش از ۱۱۵ هزار صفحه فعال در گزارش شش‌ماهه برای آن ثبت شده است. شاخص ضریب نفوذ این سکو نیز نزدیک به یک میلیارد گزارش شده که نشان می‌دهد با وجود تفاوت در ساختار آماری، شبکه‌ای فعال از تولیدکنندگان محتوا در آن حضور دارند. 

بررسی محتوای ویراستی نشان می‌دهد موضوعات زندگی روزمره، مسائل اجتماعی، اقتصاد داخلی و بیان دیدگاه‌ها سهم قابل توجهی از محتوای این شبکه را تشکیل می‌دهند. محتوای غیرخبری، ارتباطات روزمره، شعارها، پویش‌ها و مطالب فرهنگی نیز بخش مهمی از فضای این سکو را تشکیل داده‌اند و الگوی متفاوتی نسبت به سایر پیام‌رسان‌ها ایجاد کرده‌اند.

تفاوت‌هایی که می‌تواند فرصت باشد

مقایسه روند شش‌ماهه پنج سکوی داخلی نشان می‌دهد اگرچه برخی موضوعات مانند جنگ، اقتصاد و سیاست خارجی در همه آنها حضور داشته‌اند، اما مسیر تحول محتوایی آنها یکسان نبوده است.

سهم موضوعات اجتماعی و اقتصادی در روبیکا و بله افزایش یافته، سروش‌پلاس تمرکز خود را بر زندگی روزمره حفظ کرده، ایتا شبکه گسترده‌ای از تولیدکنندگان محتوا را در خود جای داده و ویراستی نیز الگوی متفاوتی از تعامل اجتماعی و بیان دیدگاه‌ها نشان داده است.

همین تفاوت‌های محتوایی نشان می‌دهد زیست‌بوم سکو‌های ایرانی دیگر صرفاً مجموعه‌ای از پیام‌رسان‌های مشابه نیست؛ بلکه هرکدام در حال پیدا کردن جایگاه متفاوتی در میان کاربران هستند؛ روندی که در صورت توسعه خدمات و تقویت تولید محتوای تخصصی، می‌تواند زمینه گسترش کارکرد‌های متنوع‌تر این سکو‌ها در آینده را فراهم کند.