گوگل برای جبران درآمد کمتر جست‌وجوی هوش مصنوعی، تبلیغات را افزایش می‌دهد
به گزارش خبرگزاری آنا گسترش استفاده از هوش مصنوعی مولد در موتور‌های جست‌و‌جو، مدل درآمدی شرکت‌هایی را با چالش مواجه کرده که بخش عمده درآمد خود را از نمایش تبلیغات در کنار نتایج جست‌و‌جو به دست می‌آورند. گوگل طی سال‌های اخیر تلاش کرده با ادغام مدل‌های جمینای در خدمات مختلف، تجربه جست‌وجوی اینترنتی را از نمایش فهرستی از پیوند‌ها به ارائه پاسخ‌های مستقیم و امکان گفت‌وگوی تعاملی تغییر دهد. این تحول اگرچه قابلیت‌های تازه‌ای در اختیار کاربران قرار داده، اما شیوه نمایش تبلیغات و درآمد حاصل از هر جست‌و‌جو را نیز تحت تأثیر قرار داده است. گزارش مالی جدید آلفابت، شرکت مادر گوگل، برای نخستین بار جزئیات روشن‌تری درباره فاصله درآمدزایی جست‌وجوی هوش مصنوعی با روش سنتی ارائه می‌کند. مدیران این مجموعه معتقدند با توسعه قالب‌های تبلیغاتی جدید می‌توان این اختلاف را کاهش داد، اما افزایش هزینه زیرساخت‌های پردازشی و کاهش سرعت رشد درآمد تبلیغات، نگرانی سرمایه‌گذاران را افزایش داده است.
جست‌وجوی هوش مصنوعی هنوز به اندازه روش سنتی درآمد ندارد
فیلیپ شیندلر، مدیر ارشد کسب‌وکار گوگل، در نشست بررسی عملکرد مالی شرکت توضیح داده که هر پرسش ثبت‌شده در حالت AI Mode در مقایسه با جست‌وجوی معمولی، درآمد کمتری برای این مجموعه ایجاد می‌کند. یکی از دلایل اصلی این اختلاف، تعداد کمتر تبلیغات نمایش‌داده‌شده در پاسخ‌های هوش مصنوعی و ارزش پایین‌تر جایگاه‌های تبلیغاتی فعلی است. در جست‌وجوی سنتی، کاربران معمولاً با مجموعه‌ای از پیوند‌های تبلیغاتی و نتایج وب مواجه می‌شوند که امکان نمایش تبلیغات مرتبط با عبارت جست‌وجوشده را فراهم می‌کنند. در مقابل، حالت هوش مصنوعی تلاش می‌کند پاسخ را به‌صورت مستقیم و در قالب گفت‌و‌گو ارائه دهد و همین ساختار، فرصت‌های تبلیغاتی متفاوتی ایجاد می‌کند. شیندلر تأکید کرده که افزایش استفاده از این قابلیت بر درآمدزایی بخش جست‌و‌جو تأثیر گذاشته، اما انتظار دارد با تکمیل روش‌های تبلیغاتی جدید، درآمد حاصل از آن بهبود پیدا کند.
آمار‌های مالی نیز از کاهش سرعت رشد درآمد بخش جست‌و‌جو حکایت دارند. درآمد این بخش در فصل سوم سال جاری نسبت به دوره مشابه سال قبل ۱۲ درصد افزایش یافته و به حدود ۶۳٫۳ میلیارد دلار رسیده است، در حالی که نرخ رشد سالانه در فصل نخست ۱۹ درصد و در فصل دوم ۱۷ درصد بود. همچنین درآمد جست‌و‌جو در مقایسه با فصل قبل تقریباً بدون تغییر باقی مانده است. البته این ارقام به معنای کاهش تعداد جست‌و‌جو‌ها نیستند و گوگل اعلام کرده نرخ رشد سالانه تعداد پرسش‌های ثبت‌شده به بالاترین سطح خود در ۵ سال گذشته رسیده است. بنابراین، افزایش استفاده از موتور جست‌و‌جو لزوماً به رشد متناسب درآمد تبلیغات منجر نشده و تغییر رفتار کاربران یکی از عوامل مؤثر بر این اختلاف محسوب می‌شود.
با وجود این، درآمدزایی کمتر حالت هوش مصنوعی تنها عامل کاهش سرعت رشد کسب‌وکار جست‌و‌جو نبوده است. مدیران آلفابت تغییرات نرخ ارز را مهم‌ترین عامل کاهش نرخ رشد نسبت به فصل قبل معرفی کرده‌اند و به تغییر شرایط تبلیغاتی برخی صنایع نیز اشاره داشته‌اند. برای نمونه، بخشی از تبلیغ‌دهندگان حوزه خرده‌فروشی در منطقه آسیا و اقیانوسیه تحت تأثیر تغییر مقررات وارداتی اتحادیه اروپا قرار گرفته‌اند و هزینه تبلیغات در بخش رسانه و سرگرمی نیز پس از افزایش موقت در فصل دوم، به سطح متداول بازگشته است. با این حال، نقش جست‌وجوی هوش مصنوعی در کاهش درآمد حاصل از هر پرسش اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا گوگل قصد دارد سهم این قابلیت را در تجربه کاربران همچنان افزایش دهد.
تبلیغات در گفت‌و‌گو‌های چندمرحله‌ای با هوش مصنوعی نمایش داده می‌شوند
گوگل برای افزایش درآمد حاصل از خدمات مبتنی بر هوش مصنوعی، گسترش تبلیغات در AI Mode را در دستور کار قرار داده است. این شرکت قصد دارد نمایش تبلیغات را در بازار‌های بین‌المللی بیشتری فعال کند و هم‌زمان در آمریکا از قالب تازه‌ای استفاده کند که تبلیغات را متناسب با ادامه گفت‌وگوی کاربر تغییر می‌دهد. در این ساختار، تبلیغات تنها به پرسش اولیه وابسته نیستند و با مطرح شدن سؤال‌های تکمیلی یا تغییر موضوع گفت‌و‌گو، پیشنهاد‌های تجاری مرتبط نیز به‌روزرسانی می‌شوند. برای مثال، کاربری که ابتدا درباره انتخاب یک لپ‌تاپ سؤال می‌کند و سپس به بررسی قیمت، مشخصات یا لوازم جانبی آن می‌پردازد، ممکن است در مراحل مختلف گفت‌و‌گو با تبلیغات متفاوتی روبه‌رو شود.
گسترش تبلیغات در حالت هوش مصنوعی علاوه بر آمریکا، بازار‌هایی مانند کانادا، هند، استرالیا، مالزی، سنگاپور و چند کشور دیگر را نیز دربرمی‌گیرد. این شرکت همچنین قصد دارد در مراحل بعدی، قابلیت‌های تبلیغاتی جدید را در کشور‌های بیشتری فعال کند. هدف از این تغییرات، ایجاد فرصت‌های درآمدی بیشتر در تجربه‌ای است که برخلاف جست‌وجوی سنتی، ممکن است کاربر برای دریافت پاسخ نهایی چندین سؤال متوالی مطرح کند. ساندار پیچای، مدیرعامل گوگل، در نشست مالی اخیر توضیح داده که تعاملات پیچیده و چندمرحله‌ای با جست‌وجوی هوش مصنوعی در حال افزایش هستند و توسعه این قابلیت‌ها می‌تواند فرصت‌های تازه‌ای برای خدمات تجاری و تبلیغاتی فراهم کند.
گوگل همچنین مدعی است بررسی‌های داخلی این شرکت از استقبال کاربران از تبلیغات مرتبط در پاسخ‌های هوش مصنوعی حکایت دارند. به گفته مدیران این مجموعه، تبلیغات زمانی که با موضوع گفت‌و‌گو و نیاز واقعی کاربر ارتباط داشته باشند، می‌توانند مفیدتر از قالب‌های متداول جست‌و‌جو باشند. با این حال، این ارزیابی‌ها عمدتاً بر داده‌های داخلی شرکت متکی هستند و هنوز مشخص نیست افزایش تعداد تبلیغات تا چه اندازه بر رضایت کاربران و کیفیت تجربه جست‌و‌جو تأثیر خواهد گذاشت. از سوی دیگر، تبلیغ‌دهندگان نیز برای ارزیابی اثربخشی این قالب‌ها به زمان بیشتری نیاز دارند، زیرا رفتار کاربران هنگام دریافت پاسخ مستقیم از هوش مصنوعی با زمانی که میان پیوند‌های وب جست‌و‌جو می‌کنند تفاوت دارد.
سود خالص آلفابت با وجود رشد ۲۵ درصدی درآمد کاهش یافت
گزارش مالی فصل سوم ۲۰۲۶ آلفابت از درآمد حدود ۱۲۷٫۶ میلیارد دلاری حکایت دارد که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۲۵ درصد افزایش یافته است. سود خالص شرکت نیز به بیش از ۲۶ میلیارد دلار رسیده، اما در مقایسه با سال قبل نزدیک به ۹ میلیارد دلار کاهش پیدا کرده است. سود هر سهم به ۲٫۱۲ دلار رسیده که فاصله قابل توجهی با پیش‌بینی حدود ۳٫۰۲ دلاری تحلیلگران دارد. بخشی از کاهش سود به زیان ثبت‌شده در ارزش سرمایه‌گذاری‌های مالی شرکت مربوط می‌شود و بنابراین نمی‌توان تمام افت سود را مستقیماً به عملکرد جست‌وجوی هوش مصنوعی نسبت داد. با وجود رشد درآمد کل، ترکیب کاهش سود، عملکرد ضعیف‌تر از انتظار بخش تبلیغات و برنامه افزایش هزینه‌های سرمایه‌ای، واکنش منفی بازار سهام را به همراه داشته است.
ارزش سهام آلفابت پس از انتشار نتایج مالی حدود ۱۲ درصد کاهش یافت و در مقطعی از معاملات، افت آن به نزدیک ۱۳ درصد نیز رسید. این واکنش در شرایطی رخ داده که بخش رایانش ابری شرکت عملکردی فراتر از انتظار تحلیلگران ثبت کرده است. درآمد گوگل کلود در فصل سوم با رشد ۱۰۳ درصدی نسبت به سال قبل به حدود ۳۰٫۷ میلیارد دلار رسیده و از پیش‌بینی بازار نیز عبور کرده است. افزایش تقاضا برای زیرساخت‌های پردازشی هوش مصنوعی، خدمات ابری سازمانی و فروش سامانه‌های مبتنی بر تراشه‌های اختصاصی TPU از عوامل اصلی این رشد بوده‌اند. با این حال، سرمایه‌گذاران علاوه بر میزان درآمد، به هزینه موردنیاز برای حفظ چنین روندی و زمان بازگشت سرمایه نیز توجه دارند.
جریان نقدی آزاد گوگل به منفی ۹ میلیارد دلار رسید
یکی از مهم‌ترین بخش‌های گزارش مالی جدید، افزایش هزینه‌های سرمایه‌ای آلفابت است که در فصل سوم به ۵۱٫۴ میلیارد دلار رسیده‌اند. بخش عمده این مبلغ برای توسعه زیرساخت‌های فنی هوش مصنوعی، خرید سرورها، تجهیزات شبکه و گسترش مراکز داده اختصاص یافته است. حدود ۶۵ درصد سرمایه‌گذاری‌های زیرساختی مربوط به سرورها و تجهیزات ارتباطی بوده و ۳۵ درصد باقی‌مانده صرف توسعه مراکز داده شده است. آلفابت انتظار دارد مجموع هزینه‌های سرمایه‌ای در سال ۲۰۲۶ به رقمی بین ۱۹۵ تا ۲۰۵ میلیارد دلار برسد و این مخارج در سال آینده نیز افزایش قابل توجهی داشته باشند. ادامه چنین روندی بیانگر آن است که شرکت باوجود فشار‌های مالی کوتاه‌مدت، قصد ندارد سرعت توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی را کاهش دهد.
هم‌زمان، جریان نقدی آزاد آلفابت در فصل سوم به حدود منفی ۹٫۰۶ میلیارد دلار رسیده است؛ رقمی که نسبت به منفی ۵٫۸ میلیارد دلار فصل قبل کاهش بیشتری را تجربه کرده است. جریان نقدی آزاد از کسر هزینه‌های سرمایه‌ای از نقدینگی حاصل از فعالیت‌های عملیاتی به دست می‌آید و منفی شدن آن به معنای زیان‌ده بودن کل شرکت نیست. آلفابت همچنان سود خالص مثبت و جریان نقدی عملیاتی قابل توجهی دارد، اما حجم سرمایه‌گذاری‌های جدید از نقدینگی ایجادشده در این فصل فراتر رفته است. افزون بر هزینه ساخت زیرساخت‌ها، افزایش موجودی تجهیزات برای فروش سامانه‌های TPU و پرداخت ۵٫۲ میلیارد دلار جریمه مربوط به یکی از پرونده‌های قدیمی کمیسیون اروپا نیز بر جریان نقدی این دوره تأثیر گذاشته‌اند.
سرمایه‌گذاری گسترده در مراکز داده برای گوگل اهمیت زیادی دارد، زیرا زیرساخت‌های پردازشی این شرکت تنها برای اجرای مدل‌های جمینای استفاده نمی‌شوند و شمار زیادی از توسعه‌دهندگان و شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی نیز از خدمات ابری آن بهره می‌برند. رشد درآمد گوگل کلود می‌تواند بخشی از هزینه‌های توسعه زیرساخت را جبران کند، اما تداوم این روند به تقاضای شرکت‌های فناوری برای توان پردازشی وابسته است. در صورتی که هزینه‌کرد استارتاپ‌ها و مجموعه‌های توسعه‌دهنده هوش مصنوعی کاهش یابد، سرعت رشد درآمد خدمات ابری نیز ممکن است تحت تأثیر قرار گیرد. همین وابستگی باعث شده سرمایه‌گذاری‌های سنگین آلفابت در کنار فرصت‌های درآمدی جدید، با ریسک‌های مالی قابل توجهی همراه باشند.
گوگل اکنون با چالشی دوگانه مواجه است؛ از یک سو باید تجربه جست‌وجوی خود را با فناوری‌های هوش مصنوعی هماهنگ کند تا جایگاهش را در برابر رقبای جدید حفظ کند و از سوی دیگر، باید روش درآمدزایی این خدمات را به سطحی برساند که هزینه توسعه و اجرای آن‌ها توجیه اقتصادی داشته باشد. گسترش تبلیغات در AI Mode می‌تواند به کاهش فاصله درآمدی با جست‌وجوی سنتی کمک کند، اما موفقیت این راهبرد به استقبال کاربران و تبلیغ‌دهندگان وابسته خواهد بود. نتایج فصل سوم نشان می‌دهند که رشد درآمد و افزایش تقاضا برای خدمات هوش مصنوعی همچنان ادامه دارد، اما تبدیل این رشد به سودآوری پایدار در شرایط افزایش شدید هزینه‌های زیرساختی، به یکی از مهم‌ترین مسائل پیش روی آلفابت تبدیل شده است.
انتهای پیام/
